YouTube als het nieuwe bindmiddel

Goed en slecht nieuws: de wereld van internettelevisie is in rap tempo aan het professionaliseren...

De 25-jarige Duitser Jawed Karim zet als allereerste een filmpje online op de website YouTube. ‘We zijn hier bij de olifanten, en wat echt cool is, is dat ze een heel lange slurf hebben. Dat is alles wat er te zeggen is.’ De medeoprichter van YouTube kon bij het uploaden van dit vreselijk saaie filmpje niet bevroeden dat er een hele cultuurverschuiving ophanden was.

Vijf jaar later geven jongeren in de Verenigde Staten liever hun televisie op dan hun computer. ‘Dus wij zijn nu de dode boom?’ vroeg Matthijs van Nieuwkerk zich vorige week af in De Wereld Draait Door, toen een 23-jarige internetondernemer hem vertelde dat tv kijken via je televisie niet meer van nu is. ‘Wie gaat er nu nog om half 8 met een bord op schoot zitten? Bijna alles wat op tv is, is ook op internet. En nog veel meer. Bovendien kun je dat kijken wanneer je wilt.’

Van Nieuwkerks bezorgdheid over zijn programma is deels gegrond. Uit onderzoek van FOK!, Top-X en Scholieren.com blijkt dat ruim 97 procent van de jongeren naar filmpjes op internet kijkt. 25 procent zegt hierdoor minder naar televisie te kijken.

De rol die de traditionele televisie speelt, zal kleiner worden. Op dit moment is de kwaliteit van webvideo vaak nog slecht, maar de techniek zit in de lift. De internetverbindingen worden beter en mede hierdoor worden meer webvideo’s in hoge beeldkwaliteit aangeboden. Ook kunnen steeds meer televisies verbinding met internet maken, waardoor het ongemak van kijken op een computerscherm wordt weggenomen.

Verreweg het grootse deel van de webvideo’s is nu gemaakt door amateurs. Zij ontdekten al snel dat met weinig middelen mogelijk een groot publiek kan worden bereikt. Deze vrijheid draagt ertoe bij dat de creativiteit geen grenzen kent. Dit heeft al tot vele successen geleid, waarvan zangeres Esmee Denters in Nederland het bekendste is. Haar muzikale webcamoptredens bezorgden haar een grote schare fans over de hele wereld, en een prestigieus contract op bij de platenmaatschappij van popster Justin Timberlake.

Ook voor mensen met minder talent bleek succes slechts een muisklik verwijderd te zijn. Zo hebben al ruim 100 miljoen mensen Tom Dickson allerlei attributen in een blender zien stoppen in de YouTube-hitserie Will it Blend? Chris Crocker werd een internetberoemdheid door een hysterisch pleidooi voor zijn idool Britney Spears in de 30 miljoen keer bekeken video Leave Britney Alone, die tientallen parodieën kent. De jonge David vergaarde wereldfaam door wartaal uit te slaan nadat hij gedrogeerd was door de tandarts – David after Dentist werd alleen op YouTube al 60 miljoen keer bekeken. Allemaal mensen die met een simpel cameraatje de wereld veroverden.

De wereld van internettelevisie is echter in rap tempo aan het professionaliseren. Er worden strak geregisseerde talkshows, complete comedy’s, politieke programma’s en liveprogramma’s speciaal voor internet gemaakt. Ook grote televisiestudio’s zoals Sony investeren in series die alleen op internet te zien zijn. En webtelevisie heeft sinds 2008 zijn eigen Emmy’s: de Streamy Awards , georganiseerd door de International Academy of Web Television. Hollywoodsterren als Friends-actrice Lisa Kudrow en Married with Children-acteur David Faustino (Bud Bundy) hebben de beeldbuis ingeruild voor het computerscherm en hebben eigen webseries. Aan de satirische webtalkshow Between Two Ferns with Zach Galifianakis, die de Streamy voor de beste webcomedy won, werkten onder anderen Ben Stiller, Charlize Theron, Natalie Portman en Conan O’ Brien mee, door zich tussen de varens van de Hangover-acteur te laten interviewen.

Maar er is ook goed nieuws voor traditionele programmamakers als Matthijs van Nieuwkerk. Want hoewel de concurrentie toeneemt, is het potentiële publiek gegroeid. Zijn uitzendingen, of fragmenten hieruit, zijn op internet terug te kijken, wanneer je maar wilt. En via bijvoorbeeld de Uitzending Gemist-widget op Hyves kunnen spraakmakende uitzendingen worden gedeeld en wordt een publiek aangeboord dat anders nooit naar DWDD had gekeken.

Eén van de bezwaren tegen deze ontwikkeling is dat mensen niet meer tegelijk naar een programma kijken, en het cultureel gemeengoed versplintert. ‘Waar moeten mensen dan over praten bij de koffieautomaat? Of op het schoolplein?’, vroegen de tafelgasten van DWDD. Zij hebben gelijk dat het op het schoolplein minder gaat over de tv-show van gisteren, maar wel over de YouTubehit van het moment. Bovendien wordt niemand buitengesloten van de conversatie omdat hij of zij gisteren aan het voetballen was, de filmpjes kunnen namelijk meteen, samen, op een mobiele telefoon worden bekeken en iedereen is weer bij. Als dat niet verbindt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.