'AOW-premie kan flink worden verlaagd'

De AOW-premie kan flink worden verlaagd zonder dat dit problemen oplevert bij de uitkering van deze oudedagsvoorziening. Dat blijkt uit berekeningen van de Algemene Rekenkamer.

Van onze verslaggevers Elsbeth Stoker en Douwe Douwes

De conclusies van deze berekeningen werden vrijdag gepubliceerd in het vakblad Economische Statistische Berichten. Nederlanders hebben recht op AOW zodra ze 65 jaar worden. Gedurende hun werkende leven dragen ze loonheffing af, waaronder AOW-premie. Momenteel is de hoogte van deze premie 17,9 procent.

In principe worden de premie-inkomsten direct gebruikt voor de uitkering van de AOW. In 2007 werd er 25,2 miljard euro uitgekeerd aan 2,6 miljoen 65-plussers. De premie-inkomsten bleken echter onvoldoende om dit bedrag volledig te betalen. Het tekort, eenderde, werd aangevuld uit de schatkist.

Volgens de Algemene Rekenkamer wordt over het algemeen aangenomen dat dit tekort door de vergrijzing wordt veroorzaakt. De onderzoekers stellen dat dit een mythe is: er wordt momenteel meer dan genoeg AOW-premie afgedragen om de oudedagsuitkering van de 65-plussers te betalen. De premie voor werkenden kan zelfs omlaag naar 13,2 procent.

Belastingwijziging
Het tekort op de AOW-begroting is het gevolg van een belastingwijziging uit 2001. Sinds die tijd worden de premie- en belastingopbrengsten op één grote hoop gegooid. Heffingskortingen, zoals kinderkorting en arbeidskorting, worden hiervan afgetrokken.

Volgens de Algemene Rekenkamer is de omvang van de heffingskortingen onderschat. Bovendien wordt er gerekend met verkeerde verdeelsleutels. Het gevolg is dat er AOW-geld wordt gebruikt voor het betalen van de heffingskortingen. In 2007 kwam er 34,6 miljard euro binnen aan AOW-premie. Door de verkeerde verdeelsleutel bleef daar – na aftrek van de heffingskortingen – 18,2 miljard euro van over.

Doorsluizen
Dit doorsluizen van geld gebeurt volgens de onderzoekers geruisloos en zonder dat daarover gediscussieerd wordt. In het artikel stellen ze dat de scheidslijn tussen premies en belastingen onhelder is en dat de voortschrijdende fiscalisering van de AOW veel minder noodzakelijk is dan het nu lijkt. Ze menen dat het doelmatiger is de heffingskortingen uit de schatkist te financieren zodat ingewikkelde geldstromen worden voorkomen.

De huidige situatie is positief voor de 65-plussers. Als de AOW-premie voor werkenden zou worden verlaagd, moeten de belastingen worden verhoogd.

Minister Bos van Financiën is niet van plan de systematiek van het AOW-fonds te veranderen. Volgens hem is er sprake van een ‘boekhoudkundig systeemdefect. ‘Op macro-niveau is het een vestzak-broekzakdiscussie’, vindt hij. ‘Maar op micro-niveau zou het grote koopkrachteffecten hebben. We hebben er als kabinet voor gekozen om dat niet te doen’, aldus Bos vrijdag na afloop van de ministerraad.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden