Deze voormalige spoorlijn langs de Kroatische kust is nu een fietspad

Een voormalige spoorlijn langs de Kroatische kust kreeg een nieuw leven als fietspad.

Hier staat de Kroatische kust om bekend: zon en zee.Beeld Antonia Hrastar

Waar is de spoorlijn? Glazig kijkt de Kroatische gids ons aan. Alsof hij zich geen raad weet met de plotselinge vraag. Hier zou het toch ergens moeten liggen? Op dit smalle pad van grind en gestampte aarde dat zich een weg kronkelt door het groene landschap van het schiereiland Istrië.

De gids friemelt wat aan zijn mountainbike. Hij mompelt over een oude trein die het Italiaanse Triëst, via Sloveense stadjes, verbond met de nabijgelegen Kroatische kustplaats Pore¿. Over de allereerste treinrit op 1 april 1902 waarbij slechts een journalist en een nieuwsgierige man kwamen opdagen, omdat iedereen dacht dat het een grap was. Over Parenzana, want zo heette de trein, die Italiaanse passagiers, Sloveens zout en Kroatische wijn en olijfolie vervoerde tijdens een urenlange reis over 123 kilometer.

Hij rept over een heuse 'Route of Health and Friendship'. We lachen beleefd. Gezondheid en vriendschap, daar houden ze van in deze populaire regio in het noordwesten van Kroatië. Geproost hebben we met de robijnrode Teran, waar volgens de overleveringen zelfs de beroemde verleider Casanova virieler van zou zijn geworden. En met een strogele Malvasija-wijn in de hand hebben we geluisterd hoe sommige oudere bewoners hier binnen een eeuw Oostenrijks, Italiaans, Joegoslavisch en tenslotte Kroatisch werden, zonder ooit een stap buiten hun dorp te hebben gezet.

Praktische informatie

Vanaf Amsterdam vlieg je in 1.40 uur rechtstreeks met TUI-fly of Croatia Airlines naar de Istrische stad Pula. Ryanair vliegt vanaf Brussel naar Pula.

Voor meer informatie over fietsen over de Parenzana: parenzana.net.
Algemene informatie over fietsen over voormalige spoorlijnen en een overzicht van alle routes vind je op bahnstrassenradeln.de

Grožnjan.Beeld Antonia Hrastar

Stad van de truffels

We hebben geslenterd door de middeleeuwse straten van Grožnjan, waar kunstenaars de ooit lege huizen tot hun ateliers hebben gemaakt. Hoog boven een heuvelrug deden we Buzet aan, 'stad van de truffels', waar we ons hebben gelaafd aan de Istrische keuken: manestra (soep), fuži (pasta) met kippensaus, Istrische olijfolie, die net iets scherper is en een peperiger nasmaak heeft dan zijn Italiaanse broer.

Dankbaar hebben we suggesties van inwoners op ons verlanglijstje gezet: 'de kleinste stad ter wereld' Hum. Of het mooiste strand van de populaire badplaats Rovinj: Crveni Otok, het Rode Eiland, dat je met de watertaxi kunt bereiken. Maar telkens was er die nieuwsgierigheid naar Parenzana. Krijgen we een glimp van de oude trein te zien, die hier tot 31 augustus 1935 heeft gereden? En anders wel van het smalle, ijzeren treinspoor?

TruffelsBeeld Antonia Hrastar
Pore¿.Beeld Antonia Hrastar

Een nieuw leven als fietspad

Want ook Kroatische spoorwegliefhebbers en toeristenorganisaties hebben, net als elders in Europa, oude spoorlijnen aan de vergetelheid ontrukt. Vaak hebben ze ze een nieuw leven gegeven als fietspaden: Greenways in Groot-Brittannië, Vias Verdes in Spanje, Voies lentes in Frankrijk, Bahntrassenradwege in Duitsland. Fietsroutes die de sporen en stations volgen van oude treinen.

Eindelijk lijkt de gids ons te begrijpen. Hij schudt het hoofd. Van de locomotief van de Parenzana is slechts een replica te bewonderen in het treinmuseum van het Sloveense Izola. De ijzeren rails werden op gezag van de Italiaanse dictator Benito Mussolini opgebroken voor zijn oorlog tegen het oude Ethiopische rijk Abessinië. Dat ijzer heeft Afrika nooit bereikt; het schip dat de rails vervoerde is tijdens de overtocht in de Middellandse Zee gezonken.

Informatiebord over de Parenzanatrein.Beeld Antonia Hrastar
Het oude Parenzanaspoor als fietspad.Beeld Antonia Hrastar

Lange en pikdonkere tunnels

Dan stapt de gids op zijn fiets. Wij fietsen achter hem aan. Over het smalle pad van grind en gestampte aarde, waar ooit de Parenzana dus wel degelijk heeft gereden. Dwars door stille bossen, wijngaarden en olijfbomenvelden. Hoogteverschillen zijn er nauwelijks, want ook de trein kon vroeger niet te veel stijgen of dalen.

Onze fietstocht voert, behalve door het groen, door lange en pikdonkere tunnels. En net als we denken dat er geen einde aan de duisternis komt, is daar weer het zonnige pad. Op een ijzeren brug over de Mirna-rivier houden we even stil. De trein hebben we dus niet gevonden.

Maar een ding stellen we tevreden vast: dit is hetzelfde vergezicht dat de treinpassagiers ruim tachtig jaar geleden ook hebben gehad.

De Istrische keuken.Beeld Antonia Hrastar
Rovinj.Beeld Antonia Hrastar
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden