Beter/leven Voeding

Hoe (on)gezond is een veganistisch dieet?

Antwoord op lezersvragen over gezondheid, voeding, leefstijl en psyche. Deze week: is een veganistisch dieet echt gezonder?

Beeld Suzanne Ranzijn

‘Vegan food’ is hip. Dikwijls bloggen veganisten dat zij zich fitter en gezonder voelen. Maar zijn ze dat ook?

Volgens Astrid Postma, expert voeding en gezondheid bij het Voedingscentrum, zijn veganisten inderdaad gezonder. Zo hebben ze een lagere kans op hart- en vaatziekten. Of dat te danken is aan het voedsel, is echter de vraag. ‘Deels komt het vast wel door de voeding, maar het komt ook doordat ze meer bewegen en vaak niet roken.’

‘Een veganistisch eetpatroon is gezonder dan dat van de gemiddelde Nederlander’, zegt ook Marjolein Visser, hoogleraar gezond ouder worden aan de Vrije Universiteit. Toch zit aan deze uitspraak wel meteen een maar: ‘Je moet het wel zorgvuldig doen. Hoe extremer je eet, hoe meer je moet opletten dat je wel de goede voedingsstoffen zoals vitamines, mineralen en aminozuren binnenkrijgt. Anders kan het juist gevaarlijk zijn.’

Met een veganistisch dieet krijg je sommige voedingsmiddelen minder snel binnen. Zo kan een tekort ontstaan aan calcium, jodium, ijzer, zink en vitamine B12. Ook eiwitten krijgen veganisten niet altijd genoeg binnen. ‘Een paar jaar geleden hebben we bij het Voedingscentrum het 50-dagendieet van Green Happiness doorgerekend. Daar zat veel te weinig eiwit in,’ vertelt Postma. En dat is zelfs niet handig als je wilt afvallen: ‘Langdurig dat dieet volgen brengt je echt in de problemen. Die eiwitten heb je bijvoorbeeld nodig voor je spieren.’

Bovendien zijn er extra kwetsbare groepen, voor wie het plantaardig eetpatroon minder aan te raden is. Zo zijn kinderen met een macrobiotisch dieet (in de basis veganistisch en biologisch) volgens Nederlandse onderzoeken vaak kleiner en lichter, hebben ze brozere botten en loopt hun psychologische en motorische ontwikkeling achter. Ook zwangere vrouwen met een veganistisch of vegetarisch dieet lopen risico op een tekort aan B12. Deze vitamine heb je nodig voor de aanmaak van bloedcellen en voor de werking van het zenuwstelsel. Voor weer een andere groep, ouderen met minder eetlust, is het ook geen haalbaar dieet: een veganist moet méér eten omdat plantaardig voedsel minder eiwitten bevat.

Als je een veganistisch dieet goed wilt doen, moet je je er echt in verdiepen, zegt hoogleraar Visser. ‘Niet met blogs. Die brengen vaak positieve berichten als ‘ik eet drie kilo bananen per dag en voel me zó gezond.’ Dan denk je: dat wil ik ook wel. Maar dat is gevaarlijk. Als je gezond wilt eten, dan zijn er maar twee websites waar je hoeft te kijken. Eén: die van de Gezondheidsraad, want daar staan de Nederlandse richtlijnen voor goede voeding. En twee: het Voedingscentrum, zij vertalen die richtlijnen naar onze dagelijkse voeding.’

Natuurlijk zijn er goede redenen om veganistisch te eten: beperking van milieubelasting en dierenleed en verkleining van de ecologische voetafdruk. Maar als het om je eigen gezondheid gaat, raadt Postma een veganistisch eetpatroon niet onmiddellijk aan. ‘Vanwege het risico dat je niet alles voldoende binnen krijgt. Een voedingspatroon volgens de schijf van vijf, met een beetje vlees, is het allergezondst.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden