groen op reisSander Groen

Dit dijkhuis bij de molens van Kinderdijk is misschien wel ’s lands minst bezochte museum

Dit Alblasserdamse dijkhuis is een vroeg schoolvoorbeeld van Het Nieuwe Bouwen.Beeld Sander Groen

Reisjournalist Sander Groen verkent om de week een onvermoede bestemming in Nederland of net over de grens. Aflevering 15: Huis van Zessen

‘Kijk, als ik de luiken dichtdoe, dan ontstaat er weer een ander kleurenpatroon.’ Greet Meijdam heeft zichtbaar plezier in het onthullen van de geheimen van het door haar beheerde huis. Een schoolvoorbeeld van Het Nieuwe Bouwen, bijna een eeuw geleden ontworpen door Cornelis van Eesteren en ingekleurd door Theo van Doesburg, voorman van De Stijl. Een dijkhuis als een levensgroot schilderij van Mondriaan, met rode deurpanelen, blauwe kozijnen, een gele trapleuning en zwarte vlakken tegen een witte achtergrond. Maar dan een schilderij dat men zelf kan aanpassen, door deuren te openen of luiken te sluiten.

Beheerder Greet Meijdam creëert een nieuw kleurenpatroon door de luiken te sluitenBeeld Sander Groen

Vlakbij een van de drukste toeristische attracties van ons land, de molens van Kinderdijk met 600 duizend bezoekers per jaar, staat een van de minst bezochte musea, Huis van Zessen op de West-Kinderdijk, waar jaarlijks zo’n honderd mensen over de vloer komen. ‘Maar de mensen die komen, zijn écht geïnteresseerd,’ zegt Meijdam. Wie het museumhuis wil bezichtigen, maakt een afspraak en wordt persoonlijk rondgeleid – gratis. ‘Donaties zijn welkom, want het huis vergt veel onderhoud. Nu moet ik bijvoorbeeld weer iemand laten komen om dat blauwe raamkozijn daar te repareren.’

Huis van Zessen staat vlakbij de molens van Kinderdijk, een van de populairste toeristische attracties van NederlandBeeld Sander Groen

Cornelis van Eesteren is bekend als stedenbouwkundige, met het Algemeen Uitbreidingsplan (de Westelijke Tuinsteden rond de Amsterdamse Sloterplas) als magnum opus. Op 24-jarige leeftijd wint hij de Prix de Rome en in Weimar ontmoet hij Theo van Doesburg. Dat leidt tot een korte maar krachtige samenwerking: in 1923 organiseren ze de architectuurtentoonstelling in Parijs waarmee De Stijl doorbreekt. Hun ontwerpen voor drie fictieve huizen, waaronder het Maison d’Artiste, werden beroemder dan dit dijkhuis in Alblasserdam, dat als enige wél gebouwd werd.

Cornelis van Eesteren liet zijn ontwerp inkleuren door De Stijl-voorman Theo van DoesburgBeeld Sander Groen

Burgerina van Zessen, de weduwe van de kruidenier in Van Eesterens geboortedorp, gaf de opdracht. Het werd een typisch ‘leunend’ dijkhuis, maar dan hypermodern: strakke lijnen, grote ramen en riante kamers – lucht, licht en ruimte. Van Eesteren nam het ontwerp mee naar Parijs, waar Van Doesburg het kleurenschema intekende. Eind 1923 was het voltooid. Van Eesteren schreef naar zijn compagnon dat hij dik tevreden was. ‘Ik zie het elken dag en steeds heb ik er weer opnieuw een nieuw plezier in.’ Wereldberoemd werd het niet, zoals hij verwachtte, maar meer dan honderd bezoekers verdient Huis van Zessen zeker.

Andere ontwerpen van Van Eesteren en Van Doesburg werden beroemder, maar dit huis werd daadwerkelijk gebouwdBeeld Sander Groen

Praktische informatie

Reis
Via Rotterdam of Dordrecht per Waterbus naar halte Molenkade Kinderdijk of Kade Alblasserdam, verder naar Huis van Zessen te voet of per (huur)fiets; ns.nlwaterbus.nl

Doe
Huis van Zessen is alleen op afspraak te bezoeken, maar voor Volkskrantlezers geopend op zaterdag 26 oktober, 10-16u, West-Kinderdijk 89, Alblasserdam, huisvanzessenalblasserdam.nl

Lees
Over de jonge Van Eesteren en het ontstaan van Huis van Zessen gaat Cornelis van Eesteren – Ontmoeting met de avant-garde 1914-1929; € 15, ISBN 978-90-6868-624-1, thoth.nl

Huis van Zessen is op zaterdag 26 oktober geopend voor Volkskrantlezers.Beeld Sander Groen

Meer bestemmingen in Nederland of net over de grens: volkskrant.nl/groenopreis

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden