Alles kan in karton

Drinken uit een pak heeft allang geen kartonsmaak meer, maar daar is nog niet iedereen van overtuigd. Binnenkort wel, denken ze bij Tetra Pak in Moerdijk....

Je kent ze wel, de kartonnen pakken van Tetra Pak. Drinkpakken voor melk of sap, met een laagje polyethyleen en aluminium erin. Ze zijn al vijftig jaar oud, deze ‘Tetra Rex’ en ‘Tetra Brik’, uitvindingen van het Zweedse verpakkingsbedrijf Tetra Pak. Op zulke producten die in elke keuken zijn terug te vinden, zou je trots kunnen zijn, ‘maar er is nog zo veel meer’, verzucht verkoopdirecteur Laurens van de Vijver (33). ‘Steriel verpakken en glas door karton vervangen was indertijd natuurlijk een revolutie, maar op Albanië en Nederland na gebruikt de hele wereld voor melkpakken allang Tetra Top, met draaidop.’

Tetra Pak (TP) is een familiebedrijf dat alles uit eigen kas financiert; het is niet beursgenoteerd. Sinds 1952 is het uitgegroeid tot een grote multinational, gevestigd in 165 landen, met 21 duizend werknemers die jaarlijks 120 miljard verpakkingen produceren. In 1954 kwam TP al naar Nederland, waar het de bekende schoolmelkpakjes introduceerde.

Plastic

Plastic
‘Tussen 1980 en 1999 groeiden we hier behoorlijk’, vertelt Van de Vijver in het pand op een Moerdijks industriepark, ‘maar daarna stagneerde het ineens, terwijl we wereldwijd doorgroeiden. Enerzijds lag dat aan de conservatieve Nederlandse levensmiddelenindustrie, maar ons treft ook blaam. We hebben de consument niet genoeg ingelicht over de voordelen van karton en we zijn niet voldoende naar mogelijke klanten toegegaan. Dus grepen zij naar plastic, zoals je kunt zien in de supermarkten.’

Plastic
Maar het tij is gekeerd, meent de verkoopdirecteur. Sinds twee jaar werkt hij met zijn Zweedse collega Joel Rosenqvist (32), en een team van nog zeven anderen, actief aan de promotie van TP’s basismateriaal: karton. Want plastic was in de jaren ’80 een innovatie, ‘karton heeft de toekomst.’

Plastic
‘Veel mensen weten niet dat karton milieuvriendelijker is dan glas of plastic, dat voor de transport van karton minder vrachtwagens nodig zijn dan bij blik, glas of plastic vanwege de praktisch stapelbare vorm en dat karton voedsel beter tegen daglicht beschermt.’

Plastic
Ter ondersteuning van zijn argumenten verwijst hij naar de onderzoeksresultaten van het Delftse onderzoeksbureau CE, dat zich bezighoudt met milieuvraagstukken. In 2005 berekende CE dat het gebruik van karton milieuvriendelijker is dan dat van plastic, blik en glas. De uiteindelijke CO2-uitstoot bij verbranding (inclusief de recycle-cyclus van glas en PET) bleek beduidend lager.

MTV

MTV
‘Het is erg Zweeds om maatschappelijke verantwoordelijkheid te willen dragen’, vult Rosenqvist aan. ‘Zo wordt er voor elke boom die wij gebruiken een nieuwe geplant. Het is iets dat wij al sinds 1952 vanzelfsprekend vinden, maar tegenwoordig zijn gezonde eerlijke producten en duurzaamheid een trend.’

MTV
En nu kon Tetra Pak eindelijk inspelen op die trend. De kartonpromotie ging in 2004 van start met het ontwerp van een mineraalwaterpak voor MTV. Het water, in zilverblauw karton met sierlijk logo, was alleen op feesten van de muziekzender te verkrijgen. Het werd een instant hit.

MTV
Aangemoedigd door het undergroundsucces bracht TP meer trendy waterkartonnetjes uit, die zowel op chique cocktailfeestjes voor de bemiddelde beau monde, als op hippe jongerenfeesten verkrijgbaar waren. ‘Zo bereikten we investeerders én trendsetters’, verklaart Van de Vijver. ‘Het was een doorbraak in imagobuilding. Mensen zagen overal onze pakken en dachten ‘dat wil ik ook’. Simpel gezegd: de telefoon ging hier nooit en nu sinds een jaar staat ie roodgloeiend. Karton is weer in.’

Omzetstijging

Omzetstijging
Virgin, nachtclub Jimmy Woo en H & M volgden al snel met eigen waterpakken. En ‘water from the supermarket’, het über-antimerk aldus Van de Vijver, is het eerste waterpak (zilverkleurig met Japanse illustratie) dat de schappen haalde bij AH To Go. Het water, ‘niks ‘van de beste bron’, maar gewoon van de supermarkt’ werd bedacht door reclamebureau John Doe (bekend van MTV-filmpjes).

Omzetstijging
De Nederlandse markt trekt bij, merkt Tetra Pak. Was de jaaromzet in 2005 nog 250 miljoen euro (op een wereldwijde omzet van acht miljard), dit jaar verwacht TP een omzetstijging van 10 procent. Hierbij speelt de nieuwste innovatie, de Tetra Recart, een rol, vertelt Rosenqvist. ‘Deze kan op 130 graden worden verwarmd en dat maakt producten nog langer houdbaar.’ Heinz en Bonduelle zijn de eersten die respectievelijk hun pastasauzen en groenten erin verkopen. ‘We voorspellen dat over vijf of tien jaar bijna alle groenten, soepen en sauzen in karton worden verkocht.’

Omzetstijging
Ook wijn, suiker, en olijfolie gaan een kartonnen toekomst tegemoet, aldus Van de Vijver. ‘In Amerika en Canada wordt wijn al in trendy pakken verkocht en dat doet het goed bij een jong en hip publiek.’ In Europa hoeft Tetra Pak dan alleen nog het vooroordeel weg te nemen dat wijn uit pak van dubieuze kwaliteit is.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden