De Gids Geldzaken

Zo regel je als zzp’er inkomen voor na je werkende leven

Beeld Peter van Hugten / archief de Volkskrant

Wanneer je voor jezelf begint, heb je vooral zin om aan de slag te gaan met je onderneming. Toch is het verstandig om ook alvast dingen voor later te regelen: een oudedagsvoorziening bijvoorbeeld. Hoe doe je dat slim?

Als je net van start gaat als zzp’er, kan het lijken alsof je bergen met geld verdient. Je dagtarief ligt hoger dan je misschien gewend was bij een baan in loondienst en hoewel je ergens wel weet dat daar nog allerlei belastingen afgaan, zie je nu vooral geld binnenstromen op je rekening. Veel geld. Geld waarvan je allerlei leuke dingen kunt doen. Maar naast belastingen is er nog een niet-zo-leuk ding dat je als ondernemer zelf moet regelen: inkomen voor wanneer je niet meer werkt of dat niet meer kunt.  En dat je bovendien maar beter zo snel mogelijk kunt regelen omdat je pensioengat anders alleen maar groter wordt.

Volkskrant werken & carrière maand
Elke dag inspirerende, handige en mooie verhalen over nieuwe banen, slim vergaderen, geld verdienen en een draaglijk kantoorleven: volkskrant.nl/werken.

Bij het plannen van je financiële toekomst moet je met drie scenario’s rekening houden, zegt Manfred Stieltjes van Independer, een onlineplatform voor financieel advies. Het risico dat je korter leeft dan de gemiddelde mens, het risico dat je arbeidsongeschikt raakt en, een stuk positiever: het ‘gevaar’ dat je je pensioenleeftijd haalt en dus een inkomen wilt zonder nog te hoeven werken. Hoe kun je voor die drie gevallen iets regelen?

Iets regelen voor je nabestaanden

Sluit als zzp’er een overlijdensrisicoverzekering af, raadt Stieltjes aan. Dat is een regeling die ervoor zorgt dat je nabestaanden iets krijgen als je doodgaat. Maar: het is dus alleen relevant om dit te regelen als je ook daadwerkelijk nabestaanden hebt, dus een partner en/of kinderen die van je inkomen afhankelijk zijn. Als vrijgezel heb je het niet nodig. Veel hoeft het niet te kosten: voor een paar tientjes in de maand of nog minder ben je meestal wel klaar. Met de verzekeraar spreek je een bedrag af dat uitgekeerd wordt als je komt te overlijden, en een looptijd. Het is raadzaam de verzekering tot je pensioendatum te laten lopen: vanaf die dag kunnen je nabestaanden iets vanuit je pensioenregeling krijgen. Je kunt kiezen voor een premie die de hele looptijd gelijk blijft, of voor een stijgende premie. Dat is vooral interessant als je nog niet weet hoe lang je zelfstandige blijft. ‘Kijk ook hoe het bij je laatste werkgever geregeld was, als je die had. Dan heb je een idee van het bedrag dat je kunt verzekeren.’

Iets regelen voor jezelf als je pensionado wordt

Oké, je hebt nu iets voor je nabestaanden geregeld. Maar veel leuker is het om ervoor te zorgen dat je straks na je AOW-leeftijd zorgeloos op je elektrische fiets het hele land door kunt sjezen en niet tot je 80ste door hoeft te ploeteren. Er zijn allerlei mogelijkheden om dit als zelfstandige te regelen, zegt Stieltjes. Je kunt zelf sparen of beleggen, extra hypotheek aflossen of, als je daar de middelen voor hebt, een pandje kopen en daar de huurinkomsten van opstrijken. Een laagdrempelige optie is banksparen, een manier om vermogen voor later op te bouwen die fiscale voordelen oplevert. Dat kun je ook doen als je geen zzp’er bent en wel extra pensioen wilt opbouwen.

Salariskompas

Wil je weten of je genoeg verdient? Vul het Salariskompas van Intermediair in.

Banksparen is een nogal verwarrende term, omdat het iets anders is dan een gewone spaarrekening bij de bank. Je zet geld apart waar je vervolgens niet meer aan kunt komen tot je AOW-leeftijd. Ook niet als je een tijdje geen opdrachten hebt of een huis wilt kopen. Daar staat wel een belastingvoordeel tegenover. Dat zit zo: over je inkomen betaal je normaal gesproken inkomstenbelasting, ook als je een deel van dat geld apart zet op een spaarrekening. Maar leg je maandelijks bijvoorbeeld 300 euro in op een bankspaarrekening, dan mag je die nu van je inkomen aftrekken en betaal je daar nog geen belasting over. Pas op het moment dat je met pensioen bent, het geld flink heeft kunnen groeien en je een maandelijkse uitkering ontvangt, betaal je belasting over die uitkering. Bovendien betaal je geen vermogensbelasting over het kapitaal dat je opbouwt. Het idee is dat je onder de streep op deze manier minder belasting betaalt.

Aan de belastingaftrek zit wel een limiet: de jaarruimte. Die kun je bij de Belastingdienst uitrekenen. Houd daar wel even je laatste belastingaangifte naast.

Je bent niet verplicht om maandelijks een bepaald bedrag in te leggen. Stort simpelweg wat je kunt en wilt missen. In een goed jaar kun je dus meer opzij zetten, terwijl je in een slechter jaar minder of zelfs helemaal niets inlegt.

Hoe kies je waar je een bankspaarrekening afsluit? Dat is afhankelijk van je wensen. Er zitten wat verschillen in de kosten, en in hoe groen de beleggingen zijn. Bij een beleggingsplatform als De Giro kun je terecht als je zelf actief in de weer wilt met aandelen. Je huisbank of een aanbieder als BrightPensioen kan je werk uit handen nemen: zij verspreiden je geld automatisch over een flink aantal aandelen en obligaties. Dan ben je minder gevoelig voor schommelingen op de beurs. Daar hoef je je sowieso niet al te druk om te maken: als je pensioenregeling dertig jaar of meer loopt, heeft een beursdip hier en daar niet zoveel invloed. Bovendien bouwen veel aanbieders het risico af naarmate je dichterbij je pensioenleeftijd komt.

Alleen sparen heeft trouwens geen zin, je moet wel beleggen. Anders groeit je geld niet – op dit moment zijn de spaarrentes zelfs lager dan de inflatie. Maar je kunt best voorzichtig investeren. Dan krijg je lagere rendementspercentages, maar op de lange termijn levert dat alsnog een flink bedrag op. Neem dit rekenvoorbeeld van geldgids Reinout van der Heijden: als je 1000 euro opzij zet tegen 0,5 procent spaarrente, heb je over 37 jaar 1200 euro. Beleg je datzelfde bedrag tegen 6 procent rente, dan heb je na 36 jaar 8600 euro.

Weet je nog niet zeker of je wel wilt blijven freelancen? Dan hoef je misschien nog niet direct aan banksparen te beginnen, maar zorg er dan wel voor dat je geld apart zet op een spaarrekening. Dan kun je het binnen zeven jaar alsnog in een bankspaarrekening stoppen, met behoud van het belastingvoordeel: de zogeheten ‘reserveringsruimte’. 

Iets regelen voor als je arbeidsongeschikt raakt

Dit is nog grijs gebied. In het pensioenakkoord heeft het kabinet afgesproken dat er een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering (aov) voor zelfstandigen komt, maar het is nog niet bekend hoe dat eruit gaat zien. Begin 2020 moet er meer over bekend worden. Je kunt nu al wel een aov afsluiten, maar die zijn behoorlijk duur – niet voor niets heeft een meerderheid van de zzp’ers er geen. Een alternatief is het broodfonds, waarbij leden geld in een gezamenlijke pot stoppen en uitkeren als iemand ziek wordt. Idealistisch, maar je moet de andere deelnemers wel vertrouwen. Best begrijpelijk dus dat veel mensen er nog mee wachten om iets voor de arbeidsongeschiktheid te regelen, zegt ook Stieltjes.

Het duizelt me

Begrijpelijk. Verwacht ook niet dat je je pensioen nu in één keer goed regelt: het loont om van tijd tot tijd te kijken of alles nog goed bij je situatie past. Misschien koop je een huis of krijg je kinderen, zaken die invloed hebben op hoe je je pensioen regelt. Financiële informatie is vaak ingewikkeld, zeker als je er niet in thuis bent en je gewoon op je onderneming wilt richten. Praat er eens over met een adviseur, raadt het Nibud aan. Dat is niet gratis, maar kan je op de lange termijn geld besparen. Wil je vast een eerste oriëntatie doen? Independer biedt een gratis online planner waarmee je kunt berekenen hoeveel pensioen je nodig hebt en hoe je dat het beste kunt opbouwen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden