Kleine koffertjes zorgen voor grote drukte op Schiphol

Schiphol heeft niet alleen meer reizigers te verwerken, maar ook meer reizigers met veel handbagage. Dat komt door het bagagebeleid van de luchtvaartmaatschappijen. Wie doet er wat aan?

Kleine koffertjes en topdrukte. Beeld anp

Vliegtuigpassagiers die 'hun hele huisraad meenemen' in de handbagage: het is volgens Schiphol-topman Jos Nijhuis één van de redenen voor de urenlange wachtrijen op de luchthaven. 'Mensen proppen steeds meer in hun handbagage', zei Nijhuis vorige week tegen BNR Nieuwsradio. 'De doorstroom bij de veiligheidscontrole verloopt daardoor trager.'

'We hebben geen cijfers, maar dat er steeds meer handbagage wordt meegenomen, zien we wel', bevestigt een woordvoerder van Schiphol. 'Veel luchtvaartmaatschappijen laten hun passagiers bijbetalen voor het inchecken van hun koffers. Bovendien is het fijn om je bagage tijdens de vlucht bij je te kunnen houden en hoef je na het landen niet te wachten bij de bagageband.' Door de toenemende hoeveelheid handbagage duurt het langer voor een passagier door de veiligheidscontrole is. 'Het zou voor de drukte schelen als passagiers minder handbagage meenemen.'

Bagagebeleid

Eerder lieten vooral de prijsvechters onder de luchtvaartmaatschappijen hun passagiers betalen voor het inchecken van hun bagage. De duurdere, luxere maatschappijen nemen die tactiek steeds vaker over, zegt luchtvaarteconoom Eric Pels van de Vrije Universiteit. 'Mensen reizen steeds vaker voor korte tijd, gaan bijvoorbeeld maar een weekend weg. Dan kun je het prima redden met alleen handbagage. Een koffer laten vervoeren in het bagageruim kost alleen maar geld en na de vlucht moet je dan ook nog wachten bij de bagageband.'

De Amerikaanse luchtvaartmaatschappij United Airlines kondigde eind vorig jaar aan dat passagiers met goedkope tickets voortaan voor hun handbagage moeten betalen. Alleen de bagage die onder de eigen stoel past, zoals een handtasje of laptoptas, mag nog kosteloos mee. Andere maatschappijen, zoals Transavia, proberen hun passagiers op drukke vluchten te verleiden om hun handbagage alsnog gratis in te checken. 'Dat doen we voornamelijk omdat het gedoe scheelt bij het boarden', zegt een woordvoerder. Dat de maatregel ook de drukte op de luchthaven kan tegengaan, is een mooie bijkomstigheid.

Handbagage gaat door de röntgenscanner.

Koffers vooraf opsturen

Van een gecoördineerde oplossing namens alle luchtvaartmaatschappijen lijkt het niet te komen. Daarvoor is het gratis laten meenemen van handbagage een te lucratieve business voor met name de prijsvechters. Zij kunnen de passagiers zo lokken met zeer goedkope tickets in de concurrentiestrijd met de duurdere maatschappijen, die het meer van hun service moeten hebben. 'Wij laten ons niet over de mogelijkheid van zulke maatregelen uit', zegt voorzitter Frank Allard van Barin, de vereniging van luchtvaartmaatschappijen die in Nederland actief zijn. 'De luchtvaartmaatschappijen mogen met hun bagageruimte doen wat ze willen.'

Oplossingen voor het bagageprobleem moeten daarom vooral buiten de luchtvaartmaatschappijen gezocht worden, denkt Sicco Santema. De hoogleraar ketenmanagement van de TU Delft werkt mee aan Pass Me, een Europees project waarin de haalbaarheid van een deur-tot-deur-bagageservice wordt onderzocht. 'Je stuurt je koffer twee dagen van tevoren op en reist zelf bagageloos', legt Santema uit. 'De luchthaven heeft daardoor minder te controleren en zelf hoef je niet met zware koffers te zeulen.'

Beeld getty

Dat opsturen moet dus wel ruim van tevoren en kost de passagier ook weer geld, volgens Santema evenveel als het inchecken van de koffers zou hebben gekost. En dat terwijl veel reizigers die alleen handbagage meenemen dat juist doen om geld te besparen. 'Niet iedereen zal deze optie interessant vinden', geeft hij toe. 'Maar we kunnen de drukte zo wel verminderen. Het is net als het aanmoedigen om buiten de spits de snelweg op te gaan. Je hoeft niet iedereen te overtuigen om de files op te lossen.'

Zoiets laten inburgeren duurt jaren, als dat überhaupt al lukt. Jaren waarin de drukte op Schiphol alleen maar toe zal nemen. Maandag werd bekend dat de luchthaven in het eerste kwartaal van dit jaar 8,6 procent meer passagiers moest verwerken dan in 2016, een groei boven het Europese gemiddelde.

Dat Schiphol reizigers wijst op de eigen verantwoordelijkheid bij het voorkomen van lange rijen, is daarom gerechtvaardigd, vindt luchtvaarteconoom Pels. 'Wie met erg veel handbagage in de rijen voor de veiligheidscontrole staat te klagen, moet beseffen dat hij of zij zelf bijdraagt aan het probleem.'

3d-scan van koffer moet soelaas bieden

Dat passagiers het steeds vaker bij alleen handbagage houden, komt deels door de formaten die oogluikend door de luchtvaartmaatschappijen worden toegestaan. Veel maatschappijen stellen wel limieten aan de afmetingen van de handbagage, maar in de praktijk controleren ze lang niet altijd of koffers daaraan voldoen. Op luchthavens staan 'pasrekken' waarmee het personeel de handbagage kan controleren. Veel gebruikt worden die rekken niet. Voor reizigers wordt het daardoor interessant om kleine koffers mee het vliegtuig in te nemen, in plaats van ze tegen betaling in te checken.

Om strenger te controleren, ontwikkelden KLM en de TU Delft een 'weegschaal' die koffers kan scannen. Een passagier zet zijn handbagage op de weegschaal, waarna de machine een 3D-scan maakt. Houdt de reiziger zich netjes aan de regels, dan krijgt de bagage een groen label. Is de koffer te groot, dan wordt er een rood label geprint en moet deze alsnog tegen betaling worden ingecheckt. Een oranje label is ook mogelijk. De koffer voldoet dan aan de eisen maar moet toch ingecheckt worden omdat de bagageruimte in de cabine vol zit. Inmiddels staan er meerdere KLM-weegschalen op Schiphol.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.