'Bange deel van CNV ziet slechts belang van oudere werknemer'

Klaas Pieter Derks..

utrecht Het CNV lijkt de weg kwijt te zijn. Dit voorjaar berichtte de tweede vakbond van het land dat het niet tegen de verhoging van de AOW-leeftijd is. Maar onlangs liet het weten van mening veranderd te zijn.

Vanwaar die draai?

Angst, verklaart Klaas Pieter Derks (29), voorzitter van CNV Jongeren. Binnenkort neemt hij afscheid – na ruim drie jaar voorzitter te zijn geweest van een van de elf vakbonden die onder de paraplu van de christelijke vakcentrale vallen. Met gemengde gevoelens kijkt hij terug. De indruk dat hij het CNV al opgegeven heeft, wil hij absoluut niet wekken. Het is nog echt zijn bond, benadrukt hij.

Maar zorgen over de CNV-toekomst maakt hij zich wel. Door de AOW-draai vreest Derks dat de vakbond de jongeren definitief van zich heeft vervreemd.‘En daar baal ik van. Ons huidige standpunt is een te slap compromis.’

‘Na drieënhalf jaar zie ik dat de vakbeweging nog geen enkele beweging heeft gemaakt richting de jongeren. Ja, er zijn voorzieningen, zoals coaching. Maar de bonden doen nog geen wezenlijke dingen voor jongeren. De discussie over het ontslagrecht is afgelopen jaren finaal de kop in gedrukt. Terwijl je nu ziet dat jongeren er als eerste uitvliegen. Zij zijn de dupe van het huidige ontslagstelsel.

‘Je ziet bij de AOW-discussie weer hetzelfde gebeuren – het bange deel van de vakbeweging heeft alleen oog voor de belangen van de oudere werknemers en de jongeren mogen straks de rekening van de kredietcrisis betalen. De vakbeweging zou creatieve oplossingen moeten zoeken die recht doen aan alle generaties.’

Je hebt eind december een motie ingediend bij CNV om te pleiten voor verhoging van de AOW-leeftijd. Zonder succes, blijkt nu.

‘Een geleidelijke verhoging van de AOW-leeftijd vanaf 2016 is een solidaire manier om de kosten van de financiële crisis te verdelen over de generaties, vindt CNV Jongeren. In december vonden we het een mooi moment om het weer eens aan de orde te stellen.

‘Maar de reacties vielen me tegen. Een aantal CNV-voorzitters reageerde verbolgen. Als jullie, jongeren, nog eens wat willen binnen CNV moeten jullie vooral dit soort dingen doen, dreigden ze . Heel genant.

‘Toch lukte het om een peiling onder de leden af te dwingen. Wat bleek enkele maanden later: een meerderheid van de CNV-leden wilde best over de verhoging van de AOW-leeftijd praten.

‘Maar toen dit nieuws met de kop ‘CNV is voor verhoging AOW-leeftijd’ in De Telegraaf stond, sloeg de angst toe. Uiteindelijk spraken we af dat er een uitgebreid vervolgonderzoek kwam en dat er een taboeloze discussie gevoerd zou worden. Maar inmiddels is het woord discussie verdwenen en is het labeltje taboe blijven hangen.’

CNV’s grote broer FNV is fel tegen verhoging van de AOW-leeftijd. Wordt CNV beïnvloed door FNV’s ‘nee’-campagne?

‘Ja, CNV is verstard. Kijk naar FNV en doe vooral niet te gek, vinden velen.’

Voorzitter René Paas was wel voorstander van een taboeloze discussie over de AOW. Hij liet twee weken geleden weten dat hij moegestreden was. Hij vertrekt. Wat nu?

‘René had de club tot voor kort goed bij elkaar. Hij is een goede bestuurder. Maar je zag sinds de opleving van de AOW-discussie dat de zelfstandige CNV-bonden alle kanten op schoten. Kijk maar op de verschillende CNV-websites. Elke bond communiceert iets anders over de AOW. De ene zegt: we zijn tegen. De ander zegt: we zijn voor, maar vinden dat iedereen na 45 jaar recht heeft op AOW.

‘Het is nog niet bekend wie René gaat opvolgen. Maar het kan twee kanten opgaan met deze discussie. Ik hoop van harte dat Renés opvolger niet uit het bange deel van het CNV komt.’

De jongerenbond van FNV houdt zich stil over dit thema.

‘Ik denk dat FNV Jong niet mag meepraten over dit onderwerp. Je moet je wel realiseren dat er een groot verschil is tussen ons. Wij zijn een onafhankelijke vakbond, met een zetel in het bestuur en stemrecht.’

Je kunt ook zeggen: jongeren moeten niet klagen. Velen zijn geen lid van een vakbond.

‘Jongeren laten het inderdaad afweten. Een tijdje geleden moest ik naar de algemene ledenvergadering. Als voorzitter van een bond hoor je daar naartoe te gaan. Je moet je voorstellen: bijna allemaal ouderen, sommigen met een rollator. Ze komen binnen, gaan zitten, drinken koffie en ze hebben de hele middag de tijd. Ik dacht: moet ik nou weer naar zo’n tijdrovende vergadering.

‘Maar toen realiseerde ik me dat dit niet eerlijk is. Deze leden staan er wel, zij hebben CNV gebouwd. Hen valt niets te verwijten.

‘De voorzitters van de bonden zijn degenen die leiderschap moeten tonen. Niet kiezen voor de makkelijkste weg en bang zijn voor de reactie van de achterban, maar een heldere keuze maken en uitleggen waarom je daarvoor staat. De vakbeweging moet meer doen dan het behartigen van de kortetermijnbelangen van de leden. Het gaat om het algemeen belang.’

Op dit moment buigt een SER-commissie zich over de AOW-kwestie. Als die commissie met alternatieve bezuinigingen komt, zal het kabinet overwegen de AOW-verhoging te schrappen. Wat verwacht je?

‘FNV blijft zo hard roepen dat het tegen is. Wij, en MHP, zijn genuanceerder. Het kan bijna niet anders dat de SER met een verdeeld advies zal komen. Het kabinet mag dit probleem dan alsnog oplossen.

‘Ik heb de indruk dat FNV hoopt dat de PvdA dan zo bang is geworden, dat het niet meer durft. Je ziet al dat de PvdA terugkrabbelt. Ik hoop dat Wouter Bos stevig overeind blijft en zorgt dat de jongeren hier niet de dupe van worden. Maar ik vrees dat het als zand door mijn vingers wegglipt.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden