Column Frank Kalshoven

Betaal nu, leef later

De prijs van zonnepanelen daalt, zzp’ers maken weinig gebruik van de mogelijkheid om een hypotheek met NHG-garantie af te sluiten, en de nieuwe coalitie in Amsterdam geeft 10 procent korting op de eeuwigdurende afkoop van de erfpacht. Ziet u het verband tussen de nieuwsfeiten? En met de pensioendiscussie?

Betaal nu, leef later - dit is de kern van een oudedagsvoorziening. Over het officiële pensioenstelsel voor werkenden wordt nu al jaren verbeten gediscussieerd, tot vervelens aan toe, eerlijk gezegd. Maar dit officiële deel verliest voor een groeiende groep werkenden aan relevantie. Zelfstandigen en ondernemers doen niet mee, mogen vaak niet eens mee doen, en die moeten dus zelf besluiten hoe ze het principe van de oudedagsvoorziening in de praktijk brengen.

Voor de pensioenperikelen van deze groep bestaat in Den Haag weinig belangstelling, terwijl het oudedagsvraagstuk voor zelfstandigen en ondernemers veel gecompliceerder is dan voor werknemers. Gelukkig is er voor hen, net als voor werknemers, de AOW. Maar als zij daarbovenop iets willen, moeten ze zelf in actie komen, liefst op relatief jonge leeftijd, omdat ze ook nog moeten wonen en boodschappen doen als ze 83 zijn. Maar misschien worden ze ook wel 90. En wat dan? Wat zou u doen als uw aanvullend pensioen geen kwestie was van de hoge heren in Den Haag en het bestuur van uw pensioenfonds, maar als u het zelf moest regelen?

Vermoedelijk: uw kop in het zand steken, want deze struisvogeltactiek is onder ondernemers en zelfstandigen zeer populair.

Wie wél met open ogen naar de toekomst probeert te kijken, wordt al gauw duizelig van de complicaties, keuzemogelijkheden en risico’s. En kiest er dan vaak alsnog voor een struisvogel te zijn. Eenmaal opgegeten door de leeuw is het pensioenvraagstuk voorbij.

Tegen Den Haag zou je willen zeggen: dwing nou ook voor zelfstandigen af dat ze althans een beetje voor hun pensioen sparen.

Maar zolang dat niet het geval is, is al dat andere nieuws van deze week voor ondernemers en zelfstandigen zo relevant. Vergeet het optimaliseren – daar kom je toch niet uit. Richt je, als vorm van besluiten waar je vast geen spijt van zult krijgen, op het verlagen van je kosten van levensonderhoud in de toekomst.

De zelfstandige die een huis koopt (al dan niet met NHG-garantie) én afbetaalt, heeft als pensionado geen huurlasten.

De zelfstandige die op het dak van dat huis zonnepanelen laat installeren, heeft als pensionado minder kosten voor elektriciteit.

De zelfstandige (uit Amsterdam) die de erfpacht afkoopt die de gemeente oplegt, komt als pensionado niet voor (verhoogde) canonkosten te staan.

Zonder huur, met een lage energierekening en zonder erfpacht, koop je als zelfstandige met alleen AOW een comfortabeler leven.

De ondernemer of zelfstandige die dit soort keuzes maakt, past het betaal-nu-leef-later principe toe, maar dan omgekeerd aan wat voor werknemers wordt gedaan. Werknemers sparen (gedwongen) om op later leeftijd inkomen te hebben om te kunnen consumeren; de zelfstandige die een eigen huis met zonnepanelen afbetaalt, heeft een deel van zijn consumptie op latere leeftijd al betaald terwijl hij aan het werk was, en kan daarom als pensionado met minder inkomen toe.

Ook voor verstandige ondernemers en zelfstandigen blijven de oudedagsrisico’s groot, groter dan voor werknemers. Maar het voordeel is dat je dan als ondernemer en zelfstandige dat doorzeurende Haagse pensioennieuws lekker aan je voorbij kan laten gaan.

Frank Kalshoven is directeur van De Argumentenfabriek. Reageren? Email: frank@argumentenfabriek.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.