Essay

Wie zijn de opvolgers van de hipster?

De hipster is aan het eind van zijn culturele levensduur, dus is het tijd voor de nieuwe hippe m/v. Schrijfster Aaf Brandt Corstius zet de nieuwe kandidaten voor deze titel op een rijtje.

Beeld Paul Faassen

De yuccie

Het eind van de hipster werd een tijdje geleden al voorspeld, en zoals dat ook ooit ging met het eind van Generatie X moet er wel meteen een nieuw menstype worden aangekondigd. Bij Generatie X werd dat dan maar Generatie Y, en na de hipster komt volgens de Amerikaanse journalist David Infante de yuccie.

De yuccie verschilt op het eerste gezicht helemaal niet zo veel van de hipster, want hij is een Young Urban Creative. Waren de hipsters toch ook, young, urban en creative?

Het gaat hier om een subtiel verschil: de hipsters zijn vooral óptisch creatief (lange baard, uitgebreide tatoeages, kleren waar extreem lang over nagedacht is) en yuccie's zijn van bínnen heel creatief en ze doen ook creatief werk. Ze stampen festivals uit de grond, bouwen kunstige apps of doen iets met moestuinen op stadsdaken. Daarbij, en dat is dan wel weer verwarrend, kan het best voorkomen dat ze alsnog een baard of een oude racefiets hebben, maar omdat ze van binnen oprecht creatief zijn, mag je ze geen hipster noemen. Yuccie's zijn dus ook mierenneukerige zeurpieten.

Beeld Paul Faassen

De ORC

Maar woon je buiten de stad en ben je dus niet urban, en toevallig ook niet young, maar wel creatief ? Dan behoor je alsnog tot een belangrijke groepering: de ORC's, de Old Rural Creatives.

De ORC is alomtegenwoordig in de Nederlandse provincie. ORC's zijn mensen die werkzaam zijn op het kunstige vlak. Vaak hebben ze als jongeling ook wel iets met kunst gestudeerd in de grote stad of zijn ze werkzaam geweest als spelbegeleider in de zorg bijvoorbeeld, en later in hun leven zijn ze naar Oost-Groningen of een klein Brabants dorp verhuisd omdat dat, welnu, goedkoper is. En inspirerender, natuurlijk.

Op het platteland organiseren de ORC's talloze kunstmarkten en Open Galeriedagen waar je hun kunstuitingen kunt komen bekijken. Denk aan: sieraden van kapotgeslagen glas, landschappen met veel primaire kleuren, van alles met mozaïeksteentjes en Cobra-achtig beschilderde beschuitblikken.

Omdat dat niet per se goed verkoopt, organiseren ORC's ook regelmatig cursussen en workshops in eigen garage/atelier met namen als 'Mandala's maken met pastelkrijt', 'Tekenen in poreuze steen', 'Spelen met beeldelementen', 'Boeddhaschilderen' of gewoon: 'Schilder je eigen huisdier'.

De slashie

U denkt misschien dat u geen slashies kent, maar de kans is groot dat u er verscheidene in uw vriendenkring heeft, of er zelf een bent. Een slashie is iemand met meerdere beroepen, loopbanen, aspiraties en functies, die het ook niet nalaat om ál die roepingen te vermelden als je op een feestje de onschuldige vraag 'Goh, wat doe je eigenlijk?' stelt. Zo sprak ik onlangs iemand die zich profileerde als docent-slash-filosoof-slash-mediator-slash-maker-van-postmoderne-familieportretten.

Echt.

Sinds de opkomst van internet en vooral de sociale media zijn er een heleboel slashies bijgekomen, want het is bijvoorbeeld helemaal niet zo ingewikkeld om huismoeder-slash-webshophoudster te zijn, of administratief-medewerker-slash-fashionblogger of leraar-slash-journalist-slash-Twitterexpert. Maar je kunt ook echt opticien-slash-keramist zijn, of advocaat-slash-kunstenaar. Het valt ook op dat de meer wonderlijke en hermetische (zelfbedachte) beroepen van de slashie vaak na de laatste slash genoemd worden, want die moeten de meeste indruk maken op de toehoorder.

Beeld Paul Faassen

De fitgirl/foodie

Over slashies gesproken: kent u de fitgirl/foodie? Vroeger noemde je het gewoon een meiske met een eetprobleem als iemand alleen maar peulvruchten en noten at en zeven keer per week intensief hardliep, maar die tijden zijn voorbij.

Er is een nieuw type vrouw (pardon, girl) opgestaan. Dit type sport tot ze een ons weegt, eet nooit brood maar des te meer chiazaad en heeft een aan verering grenzende liefde voor de avocado, groene smoothies en het product kokoswater.

Sommige van deze girls (Rens Kroes, Gwyneth Paltrow) richten zich vooral op eten, waarbij ze zichzelf trots 'foodie' noemen, al is dat een verwarrende term, want ze zijn doodsbang voor alles wat een gluut, vet of Echte Suiker bevat, of uit de familie van de nachtschade komt. Daarom doet ze nogal veel aan voedselvermijding, drinkt ze uitgeperste chicorei in plaats van koffie, geitenmelk in plaats van koeienmelk en wantrouwt ze zelfs het goede oude kraanwater.

De andere helft van deze beweging bestaat uit de meer sporterige types, en is te herkennen aan de kekke bilpartij in strakke yogabroek en het delen van foto's van inspirerende quotes als 'Win Your Own Game' en 'Who Gon' Stop Me'. Een bekend voorbeeld is de Australische fitgirl Kayla Itsines die ook in Nederland een enorme aanhang begint te vergaren. Itsines is een goeroe onder fitgirls die een perfect bikinilichaam willen hebben. Deze meisjes fotograferen hun afvallende lijf elke week en delen de kiekjes met elkaar op de sociale media. Gezellig!

Het instakind

Instagram is de ideale plek voor ijdele mensen om zichzelf en hun goddelijke outfits in eindeloos veel zwaar geënsceneerde en zonovergoten selfies vast te leggen, dat wisten we allang. Maar de volwassen gebruikers van dit sociale medium zullen nooit de ervaring en expertise van het instakind, de gefotografeerde generatie die nu opgroeit kunnen evenaren.

Het instakind is een kind dat al sinds de dag dat het ter wereld kwam geheel afgestyled vastgelegd werd door zijn fotograferende, bloggende of webshopbezittende mama (deze moeders noemen zichzelf nooit moeder), en daarbij zo cool en trendy werd aangekleed dat het kind een hele horde eigen volgers kreeg en eigen Insta-roem verwierf.

Sommige instakinders hebben zelfs aan hen gewijde Pinterestborden waar fans inspirerende foto's van de kinderen met hun Aviator-brillen, topknotten, haremjoggingbroekjes en lederen kronen op verzamelen.

Denk hierbij aan de vier in gedempte kleuren gekleed gaande kinderen van de Amerikaanse topblogster James Kicinski McCoy (beter bekend als @bleubird) of de altijd in zwartwit geklede 3-jarige Rylee die op het Instagramaccount van haar moeder @kellimurray altijd precies de juiste enkellaarsjes aanheeft.

De moeders, pardon, mama's in kwestie zijn ook nooit te beroerd om alle door de kinderen gedragen merken in vele hashtags te benoemen, waardoor een gestage stroom nieuwe gesponsorde kleertjes op gang blijft.

De blije filosoof

Weet u nog, de tijd dat filosofen stoffige oude mannen waren, veelal met baard, die met droge ogen dingen opschreven als 'Der Widerspruch ist das Erheben der Vernunft über die Beschränkungen des Verstandes'?

Nou ja, daar kwam je in 1792 wel mee weg, maar anno 2015 echt niet meer. Gelukkig hebben we sinds mensen als Rob Wijnberg, Simone van Saarloos, Stine Jensen en Bas Haring, die misschien wel de pionier in dit genre was, een nieuw type filosoof: de blije.

De blije filosoof treedt op bij Lowlands en zogenoemde Denkfestivals, schuift aan in actualiteitenprogramma's om fenomenen als 'geluk' en 'maakbaarheid' snel en luchtig te duiden. De blije filosoof maakt zelf ook tv-programma's, schrijft kinderboeken over kaas en de evolutietheorie, debatteert voor kolkende zalen over onderwerpen variërend van Facebook tot hoge hakken tot emo-tv en geeft zijn essays titels als Chilluh! Ook heeft hij voor elke gelegenheid wel een toegankelijke quote waarbij moderne denkers als Erykah Badu en Marilyn Manson worden aangehaald in plaats van de oude Nietzsche en die duffe, vervelende Kant.

De blije filosoof hoeft trouwens niet jong te zijn (René Gude hoorde zeker ook bij deze beweging). Als-ie maar blij is.

Simone van Saarloos.Beeld Flickr

De trouweloze Tinderaar

In het Engels noem je dit een MUBSOT (Married Urbanite But Still On Tinder) en ze lopen ook in Nederland rond: getrouwde of anderszins gebonden mensen die toch een zeer actief Tinderprofieltje hebben en die stiekem last hebben van een geblesseerde duim van al het swipen.

Een enquête van Globalwebindex wees uit dat ongeveer de helft van de Tindergebruikers single is. 45 procent is 'gebonden', 34 procent zegt dat ze getrouwd zijn en 11 procent heeft een ander soort relatie.

En dat geeft een heel nieuwe dimensie aan de toch al zo verwarrende wereld die het online daten sinds Tinder is geworden. Ruim je lekker een avondje in om op de bank mogelijke aanstaande levenspartners heen en weer te swipen, zie je daar ineens die ene moeder van school voorbijkomen, of je eeuwig getrouwde buurman van vier huizen verderop! Of, ook niet leuk, je bloedeigen neef.

Wat doe je dan? Aangeven bij de partner in kwestie, confronteren in de chat of gewoon snel wegswipen alsof je niets gezien hebt? Hier is nog geen protocol voor bedacht.

De website van het blad Elle verzon een andere benaming voor de trouweloze Tinderaar, de 'This Is My Niece'-man. Dat zijn Tindermannen die als profielfoto gewoon een kiekje van hun hele gezin nemen, en als je dan vraagt wie dat kleine meisje op de foto is, zeggen ze: 'Dat is mijn nichtje.' Erg!

De testosteronintellectueel

Voorbij zijn de tijden van de zitkamergeleerde, de tijden waarin je als schrijver, professor of dichter veroordeeld was tot een stijlloos uiterlijk dat bestond uit een beige regenjas, een pillende rode sjaal en als vast accessoire een zeer vaak gebruikt plastic tasje van Athenaeum Boekhandel. Intellectuelen mochten tot voor kort, waarschijnlijk omdat ze moesten benadrukken hoeveel ze met hun hersens werkten, ook nooit iets aan lichamelijke inspanning doen. Ze moesten elke vorm van sport zelfs verfoeien.

Maar er is een groep intellectuelen-nieuwe-stijl opgestaan die vol overtuiging de spieren oppompt in de sportschool, marathons rent, strakke shirtjes draagt en bepaald niet onder stoelen of banken steekt dat ze onder al die hersens een heel lekker lichaam hebben waar de nodige zorg en fitnessuren aan zijn besteed.

Denk bij testosteronintellectuelen aan mensen als Arie Boomsma en Hans Kesting (de afdeling intellectueel gewichtheffen), Abdelkader Benali en Mano Bouzamour, of aan vrouwelijke testosteronintellectuelen zoals Jessica Durlacher (schrijft dikke boeken én rent marathons). Het is zelfs zo dat suffe pijp-rokende intellectuelen uit het verre verleden - we hebben het nu over Sherlock Holmes - tegenwoordig in films worden nagespeeld door bloedaantrekkelijke gespierde mannen - we hebben het nu over Benedict Cumberbatch.

Arie Boomsma.Beeld ANP

De proto-hipster

Mocht u nu enorm balen omdat u geheel uit uzelf en voordat het in de mode raakte al een baard had laten staan, een ronde zonnebril droeg, een cactus voor uw raam had staan of als een van de eersten hopbier van een kleine Amsterdamse brouwerij dronk (of zelf brouwde!) en rondwandelde met een linnen tasje met daarop het logo van een obscure Amerikaanse boekwinkel: treur niet!

U wilde helemaal geen hipster zijn, want u houdt niet van meedoen aan de trendjes, maar u ziet er van nature al jaren uit als een hipster. U was dus gewoon een trendsetter. Nou, misschien bent u dan een proto-hipster. Misschien was u wel een van de eerste hipsters, die vervolgens werd geïmiteerd door hordes volgers. Wij vermoeden dat in Nederland Torre Florim van de band De Staat bijvoorbeeld een proto-hipster is, gewoon omdat-ie een baard en een giletje heeft, had, al jaren. In zangeres Roosbeef zien wij ook een duidelijke proto-hipster. Ook lazen wij dat het personage Troy Dyer uit de oeroude film Reality Bites misschien wel de eerste proto-hipster ooit was. Het zou kunnen: dit personage had lang vettig haar en zag in een band die Hey, That's My Bike! heette.

De Urban Dictionary geeft als definitie van de proto-hipster: 'Iemand die een hipster was voordat hipsters cool werden.' En dat is natuurlijk nog veel cooler.

Dus al heeft H&M nu een eigen festivallijn met instant-hipsterparafernalia en al kun je bij Urban Outfitters in een uur een gehele hipstergarderobe aanschaffen en al kán dat linnen tasje echt niet meer, blijf die look gewoon volhouden en roep, indien nodig: 'Ik ben geen hipster, ik ben een proto-hipster!'

Torre Florim.Beeld ANP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden