Prikkelt zomerzon tot meer seks?

Beter/leven

Antwoord op lezersvragen over gezondheid, voeding, leefstijl en psyche. Deze week: prikkelt zomerzon tot meer seks?

Foto Marloes Haarmans

Eerder deze zomer vertelde seksuoloog Goedele Liekens in dit magazine vanaf haar Zuid-Spaanse vakantieadres dat ze voelde dat 'de prikkeling van de zon' haar 'ontvankelijkheid voor seksuele lust' groter maakte. In zijn algemeenheid wordt er tijdens de zomermaanden meer gesekst, zei ze ook. Is dat ook wetenschappelijk te staven, vroegen wij ons af.

'Er lijkt inderdaad een seksueel effect van de zomer uit te gaan', zegt gynaecoloog en endocrinoloog (hormoondeskundige) Nils Lambalk, werkzaam in het VU Medisch Centrum in Amsterdam. 'We doen het meer als de zon langer en hoger aan de hemel prijkt, hier in het noorden van Europa.'

Goed onderzoek naar een seizoenseffect op ons paringsgedrag is schaars, zegt Lambalk. Toch heeft hij een en ander gevonden. Een Zweedse studie uit 2004 laat bijvoorbeeld zien dat mannen vaker ejaculeren als de winter voorbij is. En een publicatie uit 2010 (American Journal of Human Biology) toont dat blootstelling aan licht een rol speelt in het opwekken van lustgevoelen bij zowel chimpansees en bavianen als mensen.

Helaas voegt hij er ook meteen aan toe dat epidemiologen in het duister tasten over het hormoontechnische waarom. Neem testosteron, het enige stofje waarvan met zekerheid is te zeggen dat we het nodig hebben om enige lust te ervaren. Haal het weg en mensen stoppen met seks. Maar lang niet iedereen met een laag testosterongehalte ervaart seksuele klachten en vrouwen met een laag libido testosteron toedienen, is niet persé effectief. Lambalk: 'Waarom? Wisten we het maar.'

Brein voert boventoon

Ondanks zijn medische achtergrond denkt Lambalk dat het niet de biologie maar ons brein is dat de boventoon voert als het om seksuele driften gaat. De zomer gaat gepaard met een wat betere stemming en meer vrije tijd. Het weer laat schaarse en uitdagende kledij toe, de alcohol gaat vloeien en zie daar: de lust begint te borrelen.

Ook huisarts en seksuoloog Peter Leusink ziet een seksuele zomerpiek. Ter ondersteuning wijst hij op een Australische studie die laat zien dat er in de zomer meer meldingen van soa's zijn en op een studie waaruit blijkt dat er in de steden Parijs en Houston meer verkrachtingen in de zomer zijn dan in de rest van het jaar.

Om aan te stippen dat de biologie heus ook van betekenis is, wijst hij op het opmerkelijke gegeven dat tijdelijke bewoners van Antarctica - onderzoekers - blijkens een studie uit de jaren negentig meer seksueel verlangen ervaren in de Arctische zomermaanden. Leusink: 'Wat het precies is weten we niet, maar licht doet iets.'

Al zal hij de eerste zijn ook het brein boven de biologie te plaatsen. Net als Rik van Lunsen, hoofd van de afdeling seksuologie in het Amsterdamse AMC. 'Libido bestaat niet', zegt Van Lunsen meteen. 'Zin hebben in seks is niet een soort reservoir waarvan de een meer heeft dan de ander. Zin in seks is het gevolg van seksuele prikkels en context.' In de zomer ziet hij het zo: mensen zijn meer buiten en hun lichaam is minder bedekt (stimuli!). Voeg daar de beschikbaarheid van vrije tijd (context!) aan toe en je hebt het recept voor meer zin in seks.

Ook hij noemt een studie die dit cijfermatig ondersteunt: een Amerikaans onderzoek dat meldt dat jongeren hun eerste keer beduidend vaker in de zomermaanden beleven dan in de rest van het jaar.

Speelt de zon dan geen rol? O jawel, zegt Van Lunsen, in die zin dat de huid het belangrijkste seksuele orgaan is. Zon op je huid levert een aangename tinteling en een gevoel van warmte.

Foto Marloes Haarmans

In combinatie met plezierig gezelschap snapt hij wel dat dit prikkelend kan werken. Of dat ook opgaat als je in je eentje naakt in een duinpan gaat liggen? Daar wordt een mens niet persé geiler van, denkt Van Lunsen, behalve misschien als je dat een erotische gedachte vindt. Want het zijn de gedachten die uiteindelijk de zin maken.

Heeft u ook een vraag voor deze rubriek? Mail naar beterleven@volkskrant.nl