Tv-recensie Frank Heinen

Wie wil proberen het verhaal van een ander te vertellen, moet zelf zoveel mogelijk zijn mond houden

Veel zin in een programma met de tamelijk belegen titel Ik durf het bijna niet te vragen (BNNVara) had ik niet. Maar ik keek wel. Lang duurde het niet, het paste precies in de rust van Liverpool - Bayern München.

Met de regelmaat van de klok komen mensen met problemen op televisie. Die mensen worden invoelend ondervraagd door een gretige presentator. Meestal vinden dat soort gesprekken op bospaden plaats, en worden ze opgeluisterd met de woorden ‘hmmmmheftig’, ‘zó veel?!’ en ‘jéééétje’. Er zijn tv-avonden waarop Nederland een reusachtig reservaat vol schrijnende gevallen lijkt.

Zo dacht ik, vooraf.

Op ongemakkelijke krukjes tegen een witte achtergrond zaten uiteenlopende types. Jonge vrouwen, oudere mannen en alles daartussenin. Een interviewer ontbrak. Ik kende die setting vooral van programma’s waarin tot de draad versleten BN’ers voor een green screen herinneringen ophalen aan de Flippo, of een oud songfestival.

Dit was anders.

De deelnemers lazen kaartjes met vragen erop. Die vragen gingen over alcohol, want dat was wat deze mensen gemeen hadden: ze waren alcoholist. Geweest, of nog steeds.

‘De leukste verslaving die je in je leven mee kan maken’, aldus Piet, die nog altijd dronk.

De (ex-)alcoholisten gaven antwoord op vragen als ‘Spreken dronken mensen de waarheid?’, ‘Heb je nu gedronken?’, ‘Je kunt toch ook gewoon niet drinken?’ en ‘Wat is het ergst dat je gedaan hebt in een dronken bui?’ Lotje herinnerde zich de eerste keer dat ze dronk. Acht was ze, misschien negen. ‘Het waren nog net geen regenbogen en eenhoorntjes die over een berg aan gegaloppeerd kwamen.’ Lotjes moeder Jolande, ook ex-verslaafde, memoreerde alle keren dat ze dronken achter het stuur had gezeten. Ook met kinderen. Ze huiverde.

Het programma waar ik zo tegen had opgezien, bleek een verademing tussen alle programma’s waarin mensen als Lotje en Piet en Rob en Ritchie en Veronica (die zelf een kroeg had) en Klaas (die het ‘Tequila-moment’ zo miste) worden geholpen, of teruggebracht tot een beroerd voorbeeld. Hoe vaak staat in dat soort programma’s niet de hulp, maar de helper centraal? Niet dat wat verteld wordt, maar het geschokte luisterhoofd van de presentator?

In IDHBNTV konden mensen zonder hinderlijke onderbrekingen eerlijk vertellen wat de drank voor ze betekende, hoe hij een vriend en een vijand was geweest en waar je het best je lege flessen kunt verstoppen.

Op het Belgische Een ging het intussen in de eerste aflevering van reeks twee van de reportagereeks Bargoens over hetzelfde onderwerp. Daar werd Annelies geïntroduceerd, die bezig was af te kicken in Zuid-Afrika. Terwijl Annelies verhaalde over haar in drank gedrenkte jaren, zweeg interviewer Eric Goens vooral. Hij luisterde en trachtte enigszins te begrijpen wat er in Annelies moest zijn gebeurd toen zij, stomdronken, haar kinderen buiten de deur zette. Geen ‘heftig’, geen ‘jéééétje.’ Wie werkelijk wil proberen het verhaal van een ander te vertellen, moet zelf zoveel mogelijk zijn mond houden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden