Ids doet soms 'gekke dingen', vindt Rintje

Spielerei vond Rintje Ritsma het zoals Ids Postma in de dagen voorafgaand aan het EK-schaatsen met zijn sport bezig was....

Van onze verslaggever

Wybren de Boer

HEERENVEEN

Die vrees werd al op de openingsavond van het toernooi bewaarheid. Met een magistrale sprint gooide Ids Postma de Europese titelstrijd vroegtijdig in het slot. Na ook een zege op de 1500 meter kon de nieuwe kampioen zich op de tien kilometer sparen en genieten van zijn rondgang door het deinende Thialf. 'Het schaatst lekker, als je weet dat je een grote voorsprong hebt.'

Als junior had Postma al visioenen over triomftochten op het ijs, maar dat het afgelopen weekeinde eindelijk zover was, kwam zeker voor de buitenwacht als een verrassing. Ook Postma moest erkennen dat de voortekenen niet bijster gunstig waren. 'Ik had weinig behoorlijks laten zien in het voorseizoen en Rintje reed als een speer.'

In een tijdsbestek van een maand werd het geloof in een machtsgreep echter gesterkt en de bijna nonchalante houding waarmee Postma zich vorige week voor het EK prepareerde getuigde daarvan. 'Ik voelde dat het goed zat.' Coach Gemser zag voor het eerst sinds weken het vuur in de ogen van zijn pupil oplaaien. Teneinde onnodige stress te vermijden spraken trainer en sporter bijna geen moment over het naderende kampioenschap. 'Als Ids zich ergens in vastbijt, hoef je bijna niks meer tegen hem te zeggen.'

Gemser kon zich nog één gespreksonderwerp herinneren. 'We hebben het over een koe gehad die meer dan honderdduizend liter melk had gegeven.' Op het ijs hebben de coach en zijn oogappel weinig woorden nodig om elkaar goed te verstaan. Dat bleek na de 1500 meter, waarop Postma ruim een seconde won op Ritsma. 'Goed gereden', zei Gemser. Postma: 'Ja, dat dacht ik ook.'

Wie uit die nuchtere, bijna kille, teksten de conclusie trekt dat Postma een louter zakelijke band onderhoudt met zijn coach, slaat de plank mis. Na een jaar afwezigheid (ziekte van Pfeiffer) hervond de Deersumer boerenzoon vorig seizoen, sneller dan gedacht, de aansluiting met de wereldtop. Postma schreef zijn revival toe aan de gedrevenheid en het vakmanschap van Gemser. 'Het is alsof ik door Henks aanwijzingen meer kracht uit m'n techniek haal.'

Gemser is op zijn beurt vol bewondering voor Postma, voor wie schaatsen nog zuivere passie is en voor wie de mogelijkheid financieel gewin te halen uit de sport een bijkomstigheid is. 'Die oprechte toewijding van Ids vind ik mooi, 't is een superkerel.' Volgens Postma is het simpelweg niet verstandig om, naar het voorbeeld van de onttroonde kampioen, topsport en commerciële activiteiten te combineren. 'Ik besteed liever al mijn energie aan het schaatsen.'

Postma's eerzucht valt amper te beteugelen, en al helemaal niet door hemzelf. In een poging zijn gedrevenheid in kaart te brengen stelde hij vast dat hij eerder de neiging heeft te veel te doen dan te weinig. Zo'n instelling klinkt als een garantie voor succes, maar is het binnen de moderne sport slechts ten dele. Niet voor niets moest Gemser de voorbije maanden eindeloos herhalen dat uitgeruste spieren het meeste rendement geven. 'Maar Ids roept elke keer: ''kom maar op, ik kan nog wel meer doen ''. Gek word je ervan.'

Veelzeggend is dat Gemser 'dolblij' was toen Postma in december het bevel kreeg enkele dagen onder de wol te kruipen, om een opkomende bijholte-ontsteking te bezweren. Daarmee waren zijn matige vijf kilometers in het wereldbekercircuit verklaard en kreeg Gemser een sterk argument in handen om Postma voor het NK in Assen te sparen. 'Ids had daar eventueel kunnen rijden, maar dan had-ie z'n eigen lichaam beschadigd en waarschijnlijk had-ie dan niet hier in Heerenveen gereden.'

Een fitte en uitgeruste Postma bleek aflopen weekeinde bij machte om drievoudig kampioen Ritsma op niet mis te verstane wijze van de troon te stoten. Met precies een punt voorsprong na vier afstanden nam Postma de macht over en de vergelijking met zijn voorganger drong zich daarom in tal van opzichten op. In 1994 eiste Ritsma met een punt voorsprong op nummer twee Koss de EK-titel op, om vervolgens twee seizoenen lang ongenaakbaar te blijven.

Postma weigerde de komende jaren tot zijn tijdperk uit te roepen. 'Het verschil lijkt groot, maar het is niet onoverbrugbaar. Dat dikke punt voorsprong dat ik op de 500 meter pakte, is ook zo'n beetje de voorsprong die ik na vier afstanden nog heb. Als ik een keer een mindere 500 meter rijd en Rintje rijdt een iets betere sprint dan nu, dan is alles weer open.'

In zijn speurtocht naar een verklaring voor de nederlaag kwam Ritsma niet veel verder dan de vaststelling dat hij 'geen superbenen' had. Althans, de eerste twee dagen niet. 'Op de tien kilometer vond ik weer een beetje ontspanning in mijn slag, maar het blijft toch mijn slechtste wedstrijd van het seizoen.' Dat was ook Gemser opgevallen. 'Dit was niet de Rintje die we kenden uit het voorseizoen.'

Misschien, zo bedacht Ritsma zich, had hij in zijn ijver om met een vierde EK-titel op rij geschiedenis te schrijven wel iets te veel hooi op zijn vork genomen. 'Vroeger kon ik dat wel hebben, maar misschien moeten we de aanpak wel een beetje herzien.' Vijf weken restten hem tot het WK in het Japanse Nagano en houvast vond de schaatser uit Lemmer voorts in de gedachte dat Ids 'domweg een droomweekend' beleefde. 'Ik geloof niet dat Ids nog een keer zo verschrikkelijk zal uithalen.'

Dat waagde de kampioen zelf uiteraard te betwijfelen. 'Ik was goed, maar ik ben niet boven mezelf uitgestegen. Ik kan zelfs nog beter.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.