Belgen maken bonte was groen

Niet alleen geitenwollen sokken worden tegenwoordig gewassen met de producten van Ecover. De ecologische wasmiddelenfabrikant uit Vlaanderen groeit al jaren met dubbele cijfers....

Westmalle, een Vlaams dorp op twintig kilometer van de Nederlandse grens. Bekend om het bier dat de paters trappisten er brouwen, wordt hier ook al geruime tijd een ander befaamd nat gebotteld: de was- en afwasmiddelen van Ecover, inmiddels ’s werelds grootste fabrikant van louter ecologische was- en schoonmaakproducten.

In de rekken van zowat elke natuurwinkel in Nederland zijn de dozen en flessen te vinden met het groen-blauwe logo – gemaakt van karton en plastic dat volledig kan worden gerecycleerd.

Maar de schoonmaakmiddelen zelf? Die zijn helemaal niet vriendelijk voor de natuur, grijnst Peter Malaise, de 60-jarige conceptmanager van Ecover.

‘Milieuvriendelijk is een term die hier in huis verboden is. Net zoals je geen vingervriendelijke messen kunt maken, bestaat er ook geen afwasmiddel dat het milieu niet beïnvloedt.’

Malaise, een voormalig hippie met glimmende krulsnor, heeft het dan ook liever over ‘ecologische producten’. ‘Het beste wat je kunt doen is je product inpassen in de logica van de ecosystemen, die heel ingewikkelde radersystemen van levende wezens die allemaal een stukje van de puzzel zijn.’ Reden waarom Ecover het Europese ecolabel niet eens hoeft: ‘Laat veel te veel chemicaliën toe.’ Voor de eigen schoonmaakmiddelen worden alleen plantaardige oliën en mineralen chemisch getransformeerd tot detergenten. ‘Daardoor zijn al onze producten helemaal afbreekbaar.’

Groen dak

Groen dak
Vanuit een boerderijtje in Meerle, een gehucht op de Belgisch-Nederlandse grens, begonnen ‘een paar echte geitenwollensokkentypes’ 27 jaar geleden een bedrijfje in ecologische zeep, vertelt woordvoerster Effi Vandevoorde. ‘In de beginjaren zweefde dat bedrijfje de hele tijd tussen leven en dood’, weet ze. Maar dankzij een kapitaalinjectie van een Deense durfinvesteerder maakt Ecover sinds de eeuwwisseling winst, en groeit de omzet jaarlijks met 20 à 25 procent. In 2006 ging het om 54,4 miljoen euro, vier keer meer dan zes jaar eerder.

Groen dak
Inmiddels heeft Ecover vijf productielocaties en worden de schoonmaakmiddelen aan de man gebracht in natuurwinkels en supermarkten in meer dan 20 landen, van Nieuw-Zeeland en Japan tot de VS.

Groen dak
Gevolg: de fabriek in Westmalle barst uit haar voegen. De administratie zit noodgedwongen in een gehuurd pand aan de overkant van de straat, de producten worden opgeslagen in een loods een paar honderd meter verderop. ‘We hebben de terreinen van de slijter naast de deur gekocht om de fabriek binnenkort fors te kunnen uitbreiden’, zegt Malaise tijdens een wandelingetje rondom de kantoren.

Groen dak
Hij wijst naar het dak. ‘Zie je die vogel daar? Vaak zwermen er ook libellen en andere insecten rond. Iets wat je op een kaal fabrieksdak nooit zou zien gebeuren.’

Groen dak
Het dak van de fabriek is dan ook geen gewoon dak, maar bedekt met sedum of ‘donderbaard’, een plantje dat lange periodes van hitte kan doorstaan en van bovenaf de fabriek op temperatuur houdt. Dankzij de cactusachtige plantjes wordt het binnen – zonder verwarming of isolatie – nooit warmer dan 26 graden, en ook nooit kouder dan 4 graden.

Groen dak
In het dak zitten ook ‘lichtstraten’, stroken glas die georiënteerd zijn op de zonnebeweging, waardoor er maximaal zonlicht binnenkomt en de hoeveelheid kunstlicht beperkt kan worden.

Groen dak
Maar ook over alle andere materialen is nagedacht. Voor de bakstenen muren bijvoorbeeld is steenkoolstof en houtskool uit nabijgelegen leegstaande mijnen gebruikt. ‘Zo wordt de rommel daar opgeruimd, de baksteen tegelijk van binnen- en van buitenuit gebakken en is er minder energie nodig om hem te maken’, vertelt Malaise.

Middengroenen

Middengroenen
Ecologische schoonmaakmiddelen als Ecover en concurrenten als Froggy en Sodasan hebben in Europa samen op dit moment een paar procent van de wasmiddelenmarkt in handen.

Middengroenen
En dat is allemaal te danken aan de ‘lichtgroene consumenten’, die in de supermarkt shoppen. Malaise: ‘Zij werden nieuwsgierig en hebben het spoor gevolgd van de kleine groep donkergroenen, de geitenwollensokkendragers. Meer en meer lichtgroentjes zijn op weg naar donkergroen. Die middengroenen, dat is een nieuw verschijnsel van de laatste jaren.’

Middengroenen
Vanwege de explosief groeiende vraag opende Ecover een paar maanden geleden een tweede ecologische fabriek in Landacres, een industrieel park in het Noord-Franse Boulogne-sur-mer dat alleen bedrijven verwelkomt die respect opbrengen voor het milieu. Met nog nieuwere milieubesparende technieken: regenwater wordt er hergebruikt voor de toiletten en wasruimtes en het onderhoud van gebouwen en machines. Net als in België wordt er groene stroom gebruikt en ligt er een groendak van ruim tienduizend vierkante meter voor warmte- en geluidsisolatie. De ligging vlakbij de zee maakt het makkelijk producten en grondstoffen per schip te vervoeren.

Middengroenen
‘Als er één ding is wat Ecover typeert, is het vooruitziendheid’, zegt Malaise. ‘Dingen vroeger zien dan anderen. Wij willen helemaal niet de grootste worden, wij willen een pioniersbedrijf zijn. Binnen nu en een jaar willen we een aanzienlijk deel van het transport naar de gloednieuwe fabriek in Boulogne en Groot-Brittannië over water doen.’

Middengroenen
Het kost de fabrikant niets extra’s, maar het is toch beter voor het milieu én voor het bedrijf. De conceptmanager: ‘De wegen slibben dicht, langs het water kunnen we onze producten op tijd vervoeren.’

Middengroenen
Ook over andere vervoersmiddelen is nagedacht. Voor de deur van de fabriek staan een paar glimmende Toyota Priussen. ‘Een derde van onze bedrijfswagens zijn hybrides, en de overige auto’s zijn geselecteerd op hun energiezuinigheid. We halen nu al de normen voor 2010 voor bedrijfswagens’, verklaart Malaise.

Middengroenen
Werknemers die met de fiets komen, krijgen royale fietsvergoedingen, en de leden van het management hebben een abonnement op de Eurostar om naar het belangrijke kantoor in Groot-Brittannië te gaan. Drie hybride vorkheftrucks zijn besteld, een ontwerp voor een hybride vrachtwagen ligt op de plank.

Grondwater

Grondwater
Respect voor het milieu is nog altijd de basis voor het doen en laten hier. Water dat de fabriek verlaat is na een verblijf in bezinkingsbekkens schoner dan het grondwater in de buurt, legt de conceptmanager uit. Op de verpakkingskartons bestemd voor de groothandel is aan de hoeveelheid stickers te zien hoeveel keer het karton al heen en weer heeft gereisd. Leveranciers worden in volgorde van belangrijkheid gecontroleerd op hun duurzaamheidsbeleid. ‘We zouden niet om het even wat kunnen verkopen’, zegt Malaise. Op de verpakkingen in Groot-Brittannië maakt het bedrijf reclame voor de ‘I Count’-campagne tegen klimaatverandering van Stop Climate Chaos. Het bedrijf heeft een partnership met het ethische kledingmerk People Tree opgezet en ondersteunt ook in andere landen milieuorganisaties.

Grondwater
Glazen flessen in de kantine worden teruggebracht naar de slijter. Printerpapier en visitekaartjes zijn van gerecycleerd papier, onderaan de mailtjes van Ecover-personeelsleden staat de boodschap: Thank you for thinking about the environment before printing this message.

Grondwater
Niet dat Ecover daarmee zwaar wil uitpakken. ‘Je hoeft niet biologisch te tuinieren om hier te mogen werken’, zegt Malaise. ‘Een basisbekommernis om het milieu is wel handig, maar mensen die hier komen werken, raken vanzelf geïnfecteerd. En iedereen kiest zelf hoever hij daar in gaat. Veruit de meeste mensen hier zijn lichtgroenig.’

Grondwater
Relaxed, niet streng dus. Maar op de picknickbanken buiten staat tijdens de pauzes natuurlijk wel fairtradekoffie. En die wordt niet in vervuilende plastic bekertjes geschonken, maar in stevige porseleinen mokken. ‘Gewoon vanzelfsprekend’, besluit Malaise resoluut.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden