Profiel Ben Smith

Ben Smith: meesterbrein achter snelle internationale expansie Air Canada

Bij Air Canada wordt Ben Smith, de nieuwe baas van Air France-KLM, gezien als de man die het bedrijf redde van de financiële afgrond. Ook zette hij een nieuwe prijsvechter op, met lagere lonen voor het personeel.

Ben Smith, de nieuwe topman van Air France-KLM. Beeld La Presse Canadienne

De nachtmerrie van de Franse vakbonden is uitgekomen: een niet-Fransman komt aan het roer te staan bij Air France-KLM, de Frans-Nederlandse luchtvaartcombinatie. Het wordt geen Nederlander, zoals sommigen bij KLM het graag hadden gezien, en het wordt zelfs geen Europeaan, zoals de Franse regering voor ogen had. In zijn zoektocht naar een kandidaat die zich aan de titanenklus wil zetten is de wervingscommissie helemaal uitgekomen in Toronto, bij de operationeel directeur van Air Canada: Benjamin ‘Ben’ Smith.

De keuze is op zijn minst verrassend te noemen. Een grote speler kan de Canadese luchtvaartmaatschappij niet worden genoemd. Het moet op de wereldlijst veertien branchegenoten voor laten gaan. Air France-KLM is mondiaal de nummer vijf. Air Canada is goed te vergelijken met het Nederlandse smaldeel in Air France-KLM, qua omzet en brutowinst. Air Canada heeft meer toestellen, meer bestemmingen en meer passagiers – maar het mist de steun van een grote broer, zoals KLM die in 2004 vond in Air France.

Mag Air Canada dan niet zo in het oog springen, zijn operationeel directeur doet dat wel. Ben Smith wordt gezien als de man die Air Canada van de rand van de afgrond sleepte, toen het bedrijf zich in 2003 bij de faillissementsrechter meldde.

Air Canada had zich twee jaar eerder in de nesten gewerkt door de nummer twee van het land op te slokken. Dat Canadian Air bleek financieel meer lijken in de kast te hebben dan het spookhuis op de Tilburgse kermis. De toch al niet zo jofele omstandigheden waarin de hele luchtvaartindustrie verkeerde na de aanslagen van 11 september 2001 in de VS deden de rest. Air Canada deed er anderhalf jaar over om financieel weer op de been te komen. Pas sinds 2012 maakt het concern weer winst.

Dat het vorig jaar toch zijn 80ste verjaardag kon vieren wordt grotendeels op het conto geschreven van Ben Smith, die in 2002 aantrad. Hij werd het meesterbrein achter een snelle internationale expansie. De drie luchthavens die Air Canada zijn bases noemt, bouwde hij om tot hubs voor internationale reizigers. ‘Amerikaanse maatschappijen die zich zorgen maken over de concurrenten uit het Midden-Oosten’, signaleerde de Canadese zakenkrant Financial Post vorig jaar, ‘kunnen beter in hun noordelijke achtertuin kijken.’ Toronto, Montreal of Vancouver zijn veel aantrekkelijkere overstapplaatsen dan het stervensdrukke en dure New York of Chicago, is het idee.

Wat de Franse bonden vrees zal inboezemen, is dat Ben Smith de piloten van Air Canada zo ver kreeg dat ze in 2012 instemden met een 10-jarig akkoord dat de weg vrijmaakte voor dochtermaatschappij Rouge, een prijsvechter die vliegvakanties en stedentripjes betaalbaar moet houden. Bij zo’n low cost carrier horen ook lagere lonen voor het personeel en minder luxe arbeidsvoorwaarden. Fransen willen hun verworven rechten bij wijze van spreken pas opgeven als Pasen en Pinksteren op één dag vallen.

Ben Smith begint uiterlijk 30 september aan vermoedelijk het moeilijkste karwei uit zijn carrière. Hij werd donderdag kil onthaald door de Franse vakbonden. Uren voor de benoeming werd bekendgemaakt, noemden zij het ‘onbestaanbaar’ dat Air France voor het eerst sinds zijn oprichting in 1933 een ‘Noord-Amerikaan’ aan het roer krijgt. Volgens hen is de kandidatuur van deze ‘buitenlandse kracht’ erdoor gedrukt door Delta Airlines, de grote Amerikaanse luchtvaartmaatschappij die vorig jaar een belang nam van 10 procent in Air France-KLM.

De bonden klaagden ook dat in een wereld waar elk land zijn eigen nationale luchtvaartmaatschappij tegen de boze buitenwereld beschermt, Parijs ‘zijn’ Air France laat stikken.

Het is de vraag of de nieuwe baas hen in het Frans zal kunnen geruststellen. Elke Canadees wordt weliswaar in zowel het Frans als het Engels onderwezen op de lagere en middelbare school, de meeste inwoners beheersen slechts een van de officiële talen. In reclamefilmpjes van Air Canada klinkt Ben Smith héél Engels.

Een topbaan met veel tegenwind: deze uitdagingen staan de nieuwe ceo van Air France-KLM te wachten

Ben Smith wordt de nieuwe ceo van Air France-KLM. Hij staat voor het zwaarste karwei uit zijn carrière: het rommelt intern en de buitenwereld heeft vele boze gezichten. De belangrijkste tegenstrevers in zes portretten.

De tijd van KLM-piloten die dagen aan het zwembad doorbrengen, is al decennia voorbij

De Alpen overvliegen gaat nooit vervelen. Landen in New York, met Manhattan aan je voeten: ook onbetaalbaar. Piloot zijn, wil Willem Schmid (40) maar zeggen, is een schitterend beroep. ‘Maar de lol gaat er een beetje vanaf als je vrouw en kinderen op de camping in Frankrijk staan, en jij wéér niet.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.