Vier vragenOntslag bij Nedcar

Bij VDL Nedcar verdwijnen duizend banen. Is dit het einde van een succesverhaal?

Bij VDL Nedcar in Born verdwijnen de komende tijd ongeveer duizend banen doordat grote klant BMW het aantal bestellingen voor Mini’s en X1’s flink heeft teruggeschroefd. Is dit het einde van een succesverhaal?

De productiehal van VDL Nedcar.Beeld anp

Is het ontslag van een op de zeven werknemers een opmaat voor meer?

Vriend en vijand zijn het erover eens dat het vrijdag aangekondigde banenverlies niet het begin van het einde van Nedcar is. ‘Dit is zeker niet de opmaat naar meer ontslagen’, zegt Hans Wijers van FNV Metaal. ‘Het is een tijdelijke dip.’

Dat zegt ook Nedcar zelf. Het bedrijf verwacht dat in 2019 de productie in de fabriek weer omhoog kan. In totaal werken nu zevenduizend mensen bij Nedcar. Onder de duizend - ‘een indicatie’, aldus een woordvoerder - die nu weg moeten, zijn vijfhonderd werknemers die waren ingehuurd om een tijdelijke productiepiek op te vangen en die aan het eind van het jaar toch al zouden vertrekken, zegt de woordvoerder. Verder wordt het contract van tweehonderd uitzendkrachten niet verlengd en verdwijnen driehonderd banen via natuurlijk verloop.

Dit jaar produceert Nedcar ongeveer 220 duizend Mini’s en X1’s. Volgend jaar worden dat er tussen de 40 en 60 duizend minder. Het aantal werknemers bij het bedrijf is sinds 2017 met ruim tweeduizend gestegen tot ruim zevenduizend nu.

Roepen de ondernemingsraad en de bonden om die reden geen moord en brand?

Normaal zou een dergelijk massaontslag zeker tot protest en stakingen hebben geleid. Nu houden de vakbonden en de Ondernemingsraad zich opmerkelijk stil. De reden is dat er voor de bonden geen juridische basis is om te gaan staken: de mensen die vertrekken hadden een aflopend contract, of hun dienstverband via het uitzendbureau wordt niet verlengd. ‘We snijden in onze flexibele schil. We bewegen mee met BMW, dat meebeweegt met de markt’, zegt de woordvoerder van Nedcar.

Dat de productie onder druk staat, liet BMW vorige week al weten, toen het concern een winstwaarschuwing gaf. De autofabrikant ziet de afzet dalen door handelsconflicten, de dreigende Brexit en een strengere uitstootmeting die sinds september in Europa geldt. Volgens deze nieuwe zogenoemde WLTP-testmethode moet elk modelvariant afzonderlijk worden getest. Hierdoor zijn wachtrijen ontstaan bij testlaboratoria en kunnen nieuwe auto’s nog niet volop verkocht worden.

Ook worden sommige modellen duurder, doordat ze volgens de nieuwe test een hogere CO2-uitstoot hebben dan onder de oude methode. Consumenten hebben hierdoor in augustus, de maand voorafgaand aan de invoering van WLTP, massaal auto’s gekocht die volgens de oude meetmethode waren getest. De verkoop is hierdoor in september juist ingezakt.

Volgens Wijers van FNV speelt ook het dieselprobleem een rol. Doordat de vraag naar diesels sterk is gedaald, is ook de productie van auto’s op deze brandstof afgenomen. Dat is volgens FNV terug te zien in de dalende productieaantallen.

Onvermijdelijk dus, deze krimp?

Inderdaad. ‘Maar’, zegt Wijers van FNV, ‘we vragen ons af of deze maatregel wel echt nodig is.’ De kans bestaat dat Nedcar op korte termijn juist veel meer mensen nodig heeft. Dit heeft te maken met een mogelijke harde Brexit. BMW produceert ongeveer 60 procent van de jaarlijkse 380 duizend Mini’s in zijn fabriek in Oxford. In geval van een harde Brexit zal BMW een flink deel van deze productie uit Oxford overhevelen naar Nederland, dreigde topman Harald Krüger deze week tijdens de autobeurs van Parijs. Born wordt dan de belangrijkste productiefaciliteit, aldus de BMW-topman.

De Brexit als banenmotor?

Zou zomaar kunnen, zegt Wijers van FNV. ‘Daarom zeggen wij: bezint eer ge begint. Er verdwijnen wekelijks al 50 tot 70 man volgens natuurlijk verloop. Er is krapte op de markt, een groot deel kan snel elders aan de slag. Als deze mensen eenmaal weg zijn, heb je ze niet zomaar terug.’

Nedcar wil niet vooruitlopen op de gevolgen van een eventueel hard vertrek van het Verenigd Koninkrijk uit de Europese Unie. ‘Dit is een als-dan-verhaal’, aldus de woordvoerder. ‘We moeten het nog zien. We moeten nu eerst afscheid nemen van duizend werknemers. Dat willen we goed organiseren.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden