'Banken verdienen te veel aan hypotheken'

Afgelopen half jaar is de hypotheekrente verder gedaald, waardoor de meeste huizenbezitters bij het oversluiten van hun hypotheek er al snel honderden euro's per jaar op vooruit gaan. Toch zouden de tarieven eigenlijk nog veel lager moeten zijn, stelt de Vereniging Eigen Huis.

De rente op tienjarige leningen is onder de 3,5 procent Beeld anp

Onderzoeksbureau Moneyview en financiële tussenpersoon de Hypotheekshop kwamen maandag met de recente tarieven voor hypotheken. Voor een lening met een rentevaste periode van tien jaar en een Nationale Hypotheekgarantie ligt de gemiddelde hypotheekrente volgens de Hypotheekshop nu onder de 3,5 procent. Begin dit jaar moest op een vergelijkbare lening nog 4,05 procent worden betaald.

De hypotheekrente daalt gestaag doordat banken de afgelopen maanden steeds goedkoper geld konden lenen op de internationale kapitaalmarkt. Maar uit onderzoek van UvA-econoom Maarten Pieter Schinkel blijkt dat de bankiers slechts een deel van die daling doorberekenen in hun hypotheektarieven. Zij steken dus een deel in eigen zak, stelt Eigen Huis vast. 'Mensen worden in slaap gesust met het bericht dat lenen zo goedkoop is', stelt Hans André de la Porte van de Vereniging Eigen Huis. 'Dat heeft tot doel dat we allemaal voor veel geld onze hypotheken gaan sluiten. Dat is namelijk gunstig voor financieel adviseurs.' Volgens André de la Porte worden de banken intussen overmatig gespekt.

Al sinds het uitbreken van de crisis in 2008 zijn econoom Schinkel en de Vereniging Eigen Huis zeer kritisch over de winstmarges. Zij zagen een zogenaamde 'overwinst' ontstaan, een winstmarge bovenop het bedrag dat voor de crisis gebruikelijk was. De overwinst had zijn piek in 2013 en daalde daarna geruime tijd. Afgelopen maanden liep het bedrag dus toch weer hard op, tot wel 0,81 procent bij de meest gangbare hypotheken met een rentevaste periode van tien jaar.

Beeld De Volkskrant

Gebrek aan concurrentie
Banken hebben steeds ontkend dat zij exorbitante extra winsten zouden maken. Ook nu stelt ING in een reactie dat 'de brutomarge in de loop der tijd min of meer gelijk is gebleven'. Schinkel is er weinig van onder de indruk. Hij ziet zijn gelijk bevestigd in de aanzienlijke lagere hypotheekrentes in andere landen en de jaarverslagen waarin banken mooie winsten op hun hypotheekportefeuille rapporteren. Volgens de critici ligt de oorzaak bij het gebrek aan concurrentie op de Nederlandse hypotheekmarkt, waar de markt sinds de crisis wordt gedomineerd door de Rabobank, ING en ABN Amro.

De ACM kwam vorige maand met een rapport waaruit blijkt dat er verschillende toetredingsbarrières zijn voor buitenlandse banken, zoals een lang vergunningstraject en de afhoudende opstelling van De Nederlandsche Bank.

Schinkel vindt het 'zeer opmerkelijk' dat er al zo lang kritiek is op het gebrek aan concurrentie en dat overheid en toezichthouders toch zo weinig actie hebben ondernomen. 'Het toetreden van nieuwe aanbieders wordt niet erg aangemoedigd. Je krijgt haast de indruk dat het belang van banken zwaarder weegt.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.