Zelfgemaakt

Een kleurenfoto met twee woorden uitleg: 'zelfgemaakte foto'. De inzender is E.A. van Buuren uit Montfoort. Het zelfgemaakt-zijn slaat dus niet op het tafereel in de achtergrond of de mensen in de voorgrond en het is geen schilderij of tekening, maar een foto....

Johan de Vos

Het zijn fonteinen met licht. Het heftig spuitende water wordt met felle spots verlicht. Het effect is een boog van licht met daaronder lumineuze fonteinen en een combinatie van watervalletjes. Het decor is groot, we zien het aan de bomen rechts in beeld. Ze geven de proportie. De kleuren gaan van wit naar zwart over geel en groen, onder de middelste fontein is er een vlekje rood. Het is de enige kleurafwijking. Het koppel in de voorgrond is volkomen zwart. Ze vormen een haarscherp afgetekend silhouet. De foto lijkt in niets op een gewone amateurfoto. Hij heeft het effect van een poster, of een prentkaart.

Posters en prentkaarten hebben de volgende kenmerken: ze zijn technisch gaaf, niet persoonlijk en zwanger van een zekere symboliek. Deze foto voldoet perfect aan deze criteria. Als de inzender de woorden 'zelfgemaakte foto' op de rugzijde schrijft dan meen ik daar een zekere trots in te lezen. Hij bedoelt: 'deze foto is niet gemaakt door een superprofessionele fotograaf, maar door een gewone sterveling en die sterveling (het is haast niet te geloven) dat ben ik, ik, E.A. van Buuren'.

Om dit technische effect te bekomen moet er wel wat gebeuren. De gewone fototoestellen met een ingebouwde en automatische flits kunnen dat niet, ook niet de fototoestellen met een automatische lichtmeter. Ze zullen het koppel in de voorgrond helder maken en dat is zeker niet de bedoeling, dan wordt het weer een ordinaire amateurfoto van herkenbare mensen. Het koppel moest ook ver genoeg van de achtergrond staan, zodat ze er niet letterlijk door mee-verlicht worden. Ook daaraan is voldaan, de afstand tussen het watertafereel en het koppel is vrij groot. Ze blijven zwart.

De foto werd waarschijnlijk gemaakt naar een dia. Er zitten zwarte stofjes in beeld, bijvoorbeeld achter het hoofd van het meisje. Als het een foto is naar een negatief dan geeft dat witte stofjes. Bij foto's naar een dia worden de stofjes zwart. Bij deze dia-foto's is er een groter contrast, het wit blijft witter dan bij de gewone foto's en het zwart wordt zo zwart als het maar kan. Ook dit effect geeft de foto een professionele allure.

De foto werd geposeerd. Deze houding is het gevolg van een stabiele afspraak. We zien het niet zozeer aan het koppel, maar aan de achtergrond. Het water is bewogen, door de lange belichtingstijd en de relatief grote afstand is het vocht stroperig geworden. Als we het water fotograferen bij een korte belichtingstijd dan wordt het verdeeld in miljoenen kleine druppels, en naarmate die belichtingstijd lager duurt wordt het water compacter. Het koppel koos deze houding, los van elkaar, in een zuiver silhouet, zodat we de lijnen van hun gezicht en de vorm van hun lichaam duidelijk zien.

De jongen is groter dan het meisje. Zo hoort het. Ze kijken mekaar in de ogen. Hij heeft verwarde haren en ook zij heeft een los kapsel. Beiden dragen ze een korte sportieve soepele jekker. Bij hem gaat ze dicht met een touwtje, bij haar meen ik de ring te zien aan de bovenkant van een rits. Het lijkt een ouderwets degelijk stel. Fotografie heeft iets te maken met theater. Bij deze foto vertolkt dit koppel een romantisch tafereel. Ze visualiseren een droom. Ze spelen eeuwige schoonheid, het happy end van een zoeterige film. En ze deden het nog net op tijd, want voor een foto als deze moet men nog jong zijn, en dan toch ook weer niet té jong. In ieder geval nog in het bezit van iets idealistisch.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden