analyse problemen apple

De consument laat nieuwe iPhones makkelijker links liggen

Als Apple-topman Tim Cook voor het eerst sinds 2002 zijn aandeelhouders waarschuwt voor tegenvallende resultaten, dan is er wat aan de hand. De iPhone is al een tijdje grieperig: consumenten staan niet meer automatisch iedere twee jaar in de rij om een nieuwe te kopen.

Vanaf links: de iPhone XS, iPhone XR en de iPhone XS Max. Beeld AP

De voortekenen waren al niet gunstig, twee maanden geleden. Totaal uit het niets kondigde topman Tim Cook destijds bij de presentatie van de laatste kwartaalcijfers aan dat hij niet langer zou vertellen hoeveel iPads, iPhones en andere apparaten hij verkocht. Wat is er toch aan de hand met de ooit ongenaakbare iPhone waarvoor consumenten ongezien diep in de buidel tastten? De iPhone in vijf hoofdpijndossiers.

1. De batterij

Tim Cook noemt een aantal factoren voor de tegenvallende omzetten. De moeilijke Chinese markt is de hoofdoorzaak. Opvallend genoeg noemt hij ook expliciet de nadelen die Apple ondervindt van zijn beleid om consumenten tegen hele lage kosten (25 euro) hun batterij van hun oude iPhone te laten vervangen. Apple werd gedwongen tot deze maatregel nadat het bedrijf onder vuur kwam te liggen omdat oudere telefoons na een update bewust trager werden gemaakt. Aantallen noemt Cook niet, maar blijkbaar zijn het genoeg klanten geweest die de batterij hebben vervangen van hun oude iPhone waardoor deze weer een tijdje meekan.

2. De prijs

Volgens Ron Smeets, smartphone-analist bij Telecompaper, is dit de belangrijkste oorzaak van de teruglopende verkopen: de hoge prijs van nieuwe iPhones. ‘Het valt me op dat Cook een hele zwik factoren noemt waarom het nu, voor het eerst onder zijn bewind, niet goed gaat. Allemaal externe oorzaken. Maar de belangrijkste noemt hij niet: Apple’s eigen falende prijsbeleid.’ Een jaar of vijf geleden kostte de duurste iPhone (de 4) nog zo’n 600 euro. Inmiddels wisselt de duurste iPhone XS Max voor 1.659 euro van eigenaar. Goed voor de winstmarge, maar het doet de consument zo langzamerhand achter de oren krabben, meent Smeets, zeker nu telecomproviders inzicht moeten geven hoe duur een toestel daadwerkelijk is. ‘Voor 400 euro heb je tegenwoordig ook een hele goede smartphone, van Huawei bijvoorbeeld.’

3. Smartphone gaat langer mee

Apple heeft last van een brede trend: mensen houden langer aan hun toestel vast. De vroegere cyclus waarbij de consument automatisch iedere twee jaar een nieuw toestel koopt bestaat niet meer. Inmiddels kruipt die richting de drie jaar. Volgens Arnoud Wokke, smartphonespecialist bij Tweakers.net, heeft dat niet alleen te maken met het feit dat toestellen steeds langer meegaan, maar ook omdat de nieuwigheid er vanaf begint te raken. ‘Mensen zijn inmiddels toe aan hun derde, vierde of vijfde smartphone. De eerste verliefdheid is weg. De stap van een Nokia naar een eerste iPhone was gigantisch. Van een iPhone 4 naar een iPhone 6 ook. Maar dat soort stappen wordt niet meer gemaakt. De huidige telefoon kan alles eigenlijk wel.’

4. Toegenomen concurrentie

Stond Apple vroeger nog op eenzame hoogte, de concurrentie – in eerste instantie Samsung, later ook Chinese merken als Huawei en OnePlus – zijn de laatste jaren dichterbij gekropen. En dat niet alleen: veel innovatie komt inmiddels bij deze merken vandaan. Smeets van Telecompaper: ‘Apple heeft vrij lang kunnen volhouden dat het innovatief was. Maar dat is niet meer zo en dat heeft de consument ook door.’ Neem de laatste opwinding op smartphonegebied: het oprolbare of buigbare scherm. Smeets moet het naar eigen zeggen nog zien of dat echt gaat aanslaan, maar voor Wokke staat het vast: dit wordt de norm. ‘Je zet je boeken ook niet opengeslagen in je boekenkast.’ Verschillende fabrikanten hebben al zo’n toestel aangekondigd. Apple zit daar niet bij. Hetzelfde geldt voor 5g-telefoons. Die worden pas in 2020, 2021 relevant, maar Wokke noemt het wel ‘pijnlijk’ dat Apple ook hier achterloopt. ‘Het zal er voor zorgen dat veel iPhone-bezitters ook dit jaar besluiten geen nieuwe iPhone te kopen.’

5. Afhankelijkheid van de iPhone

De iPhone heeft ervoor gezorgd dat Apple kon groeien tot een van de rijkste bedrijven ter wereld. Maar het succes van het apparaat heeft tegelijkertijd geleid tot een grote afhankelijkheid van de iPhone, die in zijn eentje goed is voor meer dan de helft van de omzet van Apple. Tim Cook en de zijnen proberen daarom meer in te zetten op diensten als Apple Music, waarbij de klanten iedere maand een bedrag overmaken. Ook de naadloze samenwerking tussen verschillende Apple-apparaten kan daarbij helpen, zegt Roberta Cozza, analist bij Gartner. ‘Apples ecosysteem is erg krachtig. Die integratie is een van de redenen dat klanten bij Apple blijven.’ Volgens Cozza zal Apple hier alleen maar sterker op inzetten.

Tot slot vormt ons land een van de spaarzame lichtpuntjes, volgens Cook zelf. Nederland zit bij een van de weinige landen waar nog wél sprake is van een omzetstijging. Hier werkt de strategie van steeds hogere prijzen dus wel. Nog wel.

Meer over de iPhone:

Een nog snellere chip, een nog groter scherm: Apple haalt alles uit de kast om zijn nieuwste iPhones begeerlijker dan ooit te maken. Maar het wachten is op de echt nieuwe innovatie

Een kwartaalwinst die met 32 procent steeg tot 14,2 miljard dollar en een omzetstijging van 20 procent. Toch kelderde het aandeel Apple in november na de bekendmaking van de cijfers. Wat is er aan de hand?

Het boek Het Almachtige Apparaat (vier sterren) werpt nieuw licht op het beeld van de iPhone als goddelijke ingeving van Steve Jobs: hij sputterde aanvankelijk zelfs wat tegen. ­Niet veel later was het zijn idee. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden