Air France-KLM begint dochter voor lange afstanden

Air France-KLM begint een nieuwe Franse luchtvaartmaatschappij voor verre bestemmingen, die de concurrentie met maatschappijen uit de Golfstaten moet aangaan. Dat maakte de luchtvaartgroep donderdag bekend, tegelijk met de kwartaalcijfers en een nieuwe strategie. Luchtvaarteconoom Hans Heerkens staat niet te juichen over de nieuwe dochter: 'Dit plan combineert eigenlijk het slechtste van twee werelden'.

Frank Terner, Jean-Marc Janaillac en Pieter Elbers tijdens de presentatie van de nieuwe strategie in Parijs Beeld anp

De nieuwe maatschappij richt zich op routes waar de concurrentie nu moordend is en moet Air France-KLM bovendien de mogelijkheid geven nieuwe routes te openen. De maatschappij moet in 2020 beschikken over tien langeafstandsvliegtuigen, die worden bemand door piloten die nu voor Air France werken. Zij kunnen zich vrijwillig melden, maar moeten dan wel rekenen op een versobering van hun bestaande arbeidsvoorwaarden.

Luchtvaarteconoom Hans Heerkens denkt niet dat veel piloten zich voor de nieuwe (nog naamloze) dochtermaatschappij zullen aanmelden, omdat ze weten dat dit sobere arbeidsvoorwaarden betekent. 'Waarom zouden ze dat doen? Je kunt piloten bijna niet ontslaan, dus ik zie niet in waarom zij zelf voor minder zouden kiezen.'

Heerkens heeft sowieso twijfels bij de nieuwe dochtermaatschappij. 'De inkt is natuurlijk nog maar net droog, maar ik maak me vooral zorgen omdat die nieuwe dochter geen prijsvechter wordt, maar wel onder lagere kosten moet opereren. Vluchten worden dus duurder dan bij de echt goedkope maatschappijen, maar krijgen ook niet de service die we kennen van KLM. Het is geen duidelijke keuze, maar het slechtste van twee werelden.'

Om die reden kan de luchtvaartgroep niet echt de strijd aan met een maatschappij als Emirates, denkt Heerkens. 'Emirates doet het goed vanwege de prijs én de service, dus ik vraag me af hoe je daarmee kunt concurreren en tegelijk de kosten kan drukken.'

Cabinepersoneel
Het gaat bovendien slecht vallen dat de piloten van de nieuwe dochtermaatschappij intern zullen worden geworven, maar het cabinepersoneel extern, schat Heerkens in. 'Omdat je daarmee het huidige cabinepersoneel buitenspel zet. Het lijkt alsof ze ervoor hebben gekozen om de cabinevakbonden onder druk te zetten, maar dit niet durven bij de piloten.'

Terwijl onder een deel van het cabinepersoneel nu al veel afgunst leeft vanwege piloten die steeds met fluwelen handschoenen worden aangepakt, zegt Heerkens. 'Dit plan heet Trust Together, maar het is meer pappen en nathouden. Vertrouwen ga je er niet mee winnen.'

Analyse Air France-KLM

Jean-Marc Janaillac maakt vandaag bekend hoe hij denkt dat zijn luchtvaart maatschappij er weer bovenop kan komen. Wat hij ook bedenkt, de nieuwe strategie zal erg op de oude lijken: kostenbesparingen om de concurrentie met prijsvechters en maatschappijen uit de Golfstaten vol te houden. (+)

Zware marktomstandigheden

De nieuwe luchtvaartmaatschappij maakt deel uit van een nieuwe strategie die Trust Together heet. Het doel: het vertrouwen van het personeel terugwinnen. Juist daaraan heeft het de laatste jaren ontbroken bij Air France. Dat leidde tot een stakingsgolf in de zomer van 2015 en tot een curieus incident in oktober 2015, waarbij twee directeuren het hemd van het lijf werd gerukt door boze werknemers.

Air France-KLM maakte vandaag eveneens de kwartaalcijfers bekend, waaruit blijkt dat de luchtvaartgroep de winstgroei van de eerste jaarhelft in het belangrijke derde kwartaal geen vervolg heeft kunnen geven. De luchtvaartgroep kampt met aanhoudend zware marktomstandigheden en werd bovendien geconfronteerd met een staking door het Franse cabinepersoneel. Die drukte het operationeel resultaat met zo'n 90 miljoen euro, meldde het Frans-Nederlandse concern donderdag.

Behalve de staking in juli en augustus speelt ook angst voor terrorisme Air France nog altijd parten. De Franse markt zelf loopt wel goed, maar de populariteit van Frankrijk als reisbestemming heeft zwaar te lijden van de aanslagen afgelopen jaar in Parijs en Nice, aldus scheidend financieel topman Pierre-François Riolacci in een toelichting.

De nieuwe strategie zou in 2020 voor een omzet van ongeveer 28 miljard euro moeten zorgen, tegenover 26 miljard euro vorig jaar. Daarbij moeten tegen die tijd zo'n 100 miljoen passagiers worden vervoerd, ruim 20 miljoen meer dan in 2015.

Air France-KLM wil de concurrentie aangaan met de maatschappijen uit de Golfstaten Beeld anp

Transavia

Overigens blijft het rommelen bij Air France-KLM, zelfs op de dag dat topman Janaillac zijn nieuwe strategie presenteert. Aan de Franse kant houden de vakbonden zich inmiddels koest, maar aan Nederlandse zijde is grote wrevel onder delen van het personeel. De vakbonden voor het cabinepersoneel voeren vandaag hun acties bij KLM op, uit protest tegen het bezuinigingsplan om op 40 procent van de intercontinentale vluchten met één bemanningslid minder te vliegen.

KLM doet het de laatste tijd veel beter dan Air France, mede dankzij dochterbedrijf Transavia, dat is omgebouwd tot prijsvechter. Desondanks gaat de geplande uitbreiding van Transavia buiten Nederland en Frankrijk niet door, zo werd op de persconferentie van vandaag gezegd. Luchtvaarteconoom Heerkens begrijpt hier niets van. 'Strategisch gezien moet je Transavia juist uitbreiden.'

Een belangrijke Nederlandse klacht is vaak dat ingrepen bij bepaalde bedrijfsonderdelen structureel gepaard gaan met grotere Franse invloed. Janaillac onderstreepte vandaag nog maar eens dat beide airliners hun autonomie behouden, maar de vraag is of dit de zorgen wegneemt.

Air France-topman Jean-Marc Janaillac (R) en Franck Terner, de nieuwe Air France-directeur, hiervoor directeur van de winstgevende afdeling techniek en onderhoud. Beeld afp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden