Benzinecrisisdoor orkaan treftook Nederland

Shell heeft de prijs van een liter Euro loodvrij vrijdag verhoogd met 3,6 cent tot 1,515 euro . Daarmee heeft de literprijs de grens van anderhalve euro voor het eerst doorbroken....

Van onze verslaggever Nico Goebert

De noteringen op de termijnmarkt voor benzine zijn begin deze week omhooggeschoten, zegt Kees van Rietschoten, directeur van NOVE in Rotterdam, de vereniging van oliehandelaren. Als die stijging helemaal zou zijn doorberekend, zou de benzine negen cent duurder zijn geworden. Waarschijnlijk houden de oliemaatschappijen rekening met het psychologische effect bij de consument, maar er zit dus nog een verhoging in het vat.

Maar de onheilspellende term benzinecrisis is gevallen en dat lijkt Van Rietschoten logisch. Katrina heeft op haar verwoestende tocht door de Golf van Mexico en de Amerikaanse kuststaten Mississippi en Louisiana danig huisgehouden in de Amerikaanse olie-industrie.

Voor Amerika is de term benzinecrisis zeker op zijn plaats, zegt Coby van der Linde van de politieke denktank Clingendael. Het punt is dat er wereldwijd een enorme krapte is aan raffinagecapaciteit. De Amerikanen moeten in Europa al bijkopen als er een raffinaderij uitvalt voor onderhoud. En deze situatie is nog wel iets serieuzer.

Van der Linde verwacht dat ook de Nederlandse automobilist de rekening van Katrina krijgt gepresenteerd in de vorm van hogere benzineprijzen. Er zit geen enkele buffercapaciteit in de markt. De Amerikanen gaan dus inkopen op een volle markt en niet in Oostenrijk, maar in Nederland, dat de benzine gemakkelijk kan exporteren. Wij moeten hier dus concurreren met de benzinekrapte in de VS.

Het getroffen gebied is goed voor een kwart van de Amerikaanse productie van ruwe olie en herbergt bijna de helft van de raffinagecapaciteit in de VS. Volgens de laatste schattingen is 90 procent van de oliewinning in de Golf van Mexico, bijna 1,4 miljoen vaten per dag, weggevallen en liggen negen grote raffinaderijen stil, goed voor een benzineproductie van bijna 1,8 miljoen vaten per dag.

Naar schatting twintig olieplatforms in de Golf zijn losgeslagen en vooralsnog onvindbaar, pijpleidingen functioneren niet meer doordat de stroom is uitgevallen en raffinaderijen uit voorzorg zijn stilgelegd bij de nadering van Katrina. Ze kunnen door wateroverlast en stroomgebrek nog niet worden opgestart.

Het is moeilijk te beoordelen wat er echt aan de hand is, zegt Van Rietschoten. Elk land heeft crisisvoorraden die het uitvallen van raffinaderijen moeten opvangen. Maar hier speelt nu een psychologisch effect. Iedereen heeft het gevoel: dit ziet er niet goed uit. Als er inderdaad een vervelende knak optreedt in het aanbod van benzine in de VS heeft iedereen daar last van. Wij ook.

Maar de Amerikanen ondervinden die last het eerst en het meest. De gemiddelde benzineprijs in de VS steeg deze week tot meer dan drie dollar per gallon (4,5 liter), een nog nooit vertoond niveau. Binnen een jaar is de benzine ruim 90 procent duurder geworden. De angst voor benzineschaarste is bovendien groot aan de vooravond van het lange Labor Day-weekeinde, waarin de Amerikanen er massaal op uittrekken.

De Amerikaanse regering heeft vooralsnog alles gedaan wat zij kan doen om mogelijke benzineschaarste het hoofd te bieden. Ruwe olie en benzine uit de strategische voorraden wordt op de markt gebracht en milieuregels en scheepvaartwetten zijn opgeschort om de invoer van benzine uit Europa te vergemakkelijken. Veel soelaas zal het niet bieden op korte termijn, al was het alleen maar omdat het tien dagen duurt om Europese benzine in een Amerikaanse auto te krijgen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden