Beperkte bonus topman is goed voor aandeelhouder

AMSTERDAM - Een bonusplafond voor bestuursvoorzitters pakt voordelig uit voor aandeelhouders. Als een topbestuurder een extreem hoge bonus ontvangt, rendeert het aandeel van het bedrijf namelijk slechter. De bestuursvoorzitter levert het meeste rendement op voor de aandeelhouder als de bonus maximaal één jaarsalaris bedraagt.

Wouter Bos krijgt bij zijn nieuwe baan bij KPMG geen bonus. © ANP

Dat blijkt uit afstudeeronderzoek van Reinier Franken, inmiddels werkzaam bij financieel adviesbureau First Dutch. Bij het onderzoek is gebruik gemaakt van de salarisgegevens die de Volkskrant jaarlijks verzamelt. Uit die informatie blijkt dat bedrijven die hun bestuursvoorzitter tussen de 43 en 100 procent aan bonus uitbetalen, het hoogste rendement wisten te behalen.

Gulden middenweg
'Een beperking van de bonussen kan een gulden middenweg opleveren voor bedrijven', zegt Franken. 'Een bedrijf moet een balans zoeken tussen de belangen van alle belanghebbenden. De top van het bedrijf wordt goed gemotiveerd door het bonussysteem, terwijl het personeel minder verbolgen hoeft te zijn over enorm hoge bonussen voor hun baas. En de aandeelhouder lijkt ook beter af.'

De opmerkelijke uitkomst geeft een wetenschappelijke onderbouwing voor invoering van een salarisplafond. Na de kredietcrisis is er felle kritiek gekomen op de hoge bonussen voor bankiers. Zij namen grote risico's om hun bonus te verhogen. Sindsdien zijn er diverse internationale en nationale initiatieven geweest om bonussen te beperken.

Maximaal 100 procent
De Nederlandse banken hebben in een code afgesproken de directie een bonus te geven van maximaal 100 procent bovenop het basissalaris. In een eerste versie van de code-Tabaksblat voor goed ondernemingsbestuur was ook de suggestie gedaan een bonusplafond van 100 procent in te voeren. Uiteindelijk haalde dit voorstel het niet.

Over de juiste hoogte van een plafond is internationaal al geruime tijd een felle discussie gaande. Uit de diverse berekeningen die Franken heeft gedaan, leidt hij af dat een plafond van 100 of eventueel 120 procent het beste werkt. 'De balans tussen vast en variabel salaris zal voor elk individueel bedrijf wel anders uitpakken', stelt Franken. 'Maar het onderzoeksresultaat toont wel aan dat het constant blijven verhogen van bonussen zinloos is en soms zelfs averechts werkt.'

Van de 97 bedrijven met een Nederlandse beursnotering die Franken heeft onderzocht, betalen enkele tientallen bedrijven meer dan een jaarsalaris als bonus. Deze ondernemingen zouden hun bonus dus zonder probleem kunnen verlagen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden