Review

Wrang en zwart Nazi en de kapper is een aanrader

De nazi en de kapper is een sterk geacteerd stuk, dat je op een waardevolle manier meeneemt in de geschiedenis. De acteurs houden de aandacht voor het van lijden doortrokken verhaal scène voor scène vast.

Beeld Stephan van Hesteren

Max Schulz en Itzik Finkelstein zijn schoolvrienden. Ze groeien op in Duitsland, waar in aanloop naar de Tweede Wereldoorlog ook binnen hun stadje het anti-Joodse sentiment zich sluipenderwijs aandient. Steeds vaker, in de pubergesprekken tussen Max en de Joodse Itzik, moet de laatste zich nare opmerkingen laten welgevallen. Menens wordt het wanneer Max de kapsalon van de Finkelsteins kort en klein slaat. En dat is nog pas het begin van een aangrijpend verhaal.

De nazi en de kapper (****), theater.
Naar de roman van Edgar Hilsenrath.
Regie: Aike Dirkzwager.
Door: Beer muziektheaterproducties.
Bewerking: Helmert Woudenberg.
6/10, Toneelschuur, Haarlem.
Tournee t/m 15/1.

De nazi en de kapper van De Duits-Joodse schrijver Edgar Hilsenrath (1926) is een 'romangroteske', waarin bovengenoemde Max als nazibeul de familie Finkelstein zal vermoorden om uiteindelijk Itziks identiteit te stelen en een kapperszaak te beginnen in Israël. Dit ontstellend wrange gegeven, hoe humoristisch opgeschreven ook, kreeg Hilsenrath lange tijd niet gepubliceerd. Dat lukte pas in 1971 in New York, waar hij na de oorlog zijn toevlucht zocht. Nu is er de toneelversie, waarvan de 90-jarige schrijver de première in Haarlem bijwoonde.

Helmert Woudenberg bewerkte het boek, René van 't Hof en René Groothof nemen de rollen op zich. De laatste is Max, een ondoorgrondelijke bonk, klaarblijkelijk onverschillig over zijn gruweldaden. Van 't Hof is de kleine Itzik en nog een aantal andere personages: een weduwe met een houten been, een caféhouder, een gepensioneerde rechter.

De twee acteurs zijn een genot om naar te kijken, zij maken scène voor scène dat je mee wilt gaan met dit wrede, van lijden doortrokken en af en toe groteske verhaal, waarin Hilsenrath geen duidelijke grens trekt tussen slachtoffer en dader.

Voor wie de geschiedenis kent, biedt het verhaal een waardevolle aanvulling en in het licht van het 'niet vergeten' (de reden dat Hilsenrath het een en ander boekstaafde) is het ook voor jongere generaties een aanrader.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden