Nieuws

Amsterdam financiële hekkensluiter bij EK voetbal met 3 miljoen euro aan opbrengsten

De organisatie van het EK voetbal lijdt financieel onder de bezoekersrestricties in de stadions. Amsterdam wordt het hardst getroffen van de 11 speelsteden. De vier Oranje-duels in de Johan Cruijff Arena leveren 3,1 miljoen euro op, waar op 12 miljoen was gerekend.

Toernooidirecteur Gijs de Jong (linksachter), ambassadeur Wesley Sneijder (m), wethouder Simone Kukenheim  en ArenA-directeur Henk Markerink (r) onthalen op 14 mei dit jaar de officiële beker van het EK voetbal op de Magere Brug in Amsterdam. De beker maakte een toer langs alle elf speelsteden.  Beeld ANP
Toernooidirecteur Gijs de Jong (linksachter), ambassadeur Wesley Sneijder (m), wethouder Simone Kukenheim en ArenA-directeur Henk Markerink (r) onthalen op 14 mei dit jaar de officiële beker van het EK voetbal op de Magere Brug in Amsterdam. De beker maakte een toer langs alle elf speelsteden.Beeld ANP

Euro 2020 werd vanwege de coronacrisis een jaar uitgesteld. De Europese voetbalbond Uefa eiste van de organiserende speelsteden dat supporters moesten worden toegelaten bij het toernooi dat 11 juni begint. In de Johan Cruijff Arena zal de capaciteit grofweg 30 procent bedragen bij de wedstrijden van het Nederlands elftal en bij het ene duel uit de achtste finales. Niet 54.000, maar 16.500 toeschouwers zijn welkom in Amsterdam.

Uit een economische studie van sportdatabedrijf Pitchinvasion.net blijkt dat de totale organisatie 194 miljoen euro misloopt aan verminderde opbrengsten uit het toerisme. Het aantal reizen, overnachtingen en maaltijden in restaurants is immers aanzienlijk verminderd, waardoor de speelsteden niet 311 miljoen maar 117 miljoen euro incasseren.

Londen koploper

Niet alle speelsteden woekeren met de beperkingen door covid-19. Zo streeft Boedapest bij het EK naar een maximale bezetting van 68 duizend toeschouwers in de Puskás Aréna. Met een geringe economische impact is Amsterdam nu hekkensluiter. Londen dat tevens de halve finales en finale organiseert, is koploper met 27,3 miljoen euro, nog voor het Russische
St.-Petersburg met 25,7 miljoen.

Als gastheer voor drie groepswedstrijden van Oranje en een achtste finale hanteert de KNVB een begroting van 10 miljoen euro, die voor 80 procent wordt gefinancierd door de Uefa. De Europese voetbalbond leed vorig jaar al een miljardenverlies, omdat de duels in de Champions League en de Europa League veelal in lege stadions werden gespeeld. Euro 2020 zonder publiek was dan ook taboe voor de Uefa.

Baken van hoop

Dublin en Bilbao trokken zich terug als speelstad. Volgens Gijs de Jong, secretaris-generaal bij de KNVB en toernooidirecteur bij Euro 2020 in Nederland, heeft Amsterdam dat nooit overwogen. ‘We hebben ons juist met de Alliantie van Evenementenbouwers hard gemaakt voor fieldlab-evenementen om ondanks de pandemie toch verantwoord en veilig mensen binnen te krijgen. Evenals het Songfestival is het EK voetbal een baken van hoop.’

De Jong beschouwt het EK-deel in Amsterdam tevens als symbool van de ‘herstart van de samenleving na de coronacrisis’. Enkele maanden geleden leek het ondenkbaar dat de Johan Cruijff Arena supporters mocht ontvangen. De Jong: ‘En nu is het stadion toch voor eenderde gevuld. Hoewel Oekraïne en Noord-Macedonië als tegenstanders van Oranje geen toeristen meebrengen, gaat Nederland echt wel merken dat het EK ook bij ons plaatsvindt.’

Ook voor de achtste finales – zonder Nederland – in de Johan Cruijff Arena zijn al 12 duizend kaarten verkocht. ‘En afhankelijk van wie zich plaatst voor die wedstrijd, zien we hoeveel supporters nog naar Amsterdam komen’, aldus De Jong.

Minder baten van toerisme

De economische schade voor Amsterdam is beperkt, zegt de Belgische sporteconoom Thomas Peeters, verbonden aan de Erasmus School of Economics in Rotterdam. De hoofdstad van Nederland is voor het toerisme niet afhankelijk van grote sportevenementen. ‘Hoewel Amsterdam miljoenen euro’s aan toerisme heeft ziet wegvallen, kan het de pijn van lagere baten uit het EK verdragen.

‘We moeten ons meer zorgen maken over steden, waar het toerisme toch al nauwelijks is geworteld. Een stad als Bakoe wil zichzelf als toeristische bestemming op de kaart zetten. Zonder het EK voetbal is er weinig reden om naar Azerbeidzjan te gaan. Amsterdam trekt die toeristen toch wel weer als de coronacrisis is beëindigd. Bij steden als Boekarest en Glasgow moet je dat maar afwachten.’

Was vasthouden aan een EK in 11 speelsteden wel zo verstandig in de wetenschap dat reizen nog nauwelijks mogelijk is? Peeters: ‘Een land krijgt natuurlijk veel meer inkomsten en publiciteit bij de organisatie van het gehele EK. Nu zal niemand in Nederland of Duitsland weten dat ook nog in Bakoe wordt gevoetbald.’

Toch heeft de Uefa nooit overwogen om de organisatie van het EK alsnog aan één land te geven, zegt toernooidirecteur De Jong. ‘Je kunt de reisbewegingen nu juist beter controleren. Oranje voetbalt in Amsterdam, Duitsland in München, Italië in Rome. Het concept pakt nu goed uit.’

Spreiding van kosten

Vanuit kostenbesparing is een EK verspreid over Europa een zegen, aldus Peeters. ‘Elk land heeft wel een stad met een stadion dat aan de voorwaarden voor het EK voldoet, Amsterdam had de Johan Cruijff Arena al. In die zin zijn de Olympische Spelen in Tokio een veel grotere ramp, er zijn al miljarden geïnvesteerd in stadions en de infrastructuur. In Japan vragen ze zich al langer af hoe ze die rekening ooit gaan betalen.’

En dus hoeft Amsterdam niet te rouwen dat het 9 miljoen aan opbrengsten misloopt, stelt Peeters. ‘De voorbereiding op het EK heeft ook minder gekost. Zelfs met de beoogde inkomsten van 12 miljoen had je nooit de kosten gedekt van een nieuw stadion. Het is de belangrijkste troef van het EK voetbal, waarmee de terugval aan inkomsten wordt gecompenseerd.’

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden