groen op reis Louvain-la-Neuve

Louvain-la-Neuve: een fantastische tijdcapsule van het idealisme van de jaren zeventig

Reisjournalist Sander Groen bezoekt om de week een onvermoede ov-bestemming op minder dan 500 kilometer van Utrecht. Deze week: Waals-Brabant.

Musée L: prima kunst, maar de blikvanger is het brutalistische gebouw zelf. Beeld Sander Groen

‘Afschuwelijk!’ Sophie hoeft geen seconde na te denken over wat ze vindt van de architectuur in haar woonplaats. ‘Ze hebben gepoogd er wat van te maken, maar het is mislukt. Het is onoverzichtelijk, je verdwaalt tien keer op een dag en door al dat beton heeft de stad geen ziel. Louvain-la-Neuve is een lelijke stad.’ Anders dan de meeste jongeren hier is de 20-jarige Nederlandse geen student. Ze belandde hier wel vanwege de universiteit, waar haar moeder in de catering werkt. Zelf werkt Sophie in een burgerbar. Binnen staat een bescheiden rij, het kleine terras is volgepakt met millennials.

Het centrale plein, Place de l'Université, omringd door universiteitsgebouwen. Beeld Sander Groen

Flashback naar januari 1968. De Belgische taalstrijd bereikt het kookpunt: hevige studentenrellen veranderen Leuven wekenlang in een slagveld. Het kabinet valt vanwege de kwestie en de demonstranten krijgen hun zin: de tweetalige universiteit in de Vlaamse stad wordt opgesplitst. Nederlandstalige studenten blijven in Leuven, voor Franstaligen wordt een nieuwe universiteit gesticht, net over de taalgrens in Waals-Brabant. Die komt niet in provinciehoofdstad Waver, maar op het platteland, waar slechts een paar boerderijen staan. Rond de nieuwe universiteit wordt een nieuwe stad gepland: een Nieuw-Leuven – maar dan in het Frans, natuurlijk. Tien jaar later is Louvain-la-Neuve klaar.

De zon schijnt, de colleges zijn uit en de sfeer is opgetogen. Op het terras van Bar Dude zitten studenten aan het Belgisch bier. Ze hebben geen oog voor het architectonische hoogtepunt van de stad: het Place des Sciences,  een Gesamtkunstwerk van het brutalisme. Louvain-la-Neuve ontstond op de tekentafel, vanuit die in het modernisme ontstane bouwstijl, die zich kenmerkt door gewapend beton in geometrische vormen. Het beton is niet gepleisterd, zodat de contouren van de bekisting waarin het werd gegoten nog zichtbaar zijn. Vandaar de naam; van het Franse béton brut, of ruw beton.

De voormalige universiteitsbibliotheek is opgeknapt en heropend als Musée L. Beeld Sander Groen
De voormalige universiteitsbibliotheek is opgeknapt en heropend als Musée L. Beeld Sander Groen

Als dat ruwe beton niet wordt onderhouden, oogt het al snel mistroostig. Daarom wordt het brutalisme door velen verfoeid. Elders kregen legio gebouwen de sloopkogel, maar hier werd de voormalige universiteitsbibliotheek onlangs pico bello opgeknapt en heropend als museum. De stad is gebouwd in een vallei op een betonnen plateau, met veel groen en weinig auto’s; het wegennet is ondergronds weggewerkt. De soms bizarre brutalistische gebouwen en pleinen vormen tezamen een fantastische tijdcapsule van de jaren zeventig – een levend openluchtmuseum van stedenbouwkundig idealisme in de geest van Le Corbusier. Heeft die taalstrijd toch nog iets moois opgeleverd.

Reis

Louvain-la-Neuve is vanuit Amsterdam in circa drie uur bereikbaar: per Thalys naar Brussel en dan per stoptrein naar Louvain-la-Neuve. Retour vanaf € 78; nsinternational.nl.

Doe

Musée Hergé over Kuifje en zijn geestelijk vader en Musée L met de universitaire kunstcollectie in het brutalistische bibliotheekgebouw; museeherge.com, museel.be

Bed

Martin’s is een nieuw, modern ingericht en duurzaam driesterrenhotel met 108 kamers, brasserie, wijnbar, zwembad en spa. Tweepersoonskamer vanaf € 85; martinshotels.com

Info

De lokale VVV is te vinden in het ondergrondse treinstation; tourisme-olln.be. Een architectuurroute is er niet, maar de stad valt te voet binnen een dag te verkennen.

Meer bestemmingen in Nederland en net over de grens: volkskrant.nl/groenopreis

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden