'Keiharde verkopersmarkt' in Nederland: er is geen koophuis meer te krijgen

Benarde huizenkoper hoeft de komende jaren geen verlichting te verwachten

Voor het eerst in vijf jaar daalt in Nederland het aantal woningverkopen, meldt makelaarsvereniging NVM bij de presentatie van haar jaarcijfers over de huizenmarkt. De vraag naar koophuizen is onverminderd groot, de prijzen blijven sterk oplopen, maar er is een groot gebrek aan aanbod: er staan steeds minder woningen te koop.

Kopers bekijken ene woning op de landelijke Openhuizendag Foto Jiri Buller / de Volkskrant

Dat is een gevolg van de oververhitte woningmarkt in de steden, waar elke woning die te koop komt meteen weg is, en een nieuwbouwtempo dat sterk achterblijft bij de vraag. In december werden nog maar 84 duizend huizen te koop aangeboden, 36 procent minder dan eind 2016. Vijf jaar geleden stonden in Nederland bijna 180 duizend te koop.

De makelaars voorspellen dat het aantal verkooptransacties dit jaar verder zal dalen; met 5 tot 8 procent. Dat leidt ook tot problemen voor de makelaars zelf; zonder transacties geen inkomsten. Jaarsma: 'We zien net als tijdens de economische crisis dat makelaarskantoren moeten inkrimpen.'

In en rond de grote steden kunnen huiseigenaren die willen verkopen rekenen op een recordopbrengst. De huizenprijzen stegen in 2017 met gemiddeld 9,1 procent en bereikten in december een historisch hoogtepunt van gemiddeld 269 duizend euro. Woningen stonden gemiddeld maar 52 dagen te koop; dat was een jaar eerder nog 76 dagen. Bijna 28 procent van de woningen werd het afgelopen jaar verkocht boven de vraagprijs.

NVM-voorzitter Ger Jaarsma sprak donderdag over een 'keiharde verkopersmarkt'. De lage rentestand, het tekort aan woningen en de grote populariteit van stedelijk wonen jaagt de prijzen op. Maar huiseigenaren zijn bang om in een 'droogkokende' markt zonder woning te komen zitten. De hevige concurrentie tussen kopers maakt het vaak moeilijk een nieuw onderkomen op de kop te tikken. Op kijkdagen komen steeds minder aspirantkopers opdagen, omdat zij al te vaak aan het kortste eind trokken in een biedingenstrijd om een woning.

Buitenlandse huizenmarkt

De vraag naar koophuizen in Nederland is onverminderd groot, de prijzen blijven sterk oplopen, maar er is een groot gebrek aan aanbod: er staan steeds minder woningen te koop. Hoe staat de huizenmarkt in de landen om ons heen er eigenlijk voor? We peilen de huizenmarkt in Duitsland, Frankrijk, België en Zweden.

Gemiddelde verkoopprijs

De gemiddelde verkoopprijs van een Nederlandse woning gaat dit jaar met nog eens 6 à 7 procent omhoog, verwachten de makelaars. In 2017 kwam de landelijke prijsstijging uit op 9,1 procent. Een gemiddelde woning in Amsterdam gaat nu van de hand voor 409 duizend euro, 14 procent meer dan een jaar geleden. In Den Haag (+20 procent) en Almere (+18 procent) stegen de huizenprijzen vorig jaar procentueel gezien het meest.

De gemiddelde vraagprijs steeg in twaalf maanden met 10 procent naar 353 duizend euro. Het Gooi kent met bijna 711 duizend euro de hoogste gemiddelde vraagprijs, Noordoost-Groningen met 181 duizend euro de laagste. In de laatste regio staan huizen ook het langst te koop, met Slochteren en Den Helder/Texel. De verkooptijden zijn het kortst in Amsterdam, de Zaanstreek, de stad Groningen en Den Haag.

Te Koop-borden zijn een zeldzaam beeld in de straten tegenwoordig Foto Marcel van den Bergh / de Volkskrant

Mensen die voor het eerst een woning willen kopen zijn volgens de NVM de grootste slachtoffers van de prijzenslag. Door de oplopende prijzen wordt het aanbod in de lagere prijsklassen, tot 250 duizend euro, steeds kleiner. Het aantal woningen dat te koop stond met een prijs tot 150 duizend euro nam in 2017 af met 30 procent en het aantal woningen tot 250 duizend euro daalde met 13 procent. Zonder spaargeld of financiële ondersteuning van familie wordt het dus moeilijker een eerste woning te kopen, ook omdat het maximale hypotheekbedrag sinds 1 januari wettelijk is gelimiteerd op 100 procent van de aankoopsom. Kosten van bijvoorbeeld de notaris en een verbouwing moeten uit eigen zak worden betaald.

De benarde huizenkoper hoeft de komende jaren geen verlichting te verwachten, meent de NVM. In 2018 bereikt het woningentekort een piek van naar schatting 200 duizend. De afgelopen vijf jaar werden jaarlijks gemiddeld maar 50 duizend nieuwbouwhuizen opgeleverd. Dit jaar stijgt dat aantal naar 70 duizend. Als de jaarlijkse nieuwbouwproductie niet verder wordt opgevoerd, komt Nederland pas in 2040 uit op een volgens de NVM 'acceptabel' woningtekort van 100 duizend woningen. Jaarsma riep de regering op meer te doen om nieuwbouw te stimuleren. Gemeenten moeten volgens hem minder eisen stellen aan nieuwbouwprojecten.


Woningnood: hoe gaan we er mee om?

Een oplossing voor woningnood? Verticale reuzen
De woningnood in grote steden wordt nijpender. Slim de hoogte in is een oplossing, ziet Marc van den Eerenbeemt. 'Dáár komt een appartementengebouw van 110 meter hoog, vertelt stedenbouwkundige Emiel Arends, wijzend naar het geraamte van een oud kantoorgebouw aan de Maas. De ruimtelijk adviseur van de gemeente Rotterdam blikt opzij en omhoog, waar de 124 meter hoge gevel van woontoren The Red Apple de lucht in priemt.' (+)

Sociaal wonen in Leidsche Rijn: 21m2 om jezelf te zijn
Studenten, statushouders en zorgcliënten, waar moeten die allemaal wonen? De gemeente Utrecht zette ze bij elkaar in de prefab-studio's van woongemeenschap Place2BU: 21 m2 om jezelf te zijn. (+)

Gelukkig wonen kun je in elk huis, zélfs in een rijtjeshuis
Het is een vergissing, denkt redacteur Margot C. Pol als ze met man en baby een rijtjeshuis betrekt. Kun je ooit gelukkig worden in een doorzonwoning? (+)

Ontwerpen met spelregels: in Rotterdam ontwikkelen burgers hun eigen huis
Huizen ontworpen door de bewoners zelf, zonder dat de straat een rommeltje wordt. Dat is gelukt in Rotterdam.

Meer over