STIJLPASTOORProtesttenues

Wat je als betoger draagt, kan een extra dimensie geven aan je boodschap

Kleding kan een boodschap kracht bijzetten, weet Esquire-hoofdredacteur Arno Kantelberg. Dat de betogers in Den Haag zelfs het gele hesje hadden thuisgelaten, was daarom een gemiste kans.

Betogers tijdens de BLM-demonstratie in de Amsterdamse Bijlmer.Beeld Hollandse Hoogte / ANP

Over de betoging tegen de spoedwet, een week of twee geleden in Den Haag, schreef AD-columnist Özcan Akyol: ‘Plots zagen we het gezicht van de activisten en dat zag er op zijn zachtst gezegd niet fraai uit.’ Die recensie viel door te trekken naar de kleding. Ik heb gekeken of er sprake was van een zekere dresscode onder de betogers, maar verder dan een korte spijkerbroek en een mouwloos shirt kwam ik niet. Zelfs het gele hesje was thuisgelaten. Terwijl kleding juist een extra dimensie aan een boodschap kan geven – zie het gele hesje dat inmiddels geldt als metafoor voor de noodsituatie waarin de drager zich zegt te bevinden.

Protestbewegingen staan altijd bol van iconografie. Soms zit die symboliek in de kleding, vaak in combinatie met kleur, zoals bij de Gele Hesjes of het Zwarte Blok. De sansculotten (ze konden zich de kniebroeken (‘culottes’) van de adel niet veroorloven) droegen tijdens de Franse Revolutie een rode muts, wat je een vroege variant zou kunnen noemen van de militantste aller hoofddeksels: de baret.

Che Guevara werd met zijn zwarte baret de posterboy van de counterculture. Die zwarte baret werd eind jaren zestig geadopteerd door de Black Panther-beweging in de Verenigde Staten. Daarmee associeerden ze zich met het militaristische karakter van de baret, als om te benadrukken dat ook zij een oorlog aan het uitvechten waren. Ze combineerden de baret met zwarte leren jacks, zwarte zonnebrillen, zwarte handschoen en volumineuze afro’s om de baret in te parkeren. Omdat het Amerikaanse cultuurimperialisme in de Nederlandse zwarte gemeenschap volledig wordt omarmd, kon je op je vingers natellen dat ook bij de BLM-demonstratie in de Amsterdamse Bijlmer het Pantheruniform tot leven zou worden gewekt (hierboven). Opvallend genoeg zag ik alleen dames zo gekleed gaan. Wellicht hadden die de danseressen bij Beyoncé’s optreden tijdens de Super Bowl van 2016 nog op het netvlies staan; die brachten in strak zwartleren hotpants een gestyleerde ode aan de toen vijftigjarige Panthers.

In The New York Times las ik over een clubje demonstranten in South Carolina (onderaan) dat zich bewust niet kleedde als Black Panthers of gebivakmutste antifa’s. Zij grepen naar de activisten van de Amerikaanse burgerrechtenbeweging uit de jaren zestig die er in hun pak, slanke stropdas en knappe fedora op hun zondags uitzagen. In bonte kleuren en scherp gesneden pakken ontwapenden de demonstranten in South Carolina als het ware de in riotgear gehulde agenten. Soms zit de boodschap in de verpakking.

Demonstranten in bonte kleuren en scherp gesneden pakken in South Carolina.Beeld Hollandse Hoogte / The New York Times Syndication

Gezocht: duizend trouwe lezers

Op 7 november verschijnt het duizendste nummer van Volkskrant Magazine. In dat nummer willen we u centraal zetten, onze lezer, zonder wie die duizend nummers er nooit waren geweest. Wie bent u? Hoe woont u, en met wie? Wat víndt u, van ons en van de wereld? Voor een artikel zoeken we duizend lezers die hun antwoorden willen delen. Geprikkeld? Geef u op voor de Open Redactie, het panel voor Volkskrant-abonnees. Op 22 september ontvangt u dan de enquête in uw mail. We zijn benieuwd naar uw antwoorden!

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden