de stijlpastoor Caster Semenya en Jan Morris

De Stijlpastoor waardeert zowel de masculiene als de feminiene col

Esquire’s hoofdredacteur Arno Kantelberg weet dat geslacht niet iets fysieks is. Maar van wie heeft hij dat geleerd?

Caster Semenya. Beeld AP

Schrik niet, het onderwerp van deze rubriek – heren en hun kleertjes – is niet plotsklaps van geslacht veranderd, het is hooguit wat ­genderfluïde geworden. De Zuid-Afrikaanse atlete Caster Semenya heeft de musculaire bouw van een man, een hyperandrogenisme dat volgens de ­Internationale Atletiekfederatie te wijten is aan een extreem hoog testosteronniveau. Mazzeltje voor Caster zou je zeggen, maar van het IAAF moet ze medicijnen slikken om dat testosteron­niveau te verlagen – een bespottelijke eis. Ik hoop dat ­Semanya op de Olympische Spelen in Tokio voor de derde keer goud wint, maar voor het testosterondilemma weet ik sowieso wel een oplossing: maak een einde aan het onderscheid tussen de geslachten. Iedereen dezelfde kansen, de Olympische Spelen als één grote korfbalwedstrijd.

Geslacht is überhaupt niet iets fysieks, heb ik van de mevrouw hieronder geleerd, de schrijfster Jan Morris. Al in 1953 deed Morris voor The Times verslag van Edmund Hillary’s legendarische tocht naar de top van de Mount Everest, al heette Jan toen nog James. In 1972 onderging ze een geslachtsoperatie. Ze is inmiddels 92, maar hemeltjelief, wat een genot om naar te kijken. Die jaloersmakende jas, meer een vest eigenlijk, in een kleur die je bijna kunt proeven, reden waarom de Engelsen het waarschijnlijk butter ­yellow noemen. En hoewel je de wind bijna door de foto voelt waaien (ze bevindt zich in haar woonplaats aan de kust van Wales), vormen trui, jas en haar samen een heerlijk zomers kleurenpalet. En die wandelstok! Die doet je bijkans verlangen mank ter been te worden.

Wat zich hier goed laat vergelijken: de losse, feminiene col met vrolijke ketting van grande dame Morris tegenover de masculiene zwarte col met strakke ketting van jongedame Semanya. Edoch, Semanya lijkt haar mannelijkheid te benadrukken, maar met tegenovergesteld effect. Kijk ook naar het jasje dat ze droeg bij haar bezoek aan het Hof van Arbitrage voor de Sport in Lausanne. Het sluit prachtig om haar smalle heupen en brede schouders (waarschijnlijk de moeilijkste combinatie voor een kleermaker). Je zou denken dat het benadrukken van die mannelijke eigenschappen haar er minder vrouwelijk uit zou laten zien, maar het tegendeel is waar. De – eveneens androgyne – Grace Jones creëerde in de jaren tachtig een vergelijkbaar vertoon met haar mannenpakken en zwarte leren handschoenen. Zou geslacht dan, zoals Morris in haar roman ­Conundrum schreef, inderdaad niets van doen hebben met je lichamelijke verschijningsvorm, maar wel met de uitstraling van wat zij zo treffend ’s mens inner music noemde?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden