Tv-recensieHaroon Ali

Zelfs na een nieuwe documentaire snapt Frans Bromet maar weinig van moslima’s

Frans Bromet duikt graag onbevangen in een onderwerp, zonder script of enscenering. Maar er zijn inmiddels zoveel documentaires gemaakt over moslims in het Westen, dat Bromet wat beter zijn huiswerk had moeten doen voor Een goede moslima, die maandag werd uitgezonden (KRO-NCRV, NPO 2). Daarin volgt hij Yeter Akin, met wie hij in 2007 al een film over eerwraak maakte. Samen proberen ze te achterhalen aan welke criteria een goede moslima moet voldoen. Die brede vraag blijkt moeilijk te beantwoorden, omdat het ‘goede’ antwoord drastisch verschilt per cultuur én individu. Akin is bovendien Turks, dus er komen alleen andere Turken aan het woord. Oh ja, en één Marokkaanse ‘echtgenote van de neef van de vrouw’ van Bromet.

Hij probeert zich niet echt te verplaatsen in de vrouwen, maar confronteert hen met bekende onderbuikgevoelens. ‘Ik beschouw de hoofddoek als een maatregel tegen hitsige mannenblikken.’ Over moslimjongens die na het voetballen niet naakt willen douchen: ‘Bedenkelijk, dat het geloof je een bepaald gedrag opdringt, dat niet in overeenstemming is met het gangbare model.’ Als hij een vrouw ontmoet die mannen geen hand wil geven, concludeert hij: ‘Wat mij vooral tegenstaat aan religies, zijn al die geboden en verboden die worden voorgeschreven. Hoe kun je spreken over vrijheid, als een zinnetje in de koran moslima’s verbiedt mannen een hand te geven?’ Zijn vraag is dus niet: wat is een goede moslima, maar waarom ben je überhaupt moslim?

Yeter Akin (links) interviewt een vriendin in de documentaire 'Een goede moslima'.Beeld KRO-NCRV

Bromets zuigende interviewtechniek en al dan niet gespeelde verbazing werkten altijd goed, maar zonder context en basale kennis van de islam wekken zijn pesterige vragen – ‘Kom je dan nog wel in de hemel?’ – hier vooral irritatie op. Bromet blijft de moslima’s zien als een rariteit, die zelfs sporten in een ‘lange jurk’. Dat levert weinig nieuwe inzichten op. Ik had liever willen weten wat Bromet heeft opgestoken sinds hij Akin in 2007 ontmoette. Zij komt veel beter uit de verf, omdat ze geduldig zijn aannamen weerlegt en zinnige dingen zegt over haar geloofsbeleving; dat alleen Allah over je gedrag mag oordelen en dat je ook een goed mens kunt zijn zonder alle religieuze regels te volgen. Maar die nuances lijken niet binnen te komen bij Bromet.

In de vorige film zagen we hoe Akin moslimjongeren voorlichtte over vrouwenrechten. Als hulpverlener is zij dus een uitstekende gids in de wereld van de islam. Akin is overtuigd moslim, maar ook gescheiden en schippert dus tussen twee werelden, tussen traditie en vooruitgang. Of ze nou praat met mannen die zijn veroordeeld voor eerwraak, of met een moeder wier dochter zich heeft aangesloten bij IS, ze benadert iedereen met open vizier, empathie én humor. De hoofdvraag – wat is een goede moslima? – wordt uiteindelijk niet echt beantwoord; alle zonden worden een beetje aangestipt. Maar de documentaire is vooral interessant dankzij de connectie die Akin met anderen maakt. Alleen jammer dat Bromet er steeds doorheen praat.

Met mama naar Mekka 

Hoe kijken journalist Haroon Ali (afvallige) en zijn moeder (bekeerd tot de islam) naar de tentoonstelling ‘Verlangen naar Mekka’ in het Tropenmuseum in Amsterdam?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden