De Gids Michaela DePrince

Onze gids van de week: ballerina Michaela DePrince, een zwaan op nikes

Michaela DePrince. Beeld Oof Verschuren

Ze heeft als wees uit Sierra Leone een bijzonder levensverhaal waarin haar droom om ballerina te worden een rode draad vormt. Ze is nu ballerina bij Het Nationale Ballet. De favorieten van Mabinty Bangura ofwel Michaela DePrince.

Ze is piepklein, verbluffend zakelijk en daadkrachtig: een petite brokje graniet. Als ballerina Michaela DePrince (24) op een maandagmiddag om half zes kordaat de artiesteningang van Het Nationale Ballet aan het Amsterdamse Waterlooplein binnenstapt en de accreditatie voor de fotograaf niet blijkt te zijn geregeld, regelt ze dit zelf direct met de argwanende portier. Ze helpt de fotograaf zijn spullen op een karretje laden, en gaat het gezelschap dan vlotjes voor naar de lift, hup, naar de derde verdieping – daar is een repetitiestudio waar de fotograaf zijn apparatuur nu wel alvast kan installeren terwijl wij tegelijkertijd het interview doen. Ze zet zelf twee stoelen neer. ‘Laten wij hier gaan zitten. Thee?’

Gedurende het gesprek zal ze de interviewer een paar keer beleefd maar resoluut onderbreken – ‘sorry hoor, maar waar gaat dit heen?’ – want ze heeft haar favorietenlijst goed voorbereid en wenst geen tijd te verdoen met overbodige terzijdes. Glimlachend: ‘Mijn tijd is kostbaar, vandaar.’ Ook is ze heel beslist in wat ze wel en niet wil delen. Als de interviewer te lang doorgaat over haar jeugd in Sierre Leone is ze uiterst gedecideerd: ‘Ik ga het hier nu bij laten’. ‘Die vraag wil ik niet beantwoorden.’ ‘Nee, dat is privé.’

Maar de meeste vragen beantwoordt ze vlot en geroutineerd. Als we om te beginnen even willen weten hoe het met haar gaat, is het antwoord: ‘Goed, maar moe. Vanochtend heb ik lesgegeven, daarna had ik een fotoshoot, toen moest ik op en neer naar Leiden voor therapie, en nu heb ik dit interview. Dan ben ik om zeven uur vanavond klaar. En dit is mijn vrije dag.’ Ze meldt het droog en feitelijk. DePrince combineert de discipline van de topsport met het geregisseerde bestaan van een wereldster.

Want een wereldster, dat is ze. Haar levensverhaal, tot haar ongenoegen in de media wel eens betiteld als ‘een sprookje’, is nagenoeg bekend. Wees geworden in een door oorlog geteisterd Sierra Leone, mishandeld door de bijgelovige leiding in het weeshuis. Ongewenst en veel te jong getuige van de ergste gruwelen was Mabinty Bangura, zoals ze toen nog heette, een getraumatiseerde dreumes zonder toekomst. Al vaak vertelde DePrince hoe de hoop zich desondanks nestelde in haar hart, toen de wind op een dag een tijdschrift tegen het hek van het weeshuis blies, met op de cover een schitterende prima ballerina. Nu danst ze zelf bij het internationaal vermaarde gezelschap Het Nationale Ballet, was ze te zien in commercials en videoclips, is ze een veelgevraagd spreker en ambassadeur voor War Child, heeft ze een pr-adviseur, een agent en een stylist. Haar autobiografie, Taking Flight, wordt verfilmd door Madonna.

Wat een droom niet kan doen. Vandaar dat we DePrinces favorietenlijst niet anders kunnen beginnen dan met de vrouw op de foto: Magali Messac.

Foto: Magali Messac op de cover van Dancemagazine, mei 1979.

Het Dancemagazine dat voor de voeten van Mabinty waaide.

‘Die foto veranderde alles. Hij dook precies op het juiste moment op, vlak voor de voeten van een meisje dat toen alle hoop verloren had. Het was niet alleen die prachtige tutu, of het feit dat ze zo elegant op haar tenen stond. Deze vrouw zag er gewoon zo... gelukkig uit. Als er een tennisster op de cover had gestaan, deed ik nu aan tennis. Wat een geluk dat het een ballerina was, haha!’ 

De Frans-Amerikaanse Messac, nu 67, woont in Seattle en geeft nog steeds dansles. ‘Een tv-programma bracht ons als verrassing bij elkaar. Dat was een bizarre avond, ik wist niet of ik moest lachen of huilen, het was totaal overrompelend.’ 

Schuine blik op haar pr-adviseur: ‘Milou, mag ik over het gala praten?’ Het gala is de benefietavond voor War Child die ze organiseert op 4 november in de Afas Live. Het mag. Glunderend: ‘Ik ben ontzettend verheugd dat Magali bij mijn gala zal zijn.’

Schoeisel: Bruine spitzen

Michaela DePrince in Johannesburg, 2012. Beeld Getty

Toen ze net geadopteerd was, begon de kleine Mabinty verwoed te graven in de bagage van haar nieuwe moeder. ‘Ik was op zoek naar haar spitzen, omdat ik dacht dat alle rijke witte vrouwen die hadden.’ Dat bleek niet het geval, maar op haar 6de kreeg DePrince in New Jersey wel haar eigen eerste paar kado, tweedehands. Op haar 8ste danste ze voor het eerst op deze ‘pointe shoes’.

Spitzen zijn huidkleurig, en dat betekent in de conservatieve balletwereld meestal roze. DePrince: ‘Mijn moeder verfde de mijne bruin. Net als mijn maillots.’ DePrince heeft tegen heel wat racistische vooroordelen in de danswereld moeten strijden en zet zich in voor meer inclusiviteit. ‘Dat houdt óók in: passende attributen voor dansers met een andere kleur.’ Het merk Gaynor Minden ontwikkelde op haar advies een aanvullend kleurenpalet en nu zijn er spitzen in drie bruintinten te koop. DePrince: ‘Heel goed, en hoog tijd.’

Merk: Nike

Ze tilt haar been op, de voet elegant naar buiten gedraaid, en toont een zwarte sneaker in een aandoenlijke kindermaat. ‘Ik ben helemaal gek van Nike. Alle dansers trouwens. We dragen graag meerdere lagen over elkaar: maillot, balletpak, beenwarmers, joggingbroek; dat heb ik allemaal van Nike. 

Maar ik identificeer me ook met wat Nike als merk uitstraalt. Herinner je je dat moment bij de Super Bowl dat Colin Kaepernick knielde tijdens het zingen van het volkslied?’

Wacht, ze wil zich niet ‘te politiek’ uitlaten. ‘Nee, nee, echt niet. Ik heb trouwens ook contracten waarin staat dat dat niet mag.’

Maar wat ze bedoelt is dit: ‘hoe soms één individu je mee kan slepen in een inspirerende, symbolische daad. Iemand die met lef verandering mogelijk maakt. Dat associeer ik met Nike.’

Ze buigt zich naar het opnameapparaat. Half-grappend: ‘Hi Nike, please sponsor me.’

Beeld Oof Verschuren

Reis: Oeganda

In 2017 reisde DePrince met War Child naar een vluchtelingenkamp in Oeganda. ‘Ik was zo ongelofelijk onder de indruk van die kinderen, hoe optimistisch en sterk ze zijn, ondanks de gruwelijke dingen die ze hebben meegemaakt.’

‘Ik denk dat het voor hen bijzonder was om een ambassadeur te ontmoeten die ook ‘één van hen’ was. En ik hoop dat ik ze kon laten zien dat je zelfs met zo’n slechte start nog je dromen kunt realiseren.

‘Ik heb ze ook dansles gegeven, zo schattig, ze waren heel toegewijd en serieus, ook de jongens. Die heb ik filmpjes laten zien van Brooklyn Mack, een geweldig krachtige danser bij het Washington Ballet. Toen ze hem zagen wilden zij meteen ook. 

Verder ben ik met zoveel mogelijk kinderen op de foto gegaan. Zo’n visueel aandenken kan een enorme steun zijn, het besef: toen was ik gelukkig, en dat kan ik wéér worden.’

Beeld Oof Verschuren

Therapie: EMDR

In Oeganda werd DePrince voor het eerst in haar leven geconfronteerd met het soort kind dat ze zelf was. ‘Dat was erg emotioneel.’ Sinds een paar jaar volgt ze EMDR-therapie, om haar traumatische ervaringen te verwerken. ‘Ik had elke nacht nachtmerries, kon camouflageprints niet aanzien, ik haatte vliegvelden vanwege de gewapende mannen. Ik was hypersensitief, leed aan slapeloosheid en had elke dag migraine. De diagnose was PTSS: posttraumatische stressstoornis. Sinds 2017 doe ik aan EMDR. Ik kwam daar vanmiddag net vandaan, vandaar dat ik zo moe ben. Het is emotioneel heel zwaar.’ 

Ze heeft nu nog maar een of twee keer per week zo’n nachtmerrie, vertelt DePrince. ‘Het heeft me enorm geholpen.’

Van haar therapeut kreeg ze een steen, een klein helderblauw steentje dat precies in haar handpalm past, en dat ze altijd bij zich draagt als ze bijvoorbeeld moet reizen. ‘PTSS kan maken dat je je volstrekt vervreemd voelt van de plek waar je bent. Bij heel erge nachtmerries ben ik terug in Sierra Leone. Als ik dan wakker schrik, en ik kan mijn steen vast houden, dan weet ik weer waar ik ben. Dan zet ik stevig mijn voeten op de grond en adem diep in en uit, net zo lang tot ik rustig ben.’

Boek: The Power of Now door Eckhart Tolle

‘Het belangrijkste boek in mijn leven! Het valt uit elkaar van de post-its en ezelsoren; ik heb er belachelijk veel aantekeningen in gemaakt. Ik denk te veel, en dat leidt in mijn geval tot zelfveroordeling en stress. Een tijdlang dacht ik dat ik pijn moest lijden om succesvol te zijn. Het lezen van dit boek, in combinatie met de therapie, maakte dat ik die verkeerde aannames ging herkennen, en heb kunnen veranderen.’ Buigt zich naar het opnameapparaat: ‘Thank you, Eckhart Tolle, I love you, thank you.’

Televisieserie: When they see us door Ava DuVernay

‘Onthutsend’, zegt DePrince. When they see us gaat over The Central Park Five, vijf zwarte jongens die in de jaren tachtig ten onrechte lange gevangenisstraffen uitzaten voor een verkrachting in het Central Park. DePrince: ‘Ik wéét hoe het is, hoe je als Afro-Amerikaanse in de VS wordt behandeld. Op mijn 16de woonde ik alleen in New York, en op Union Square was de metro afgesloten. Ik wilde aan een agent vragen hoe ik nu thuis moest komen, maar die snauwde mij af en trok meteen zijn gummiknuppel. Hij zag mij meteen als een bedreiging, alleen omdat ik zwart ben.

Misschien dat kijkers zich soms wat ongemakkelijk voelen bij het werk van DuVernay. Haar toon is fel, maar ze laat je wel op een nieuwe manier over de wereld nadenken. Ze laat als kunstenaar echt een voetafdruk achter.’

Nummer: I was Here van Beyoncé

‘Altijd voor ik op moet draai ik I was Here van Beyoncé. ‘I want to leave my footprints on the sand of time/ Know there was something that I left behind.’ Ik wil dat ook: iets nalaten. Na een optreden zeggen toeschouwers soms: ‘Ik zág dat je naar mij keek.’ Ik vind het fijn als ze dat denken, als ik ze hun dagelijkse zorgen kan laten vergeten; zodat ze even opgaan in iets anders, iets moois.

Een andere favoriet is The Joke van Brandi Carlile. Haar nummer gaat over de wraak van het buitenbeentje. Ik heb zo vaak gehoord: ‘Je zult nooit geadopteerd worden’, of: ‘je zult nooit een ballerina worden.’ Maar Brandi Carlile zingt: Let ‘em laugh while they can […] I’ve seen how it ends. And the joke’s on them.’ En zo is het. 

Vragende blik naar Milou. Bevestigend knikje. Ze klapt in haar handen. ‘Brandi Carlile zal ook zingen op mijn gala!’

Beeld Oof Verschuren

Interviewer Steffie Kouters vertelde in 2013 voor het eerst het verhaal van Mabinty Bangura, ofwel Michaela DePrince en haar bijzondere jeugdjaren:  ‘Ik wil een witte zwaan zijn’. 

CV MICHAELA DEPRINCE

6 januari 1995  geboren in Sierre Leone (als Mabinty Bangura), haar ouders overlijden door oorlogsgeweld en honger

1999  geadopteerd door Elaine and Charles DePrince en verhuisd naar New Jersey, Verenigde Staten

2003  vooropleidingen dans aan onder meer The Rock School for Dance Education in Philadelphia, Pennsylvania. Danst in competities als Youth America Grand Prix

2011  Speelt een belangrijke rol in de documentaire First Position, en treedt op in Dancing with the Stars. Europese dansdebuut bij De Dutch Don’t Dance Division in Den Haag

2012  treedt als jongste danseres ooit toe tot het Dance Theatre of Harlem

2013  Treedt toe tot de ‘junior company’ van Het Nationale Ballet

2014  Autobiografie Taking Flight

2016  Gepromoveerd tot solist bij Het Nationale Ballet, danst in de videoclip van Hope op Beyoncé’s Lemonade

2018  MGM maakt bekend dat Madonna DePrince’s levensverhaal zal verfilmen

2020 Hoofdrol in dansfilm Coppelia van Het Nationale Ballet

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden