De Stijlpastoor De sjaal

De Stijlpastoor vraagt zich af wat de sjaal nog doet voor de man

Esquire-hoofdredacteur Arno Kantelberg, alias de Stijlpastoor, weet precies wie zijn versiering heeft afgepikt.

Martin Bril in 1988. Beeld Hollandse Hoogte / Roeland Fossen

Met al die slechte pers die De Man tegenwoordig krijgt, zou je het bijna vergeten, maar er is ons in de afgelopen eeuwen natuurlijk veel afgenomen door De Vrouw. In de zestiende en zeventiende eeuw waren het mannen die ringen droegen, grote glimmende, vol edelstenen en parels. Waarna dat blinkende boeltje gaandeweg werd ingepikt door de vrouwen, tot het moment – het zal in de loop van de negentiende eeuw zijn geweest – dat de man slechts een eenzame trouwring mocht dragen, en dan nog alleen maar omdat het diens onderdani… eh, trouw aan de echt verbeelde.

Verging het de sjaal anders? Helaas niet. Eeuwenlang droegen soldaten heerlijke sjaals om de nek. De stof vertelde iets over hun rang: zijde voor de top brass, katoen voor Jan Soldaat. Bij het Terracottaleger viel mij ook op dat de Chinese infanteristen er verschillende wijzen van knopen op nahielden, waarschijnlijk ook een teken van positie. Behalve esthetisch werden die sjaals door de heren functioneel ingezet. Zo kon je na gedane arbeid, zoals ze in Tilburg zeggen, het condens van je zegel ermee afvegen. Maar ja, toen kwamen de dames, met voorop de Engelse koningin Victoria, de Greta Thunberg van haar tijd, en voor de man het doorhad, was ook de sjaal ingepikt door de vrouw.

Dus zien we de sjaal eigenlijk alleen nog maar om de hals van kunstenaars die zich buiten de burgerij willen plaatsen, zoals een nog jonge Martin Bril.

Op VVD-congressen kwam je af en toe ook nog wel een verdwaalde choker (ook wel ascot of foulard genoemd), maar tussen die twee bandbreedtes, zeg maar tussen Bril en Wiegel, was de sjaal non-existent.

Tim Hofman en Lize Korpershoek Beeld Hollandse Hoogte / Anneke Janssen

Tv-presentator Tim Hofman droeg naar het Gouden Televizier-Ring Gala een prachtige sjaal. Op datzelfde gala droeg Ringwinnaar Martien Meiland overigens een plastron, zo’n bruidegomsdas. Hofman droeg zijn suave sjaal lekker los en lang. En hoe langer de sjaal, hoe theatraler het effect. Dat weten we van de wintersjaals. Als ik een Hermès-sjaal zou krijgen voor elke Amsterdamse acteur die zich Aristide Bruant waant (hij op dat beroemde schilderij van Toulouse-Lautrec), zou ik er het Willy Dobbe-plantsoen mee kunnen betegelen.

Edoch, het jammere aan deze sjaal is dat Hofman hem inbedt in een context van oogschaduw, hakken en handtas. Zijn transformatie is ongetwijfeld symbolisch, maar in feite beweert hij hier dat sjaals vrouwelijk zijn. Wat niet zo is, zagen we bij Martin Bril.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden