A Man Of Integrity is een waarachtig angstaanjagende film (****)

De Iraanse regisseur Mohammad Rasoulof maakt in A Man of Integrity voelbaar hoe het is om verstikt te worden door een regime dat het op je gemunt heeft. De goudviskweker die zijn rug recht probeert te houden heeft akelig veel weg van Rasoulof zelf. 

A Man Of Integrity.

‘We hebben wetten in dit land’, doceert een politieman nadat Reza is opgepakt omdat hij zijn kwaadaardige buurman Abbas van zich afsloeg. Het moet wel het meest hypocriete zinnetje zijn dat in het beklemmende en bekroonde Iraanse drama A Man of Integrity wordt uitgesproken.

Wetten in Iran zijn vloeibaar en multi-interpretabel, laat regisseur-scenarist Mohammad Rasoulof (Manuscripts Don’t Burn) onomfloerst zien in zijn messcherp vertelde zesde speelfilm. Wetten bestaan voor de bühne, maar ze zijn aan te passen voor iedereen die wil betalen. Wie dat spel meespeelt, krijgt alle kans om tussen de mazen door te glippen. Wie de rug rechthoudt, wordt genadeloos vermorzeld.

Goudviskweker Reza, sterk ingetogen gespeeld door Reza Akhlaghirad, valt in de tweede categorie. Hij betaalt geen smeergeld voor een broodnodige lening, hij weigert zijn landgoed te verkopen aan een bedrijf dat omineus De Firma wordt genoemd, hij probeert niet te zwichten voor intimidatie.

A Man of Integrity begint met mannen die Reza thuis kalmpjes komen intimideren, zogenaamd namens de moskee. Gewoon wat rondsnuffelen in huis, even ruiken aan het water in de koelkast, hopen dat ze hem ergens op kunnen pakken. Rasoulof bouwt zijn verhaal op met de beheersing en zorgvuldigheid van een meesterverteller, een werkwijze die doet denken aan de films van zijn bekendere landgenoot Asghar Farhadi.

De plot is vol. Het is een kluwen van over elkaar heen buitelende, in elkaar grijpende en escalerende gebeurtenissen die Reza steeds dieper de ellende in trappen. Verstikkend, en daarin zeer geslaagd. Rasoulof laat zijn publiek via Reza voelen hoe het is om doelgericht bij de strot te worden gegrepen door een almachtig systeem. Ademruimte wordt alleen gegund aan degenen die inschikken. Zijn vrouw Hadis (Soudabeh Beizaee), directeur van een meisjesschool, komt ondertussen juist in de verleiding om haar macht te misbruiken, om de intimidatie van haar man en daarmee haar gezin te beteugelen. Het is een fascinerende morele chaos. Wanneer verandert integriteit in mannelijke trots en koppigheid? En waar begint Reza’s verantwoordelijkheid voor zijn gezin?

Het ligt voor de hand in A Man of Integrity een autobiografische vertelling te zien. Regisseur Rasoulof ligt voortdurend in de clinch met het regime. In 2010 werd hij samen met de bevriende filmmaker Jafar Panahi gearresteerd en veroordeeld tot een jaar gevangenisstraf. Hij kwam vrij op borgtocht, maar werd vorig jaar september na terugkeer van de publiciteitstour van A Man of Integrity wederom opgepakt. Nu wacht hij in huisarrest op een mogelijke veroordeling vanwege ‘propaganda tegen het regime’. De angst die Reza gaandeweg bedwelmt, is ook Rasoulofs angst.

De regisseur geeft zijn gevoelswereld ongefilterd weer op het witte doek. En dat, hoe cru ook, maakt A Man of Integrity, vorig jaar in Cannes bekroond met de hoofdprijs van het Un Certain Regard-programma, tot een waarachtig angstaanjagende film.

A Man of Integrity
Regie: Mohammad Rasoulof
Met Reza Akhlaghirad, Soudabeh Beizaee, Nasim Adabi, Misagh Zare, Zeinab Shabani.
117 min., in 12 zalen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.