Opinie

'NS-critici die het opnemen voor 'de reiziger' zijn wolven in schaapskleren'

Nadat het kabinet besloot om weer treinen te laten rijden over de hogesnelheidslijn tussen België en Nederland, klonk er veel kritiek op de beslissing om dat deels door de NS te laten doen, schrijft Roel Berghuis, vakbondsbestuurder van FNV Spoor. Maar de kritiek komt volgens hem vooral van wolven in schaapskleren.

Een Fyra-trein van het type V250 passeert het station Maarssen. Beeld anp

Afgelopen vrijdag presenteerde het kabinet na het debacle met de Fyra de oplossing voor het herstel van de treinverbinding Nederland-België. De kern van de oplossing is dat de reiziger weer de keuze krijgt tussen een hogesnelheidstrein en de gewone Beneluxtrein. De NS liet in een toelichting weten dat de oplossing extra werkgelegenheid betekent voor 100 mensen. De consumentenorganisaties reageerden enthousiast op het plan. Ook FNV Spoor is blij dat NS en het Belgische NMBS erin zijn geslaagd met een goed plan te komen dat zekerheid biedt voor reizigers en de NS-medewerkers. Een andere keuze van het kabinet was zeer schadelijk geweest voor de NS en haar 30.000 medewerkers. Gelukkig blijft de NS - na de afgelopen 175 jaar - ook de komende jaren dé spoorvervoerder op het Nederlandse spoor.

Helaas viel de afgelopen dagen in de media ook kritiek te beluisteren op het besluit. 'Andere vervoerders kunnen het veel beter en krijgen geen kans', 'de NS moet de concessie inleveren', 'de staatssecretaris beschermt NS weer eens' werd in diverse landelijke dagbladen opgetekend.

Laat ik helder zijn: de vakbonden volgen de NS ook altijd kritisch. Wij zijn er met name voor het belang van de werknemers. Maar de kritiek op het besluit van het kabinet en op de NS gaat mij veel te ver. Hier sta ik graag even bij stil. Van wie komt deze kritiek meestal en gaat het deze mensen ook echt om de reizigers en de medewerkers van NS? Wat zijn hún belangen? Wie zijn deze wolven in schaapskleren?

Anne Hettinga - directeur van Arriva
Hettinga is al jarenlang directeur van Arriva. Hij presenteert zich graag als kleine, frisse, onafhankelijke treinondernemer. In werkelijkheid staat hij op de loonlijst van spoorgigant Deutsche Bahn. Zijn ultieme doel is de NS van het spoor duwen en meer marktaandeel in Nederland verwerven. Hij is veel in Den Haag om politici te vertellen dat het toch echt tijd wordt dat de NS een toontje lager moet zingen. Toen ik onlangs op uitnodiging van Hettinga een bedrijfsbezoek aflegde aan Arriva en met hem de trein Leeuwarden-Sneek nam, werd hem door een bekende medereiziger toegebeten: 'zo, zit je ook een keer op de trein!'. Nadat de Tweede Kamer in december 2012 in meerderheid besloot niets te zien in de plannen van Arriva om meer concurrentie op het spoor toe laten, dreigde Hettinga direct met Arriva te stoppen in Nederland omdat 'het ondernemingsklimaat niet goed is'.

Rikus Spithorst - oprichter van de Maatschappij voor Beter OV
Enkele jaren geleden richtte Rikus Spithorst de Maatschappij voor Beter OV op. Dat klinkt heel wat. Spithorst presenteert zichzelf als invloedrijke consumentenorganisatie met een serieuze achterban, in werkelijkheid runt hij vanaf zijn zolderkamer in zijn eentje de club. Waar echte consumentenorganisaties als de ANWB en Rover leden hebben, heeft Rikus 'sympathisanten'. Ik heb er nog nooit één ontmoet. Zijn contacten met de media zijn goed. Zij zouden zich eens moeten afvragen of je elke willekeurige reiziger die een clubje opricht zo'n podium moet geven in de media.

Spithorst - niet lang geleden weggestuurd bij reizigersorganisatie Rover - maakt er een sport van documenten te wobben en klachten in te dienen bij de Autoriteit Consument en Markt (ACM). Ondanks de stelling op zijn website dat de Maatschappij voor Beter OV zich inzet voor het (verder) verbeteren van het vervoer per trein, bus, tram, metro, veerboot en taxi in Nederland gaan bijna alle klachten, tweets en brieven over de NS.

Spithorst heeft vanaf de zolderkamer bedacht dat met name andere vervoerders veel meer treinen moeten laten rijden in Nederland, dan komt alles goed. Op de website staat verder te lezen dat 'de Maatschappij Voor Beter OV een onafhankelijke organisatie is en los staat van politieke partijen, vakbonden, milieuverenigingen of andere maatschappelijke groeperingen, maar is wel bereid tot samenwerking waar dat nuttig is.' Met de samenwerking met Arriva zit het in ieder geval wel goed.

Manu Lageirse - directeur van Veolia
Een andere wolf in schaapskleren is Manu Lageirse. Baas van Veolia Nederland. Zeg maar de Franse gigant, tegenover het Duitse DB. Lageirse heeft in de media aangegeven 'zeer geïnteresseerd' te zijn om de Hogesnelheidsdienst van de NS over te nemen. 'We hebben tien jaar op de reservebank gezeten'. Wat Lageirse er niet bij zegt is dat Veolia Nederland inmiddels te koop staat en Veolia voor elke extra inspanning die niet is opgenomen in de afgesproken concessie, aanklopt bij de provincie Limburg. De hardwerkende medewerkers van Veolia verdienen beter.

Sander de Rouwe - Tweede Kamerlid van het CDA
Het CDA zit helaas niet fris in het spoordossier. Het CDA schurkt aan tegen Arriva. Diverse CDA-prominenten zaten zelfs officieel in de Raad van Commissarissen van Arriva de afgelopen jaren. Ex-CDA-Kamerlid Ger Koopmans maakte het helemaal bont. Die wisselde gewoon zijn spoorwoordvoerderschap in de Tweede Kamer in voor een plaatsje in de Raad van Commissarissen van Arriva. De Rouwe werd onlangs door een columnist de buikspreekpop van Arriva genoemd. CNV Vakmensen - de vakbond die dicht tegen het CDA aanzit - heeft het ook gehad met De Rouwe. En verwijt hem - in een open brief - dat hij NS-medewerkers weg zet en zaken niet objectief benadert.

Bovengenoemde personen nemen het dus op 'voor de treinreiziger'. En nemen het op tegen NS. U kent nu de redenen.

Roel Berghuis is vakbondsbestuurder van FNV Spoor

Beeld anp
Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.