Aanstaande kippenboeren houden ambities liever stil

Akkerbouwer H. van Geloven (25) wil kippenboer worden. De reden: met pluimvee hoopt hij op termijn zonder bijbaantjes te overleven....

Van onze verslaggever

Bas Mesters

AMSTERDAM

Van Geloven lijkt te slagen in zijn opzet. De aanvraag loopt voorspoedig. Hij heeft onlangs een milieuvergunning voor vijftigduizend slachtkuikens gekregen. De bouwvergunning is nog in procedure. Daarom wil hij niet met zijn echte naam in de krant.

De uitspraak van D66-fractieleider T. de Graaf woensdag voor de radio dat na de varkens- de kippensector moet worden aangepakt, zal Van Geloven waarschijnlijk niet meer deren. Maar de honderden akkerbouwers die overwegen hun inkomsten te verhogen door kippen te gaan houden, moeten opschieten. Hoewel hun afweging volstrekt legaal is, praten ze er liever niet over met de buitenwereld. Ze verkiezen in stilte hun keuze te maken, bang als ze zijn dat te veel publiciteit de nationale mestallergie verder zal aanwakkeren.

Tot nu toe is aan het aantal te houden kippen in Nederland geen limiet gesteld, zoals in de varkenssector. Minister Van Aartsen wil met de aanpak van de varkensbranche de fosfaatemissie met veertien miljoen kilo verminderen. Maar als honderd akkerbouwers kippen gaan houden, zou dat de fosfaatuitstoot jaarlijks weer met vier miljoen kilo doen toenemen.

Van Geloven is vier jaar geleden zoals veel Brabantse varkensboeren naar Zeeuwsch-Vlaanderen verhuisd, omdat de grond daar goedkoop was. Hij kon er met zijn vader en broer veertig hectare kopen. Sindsdien verbouwt hij aardappelen, bieten en tarwe. In rustige perioden rijdt hij een uur heen en een uur terug naar Brabant om op het ouderlijk bedrijf te helpen.

Van Geloven stond niet alleen toen hij twee jaar geleden besloot dat hij kippen zou gaan houden. Vertegenwoordigers van mengvoerfabrikant Coppens gingen met hem mee naar de gemeente om te praten over de vergunningen. Van Geloven: 'Zij weten hoe je zoiets moet aanpakken. Ze verzorgen ook de tekeningen van de stallen en rekenen uit wat je kunt gaan verdienen.'

Het succes is niet helemaal te voorspellen, zegt Van Geloven. Ben je vakman of niet, dat moet in de praktijk blijken. Hij heeft geen opleiding voor het houden van kippen. Niemand in zijn familie heeft er ervaring mee. 'Maar je moet wat zoeken om de kost te verdienen. Er zijn nu goede resultaten in de vleeskuikenmarkt en die tak past op dit bedrijf. Zijn ervaring bestaat uit een stage die hij onlangs liep bij een vleeskuikenmesterij. Zijn vrouw zal hem gaan helpen met de kippen. 'Ze zeggen dat vrouwen betere resultaten draaien met dieren. Ze zijn nauwkeuriger.'

Het grote voordeel van slachtkuikens is volgens hem dat je kunt volstaan met twee uur controlewerk per dag. 'Alleen als de beesten na zes weken vet zijn, moet er twee weken lang dag in dag uit worden gewerkt om ze te vangen, de hokken schoon te spuiten en nieuwe kuikens te plaatsen.'

De Haagse geluiden om de groei van de kippenstapel ook aan banden te leggen, zijn volgens PvdA-Kamerlid Huys erg vrijblijvend. De enige manier om echt grondig in te grijpen is een beperking van het aantal kilo's fosfaat dat per hectare mag worden verspreid, meent hij. Nu is dat 125 kilo. Er zijn volgens hem nog zeshonderdduizend hectare akkerbouw niet belegd met mest. Kippen- of varkensboeren die extra grond weten te verwerven via bruikleen-, koop- of leaseconstructies kunnen daardoor ook straks nog uitbreiden.

Dat is de grote schrik van K. Steyaert, lid van de regionale bestrijding varkensinvasie. Deze akkerbouwer strijdt in Zeeuwsch-Vlaanderen tegen de komst van Brabantse varkensboeren die megastallen willen bouwen. Zijn erf is eveneens betreden door twee vertegenwoordigers van mengvoerbedrijf Coppens.

Ze wezen op zijn aardappelloods. 'Daar kunnen in de zomer twee of drie ronden kippen worden gemest, maar je kunt natuurlijk ook een nieuwe stal bouwen.' Steyaert wikte en woog en besloot dat het op zijn 52ste weinig zin heeft om nog met een ongewisse investering te beginnen. Als hij uitbreidt, doet hij dat in de akkerbouw.

Twee weken geleden op een bijeenkomst met als thema 'Wat ga je er bij doen?' bleek Steyaert hoeveel boeren op het ogenblik van kippen dromen. Velen hadden bezoek gehad van Coppens. A. Kemps, hoofd verkoop van mengvoerfabrikant Coppens uit het Brabantse Hoogeloon, zegt echter geen boeren te kennen die geïnteresseerd zijn in kippen. 'Misschien vergis je je en gaat het om een andere Coppens.'

Toch was Kemps de persoon tot wie boeren zich moesten richten als ze wilden reageren op de advertentie: gezocht akkerbouwer met 77 hectare grond. In het Agrarisch Dagblad van 6 december vertelt hij ook zelf dat hij voor een boer uit Veldhoven extra grondgebonden mestrechten zoekt.

De boer heeft zijn melkrechten verkocht en wil zich specialiseren in slachtkuikens. Hij wil zijn ligboxenstal ombouwen tot kippenstal en zoekt nog een fosfaatquotum voor het houden van kippen. Dat wil hij in bruikleen krijgen van een akkerbouwer. Kemps legt in het artikel uit dat een akkerbouwer per hectare 150 tot 200 gulden aan mestrechten krijgt. 'Ofwel een kleine vijftienduizend gulden per jaar. De akkerbouwer hoeft daar niets voor te doen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden