De straat van 13,9 miljoen

Op nieuwjaarsavond viel in de Rotterdamse wijk Zevenkamp de Jumboknaller van de Postcodeloterij. 'Hee, rijke stinkerd', roepen de buren nu naar elkaar....

Haar oudste zoon van 20 vroeg al snel om een ander 'autootje', nadat zijn ouders 9 ton in de Postcodeloterij had den gewonnen. 'Je hebt toch geld zat nu', zei haar jongste zoontje tegen Miranda van Hamburg. Dat kon Miranda even niet hebben. Nog effe niks geen nieuw autootje. 'Werken met je meubel, zeg ik. Gewoon werken met je luie sodemieter. Als jij je best doet kom ik je tegemoet, maar niet als je constant tot twaalf uur op bed blijft leggen.'

Miranda bedoelt maar: ze wil voorlopig rustig aan doen met 'de centjes', ook voor haar drie kinderen. Die moeten leren dat ze hard moeten werken voor het geld. 'Ik ga nu even geen gekke dingen doen.'

Humor

En zo denken nog steeds alle prijswinnaars van het achterste stuk Gein in de Rotterdamse wijk Zevenkamp erover, een maand nadat de Jumbokanjer van 13,9 miljoen in hun straat is gevallen.

Verhuizen? De tweelingzus van Miranda, ze woont een paar deuren verder en won 7 ton, vindt het maar een rare vraag. 'Ik ben niet iemand om tussen de Wassenaarsters te gaan zitten', zegt Marjo Goossens, in net zo volmaakt Rotterdams als haar zus. 'Ons rijtje hier - het gaat allemaal zo lekker. En je weet nooit wat je terugkrijgt.'

Tegenwoordig groeten de buren op het achterste stuk Gein elkaar zo, als ze de deur uitstappen:

'Hee, rijke stinkerd.'

'Hee miljonair.'

'Da's de humor', zegt Marjo ('Mar' voor de buurt). 'Hartstikke gezellig.'

In guldens zijn haar man Frans en zij ook miljonair. Marjo begint het langzaam te beseffen. 'Ik kom d'r niet uit, in die hersens. Je kan dat nog steeds niet vatten. Maar het lijkt wel of ik elke dag een beetje blijer word.'

Voorgevoelens

Het was een vreselijk spannende bedoening, nieuwjaarsavond op de Gein. Alle loterijdeelnemers in Zevenkamp met postcode 3068 wisten al dat ze 715 euro bruto hadden gewonnen. Janette Vos, een van de pechvogels zonder lot: 'Mijn man en ik zeggen nog tegen mekaar: met die 700 euro voor hun kunnen we wel leven.' Maar terwijl ze stond te koken, zag Janette een motoragent de straat inrijden. 'Dat maak je hier nooit mee.'

Haar duistere voorgevoelens werden bewaarheid. Het team van de Postcodeloterij, gevolgd door cameraploegen, streek iets verderop neer, 'hiernaast in het hoffie!' Een zenuwslopend uur later - bewoners telden zelfs de klaarliggende boeketten om te achterhalen welke straat nu definitief had gewonnen - werd de uitslag bekendgemaakt. 26 Winnaars in de Gein, postcode 3068 gj. 'Dit is niet waar, dit gebeurt niet', was Janettes eerste gedachte. 'Ga de hoek om, loop door.'

Tegenwoordig kijkt Janette, als ze staat te koken, uit op een miljonair. En als ze haar hoofd iets naar rechts draait, ziet ze het huis van haar zus - ook winnares.

De Gein is een doorsneestraat met eengezinswoningen in Zevenkamp, vallend onder de deelgemeente Prins Alexander. Zo'n typische nieuwbouwstraat: keurige eenvormige huizen, bijna allemaal strakke voortuinen, veel met grinttegels. Als je door de straat loopt, voel je dat er naar je wordt gekeken. Een buurt waar de bewoners nog een beetje op elkaar letten. 'Ik weet precies hoe laat de buurman 's ochtends opmoet en de buurvrouw ook', zegt Miranda. 'En dat weten zij van mij.'

Het laatste stuk Gein is extra hecht, door het pleintje waar de tuinen van de oneven nummers op uitkomen. Daar spelen de kinderen met elkaar. Daar slaan de bewoners elk jaar aan het 'opzomeren', gevolgd door een barbecue. 'Lekker schoffelen met z'n allen, de rommel weghalen die d'r ligt, alles lekker een beetje goed glad maken', vertelt Marjo. 'Als iedereen zijn eigen stukje bijhoudt, ziet het er gewoon netjes uit.'

Prins Alexander is geen rijke deelgemeente. Ruim 40 procent heeft een laag inkomen. Voor afgaand aan de uitreiking van de Jumbokanjer speelde zich nog een akkefietje af. De Rotterdamse belastingdienst meld de beslag te leggen op het prijzengeld van iedereen uit het winnende postcodegebied met schulden aan de instantie.

Er zouden 76 wanbetalers zijn, die niet reageerden op aanmaningen voor parkeerboetes, onroerende zaakbelasting en terug vorderingen wegens steunfraude.

Pech voor de belastingdienst: Gein is een relatief gegoede straat, met alleen maar koop woningen. De wanbetalers zitten niet hier, zeggen de bewoners. Die zitten vermoedelijk in huurflats. Janette Vos: 'Ik vond het helemaal geen slechte zet van de belastingdienst. Ik moet mijn belastingen betalen, dus hun ook. Klaar.'

Gezelligheid

De prijs is 'gewoon in de goeie straat gevallen', vindt Marjo. 'Waar de hardwerkende mensen wonen.' Het mogen dan koopwoningen zijn, dat wil niet zeggen dat iedereen in de Gein makkelijk rondkomt. Al helemaal niet sinds de invoering van de euro. Vanaf toen stond er 'een minnetje' voor het bedrag op haar bankrekening, vertelt Marjo. 'Had ik daarvoor nooit: ik stond altijd kiet-kiet.'

Marjo is volgens haar man Frans de 'koningin' van de buurt, omdat ze altijd zwaait naar alles wat voorbij wandelt. 'Ik praat met iedereen, omdat ik iedereen ken.' Ze wonen hier sinds 1980, niet lang daarna kwam er een zoon bij, in hun huis vol gezelligheid. Een grote groene skailederen bank (de cockerspanil kan maar niet kiezen op welk gedeelte hij het prettigst ligt), een barretje met twee krukken, kaarsen overal, met goudkleurige kransjes eromheen, porseleinen poppen op de kast. Frans is stenograaf, Marjo zit met longproblemen in de WAO. 'Dus het is hier niet twee keer in de week ossenhaas.'

Jaloezie

Albert Heijn wordt gemeden, behalve in tijden van aanbiedingen. 'Ik ga naar Bas, altijd naar Bas. En mijn ijs en mijn waspoeier haal ik bij de Lidl.' De meeste kleren krijgt Marjo van haar nichten. 'Mooie jasjes en leuke shirtjes van Replay en dure broeken waar ik nog nooit van heb gehoord. Maar vanaf nu kan ik zelf een leuk boetiekje instappen en zeggen: zo, doe me dat maar, en ook nog een paar schoenen en oorbelletjes erbij.'

En eens een keertje uit eten, 'met een gezellig ploegie'. Met kerst had ze haar schoonouders uitgenodigd, die zitten toch eigenlijk ook maar altijd alleen. 'Nou zijn wij geen kip- of kalkoenenmensen, maar als je boodschappen doet denk je toch: gaat hard zo.' Het begint nu langzaam te dagen dat ze niet meer zo hoeft op te letten. Voor de Jumbo prijs keek ze 'altijd de bonnetjes van Bas effe na'. Marjo bewaarde ze en telde op wat ze in een week had uitgegeven. 'Da's toch wel spanning.'

Van jaloezie in de straat heeft ze nog niets gemerkt. Uitbundige felicitaties kreeg ze, van buurtgenoten met kippenvel op de armen en tranen in de ogen. 'Een heel stuk positiviteit.' Dat kan te maken hebben met de geschiedenis van Marjo en haar tweelingzus: 'Wij hebben een hele zware achtergrond leggen.' In 1977 kwamen hun ouders en hun broertje om bij de grote vliegramp op Tenerife. 'Wij staan hier bekend als de tweeling van het ongeluk.'

Geluk & gezondheid kun je met geld niet kopen, dat hoef je Marjo dus niet meer uit te leggen. 'Maar het is geweldig om niet op die paar centen te hoeven kijken.' Waarschijnlijk gaan ze een mooie reis maken, misschien wel naar Aruba. Hun laatste vakantie in het buitenland was in 1991. 'Vanaf toen zaten we hier in de zomer een beetje in de tuin. Of je ging eens naar Oostvoorne, naar je schoonmoeder.'

De voortuin, met wat verdrietige, bruinig uitgeslagen coniferen erin, wordt zeker opgeknapt van het prijzengeld. 'Die coniferen irriteren me al jaren mateloos.' Verder heb ben Marjo en Frans geen grote wensen. Uit smeren dat geld, tot hun oude dag. 'Je gaat vanaf nu zeker naar Albert Heijn', zeiden de meiden bij Bas van der Heijden. Nee hoor, zei Marjo: 'Ik blijf lekker bij jullie boodschappen doen.'

De buurman belt aan. Of ie niet even binnen wil komen, vraagt Marjo. 'Ik kan wel miljonair zijn, maar ik moet gewoon naar mijn werk', zegt hij.

Verhuisverbod

Wil Voorsluijs, ze woont in hetzelfde rijtje als Miranda en Marjo, is een geval apart in de straat en misschien wel in bijna de hele mensenwereld. 'Ik vind het vreselijk', zei ze tegen Martijn Krabbé van het Postcodeloterijteam, toen hij binnenkwam om het echtpaar Voorsluijs te feliciteren met hun prijs van 335 duizend euro. Uit het zicht van de camera's troostte Krabbé de snikkende winnares. Wil, dat is nu eenmaal haar karakter, is bang voor verandering.

'Allerlei scenario's spookten door mijn hoofd. Straks heeft de één een miljoen en de ander helemaal niks, dacht ik. De gelijkwaardigheid valt weg. Wie gaat er straks verhuizen? Laat 'm toch ergens anders vallen.' In tussen is de innerlijke rust weergekeerd. 'Het went snel hoor, dit geld wil ik ook niet kwijt.' Maar toch: 'Bewoners gaan misschien minder hun best doen voor elkaar. Als je allemaal hetzelfde bent, schept dat toch een band. Nu is daar heel veel verschil in gekomen.'

Wil is een boom van 48 jaar 'die je niet moet verplanten'. Haar familie heeft Wil zelfs een verhuisverbod gegeven. Toen ze in de Gein kwam wonen, tien jaar geleden, heeft ze 'zo'n kwaad jaar gehad'. Onthechting. Nu is ze verknocht aan de buurt. 'We hebben het allemaal heel leuk met elkaar. Het is hier in de zomer net een camping. Praatje hier, praatje daar.'

Ze hadden het al goed. Wil werkt achter de balie van een sportcentrum, haar man is chemisch analist. 'Maar vorige week kocht ik nog een nachthemd in de uitverkoop voor tweenhalve euro hoor. Dat ben ik zo gewend.' Ze heeft haar man moeten dwingen eindelijk een dvd-recorder aan te schaffen. En waarschijnlijk gaan ze met hun zoon en dochter nu toch eens op vakantie naar Thailand, waar een broer van Wil woont. Maar verder? Ze twijfelt over een tweede auto. 'Die hebben we eigenlijk niet nodig.' Haar zoon riep pas geleden: 'Ik word gek van jullie. Jullie hebben niks nodig!'

Ze weet van één gezin dat een verhuizing niet zegt uit te sluiten. Wil zit er maar mee. 'Het is logisch, als je een miljoen hebt gewonnen. Maar ik zou het heel erg vinden.' In de buurt verzekert iedereen haar dat er echt niets zal veranderen. Wil weifelt: 'Kom over een jaar nog maar eens terug.'

VIP-kaarten

Ach die Wil, lacht Miranda vergoelijkend. 'Het is zo'n muts hé. Die trut. Ochoch. Mijn zus en ik zeggen laatst: ''Hou nou eens op Wil, wij gaan niet weg.'' En dan verhuist er wel een stel, wat dan nog? Tuurlijk is het niet leuk, maar wacht nou eerst maar eens af.'

Miranda zit opgetogen op de bank, zo'n zelfde groen-lederen exemplaar als haar tweelingzus. Ze is plots gebeld door de autodealer, die haar en Marjo eerder een 'occasion' heeft verkocht, een ouder model BMW. De twee zijn gek van BMW. Hun wagens staan zusterlijk naast mekaar geparkeerd voor de tuin van Miranda, blinkend gepoetst, zilvergrijs en metallic-lichtblauw.

Het gesprek met de dealer ging ongeveer als volgt:

'Goedemiddag, met Gert-Jan.'

Miranda: 'Ik zeg: ''Hee Gert-Jan, hoe is 't knul?'' Ik zag de bui al hangen, hé.'

Gert-Jan: 'We hebben een presentatie van de nieuwe 3-serie en ik heb nog twee vip-kaarten over.'

Miranda: 'Ik zeg: ''Maar wat leuk!'' Ik deed net of ik gek was. Ja daog!'

Gert-Jan: 'Ga ik je zus even bellen.'

Miranda: 'Tuurlijk knul, vindt Mar hartstikke leuk.'

En nu zit Miranda zonnebankgebruind klaar om vanavond met haar zus naar de presentatie te gaan. 'Ik ga dadelijk mijn haar krullen, en ik ga me eigen gezellig opmaken.' Ze beseft ineens: alle deuren gaan voor je open met zo'n prijs. 'Ik neem een grote tas mee waarin ik al het eten stop dat ik lekker vind, ik ga genieten van alle auto's die d'r staan en ik ga gigantisch lachen met mijn zus. Er lopen daar mensen die helemaal niet in mijn straatje passen, hé. Nagemaakt, naar mijn idee. Die hebben veel meer geld dan jij en ik ooit zullen bezitten. Die vind ik helemaal geweldig om naar te kijken.'

O nee, zegt ze eerst, ze zal zich echt geen nieuwe bmw laten aansmeren. 'Ik ben op deze wagen al hartstikke zuinig. Ik probeer altijd een plekje te zoeken waar ze niet met hun deuren tegen mijn auto aan kunnen gooi en. Dan zal ik er een van een ton gaan kopen zeg. Dan word ik helemaal gek. Dat ding is er wel voor mij. Ik ben er niet voor dat ding. Toch?'

Een luxe permiteert ze zich in elk geval wel, van de 9 ton die zij en haar man Bertus, een machinist in de scheepvaart, hebben gewonnen. Ze stopt met haar werk in de nachtdienst bij TPG-post. 'Verschrikkelijk fijne ploeg om te werken, heerlijke meiden, maar ik ben geen 20 meer. Ik moet aan mezelf denken.'

Giro 555

Nu kan ze haar tweedehands BMW in een keer afbetalen, en kan Bertus een nieuwe voor tent voor de caravan kopen. En verder weet ze het nog niet.

'Ik ben gewoon nog aan het bijkomen, meissie. Op een gegeven moment dorst ik niet eens meer naar buiten. Er kwamen zoveel mensen naar me toe. Heel lief hoor, want als ze niks zeggen denk je ook: ''wat een engerd.'' Maar ik kon geen vier meter meer over straat lopen, of er vloog iemand om mijn nek.'

Wil Voorsluijs en haar man hebben intussen gestort op giro 555. Miranda weet het nog zo net niet. 'Afgelopen weekend zag ik op de televisie dat het daar zo corrupt is als de pestpokken. ''Al het geld verdwijnt naar de hoge'', zei een bewoner. Ik stort in alle fondsen, van het dierenasiel en de nierstichting en de kanker en noem maar op. Hier heb ik mee gewacht. Maar als ik nu een of andere armoedzaaier tegenkom die een rollator of een rolstoel nodig heeft, krijgt ie die van me.'

En verder blijft ze gewoon naar de Lidl, naar de Wibra en Bas van der Heijden gaan. Geen kapsones.

Alleen: die BMW-presentatie van vanavond... Ze laat haar stem zakken. 'Je weet nooit, je weet nooit', zegt ze mysterieus. 'Heb ik echt gezegd dat ik geen nieuwe zou kopen? Die woorden trek ik effe in. Ik zou best voor gaas kunnen gaan ja.'

Geen shopster

Schuin tegenover Janette Vos, de pechvogel zonder lot, woont haar zus Wil Mijns bergen. Wil en haar man Frans wonnen 370 duizend euro. Meissiemeissie meissie, dacht Wil, die nieuwjaarsavond, toen Janette in een impuls zei dat ze liever had gewild dat de Jumbo prijs om de hoek gevallen was - in een andere straat. Wil: 'Ik hoorde het aan en dacht: dat zeg je gewoon uit onbenul. Morgen is het anders.'

Haar man Frans schudt zijn hoofd: 'Ja nette liep hier die avond in en uit. ''Wat doe je hier?'', zeg ik. ''Je hebt geen lot, waar om ben je zo zenuwachtig?'' D'r vent kreeg geeneens te vreten.' Wil: 'Het is nu afgekoeld hoor. De dag daarop kwam ze: ''Ik zei het een beetje verkeerd.'' Een beetje?'

Frans is instructeur bij een energiebedrijf, Wil stopt met haar bijbaantje als ouvreuse bij congrescentrum De Doelen. Hun aankopen bleven tot dusver beperkt tot een dvd van 14 euro voor hun dochter en een fles Baileys voor Wil zelf. 'Nadat ik die had opgedronken viel eindelijk het kwartje: we hadden gewonnen.'

De caravan wordt afbetaald van de prijs, net als de auto en er komt een laptop en misschien een plasmascherm. (En Janette krijgt wat toegestopt). 'Ik ben geen shopster', zegt Wil. 'Ik ben niet zo reislustig. Ik ben graag in onze stacaravan in Nederland. We zitten op een gezellig laantje.' Frans: 'Een verre reis naar Afrika of zo zie ik niet zitten. Het is alleen maar ellende daar, wat je erover in de krant leest.'

Ze verwachten niet dat er veel zal veranderen in de straat. 'Er komen geen Ferrari's', zegt Wil. 'Dat kan ook niet, want de drempels zijn hier erg hoog.'

Wil relativeert. 370 Duizend euro is een 'heel leuk bedrag', maar er wordt altijd nog een kwart belasting ingehouden. 'Er is er maar n die echt gewonnen heeft en dat is de belasting.'

Frans knikt. 'Jammer dat ze eerst de belasting eraf halen voor ze het storten. Ik had die rente nog wel even willen pakken.'

Zijn schoonzus Janette Vos adviseert een week later krachtig: 'Neem alsjeblieft een lot, voor die zeven euro. Het was echt even slikken, hoor. Waarschijnlijk de enige keer in je leven dat je zoveel kans hebt op een hoop geld, en dat gaat dan aan je neus voorbij.'

Maar nu is het klaar, zegt ze. Geen lot is geen lot. Dan heb je nergens recht op. 'Toen ik over de eerste schrik heen was, dacht ik me teen: toch maar goed dat ie hier gevallen is. Nu heeft mijn zus tenminste centjes.'

Janette is commercieel medewerkster; haar man is vrachtwagenchauffeur. 'Ik heb alles al. Ik heb een mooi huis. Ik heb een nieuwe auto. Ik heb alle luxe die ik wil. Natuurlijk is het lekker om drie, vier ton op de bank te hebben staan. Maar het is maar geld. Het is geen geluk en het is geen gezondheid.'

Kleinigheidje

Haar Turkse lotgenoten uit hetzelfde huizenrijtje, een paar huizen verderop, denken er net zo over. 'Wat moet je nu met een heleboel geld?', zegt betonstaalvlechter Polat Zumructu. 'Stel dat je alles hebt wat je wilt. Dan kun je nergens meer naar streven.' Even later: 'Maar als iemand zegt dat het hem helemaal niks doet dat ie niet heeft gewonnen, liegt ie. Dan liegt ie zeker. Natuurlijk is het jammer, dat we geen prijs hebben. Maar het gaat zoals het gaat.'

Het is een goede buurt, vindt hij, een gezellige buurt. Zijn vrouw Gnul, ze staat te koken, roept vanuit de keuken: 'Qua wijk is het hier heel lekker wonen.' Over een ding is Polat toch wel verbaasd. 'In de hele straat is zoveel geld uitgedeeld. Dan kan ik me voorstellen dat de prijswinnaars een kleinigheidje zouden geven aan de buren die niks hebben gewonnen. Zo gaat dat in Turkije.'

Gnul: 'Als u wilt kunt u blijven eten hoor.'

De tweelingzussen zijn intussen in vol ornaat vertrokken naar de BMW-presentatie. De dag daarop meldt Marjo dat ze een 'waanzinnige' avond hebben gehad. 'Maar we blijven bij het oude, hoor. Bij onze eigen wagentjes. Die zijn toch prachtig?'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden