Wereldplaat Chance The Rapper: nieuw hoofdstuk in de hiphopgeschiedenis?

Het langverwachte album van Chance The Rapper zet een nieuwe standaard: hij bracht het alleen streaming uit, integreerde gospel op een geheel nieuwe wijze en ontving bijdragen van tal van gastrappers. Kortom: een wereldplaat.

Chance the Rapper Beeld tumblr

In het jaar waarin ook Beyoncé, Radiohead, Kanye West en Rihanna al steeds creatiever bleken in de manieren waarop ze hun nieuwe muziek aan de man brachten, komt Chance The Rapper toch nog met een noviteit. De 23-jarige rapper uit Chicago stelde zijn derde mixtape niet, zoals zijn vorige twee, als gratis download beschikbaar. Coloring Book - een wonderschoon en rijkgeschakeerd album, maar daarover later - was vanaf 12 mei alleen te streamen en dan ook nog eens exclusief op Apple Music.

Wat de release extra bijzonder maakt, is dat er geen enkele platenmaatschappij achter Chance The Rapper zit. Waar Kanye West met zijn eerder dit jaar verschenen The Life of Pablo (aanvankelijk exclusief te streamen en te downloaden op Tidal) nog het grote Def Jam achter zich had, doet Chance The Rapper alles zonder bemoeienis van welke platenmaatschappij ook. En met succes. Coloring Book kwam op basis van alleen streaming op de achtste plaats van de Billboard Album Top 200 terecht. Dat was nog nooit eerder gebeurd.

Toch komt het succes niet helemaal als een verrassing. Chance The Rapper, in 1993 in Chicago geboren als Chancelor Bennett, geldt sinds zijn tweede mixtape, Acid Rap uit 2013, als een van de grootste beloftes in de hiphop. Hij werd alom geprezen om zijn bijzondere, raspende rapstijl, sterke persoonlijke teksten en eigenzinnige veelzijdige productie. Van Acid Rap haalde hij in korte tijd een miljoen downloads binnen.

Donnie Trumpet & The Social Experiment

Ook het precies een jaar geleden uitgebrachte Surf was een groot succes. Surf werd dan wel (als download en stream) uitgebracht onder de naam van zijn begeleidingsband, Donnie Trumpet & The Social Experiment, maar is toch echt vooral een plaat van Chance The Rapper zelf. Zijn band staat hem bij met luchtig trompetgeschal en heerlijk zomerse Beach Boys-koortjes.

Dat resulteerde opnieuw in een ijzersterk album, dat met Sunday Candy een van de meest bejubelde rapsongs van 2015 bevatte. Het maakte het wachten op een eerste 'echt' album des te spannender. De druk van platenmaatschappijen om met hem in zee te gaan moet enorm geweest zijn.

Helemaal toen hij begin dit jaar opdook als gastrapper op het nieuwe album van Kanye West. In het fraaie gospelachtige openingsnummer Ultralight Beam horen we de nieuwe ster uit Chicago na zijn mentor rappen:

I made Sunday Candy, I am never going to hell

I met Kanye West, I am never going to fail

Gospel-elementen

Hoe ver Chance op dat moment, februari dit jaar, al was met zijn eigen Coloring Book, laat zich raden. In elk geval zet hij met dat album de muzikale lijn van mentor Kanye voort - die verwerkte behalve soul en techno ook gospel-elementen op The Life of Pablo.

Coloring Book glanst en glinstert van de gospel. Een van de beroemdste Amerikaanse zangers doet mee: Kirk Franklin, koning van de moderne urban gospel. Er klinken kerkkoren. En in het nummer Blessings zingt Chance The Rapper zélf als een volleerd gospelzanger.

Kanye West gebruikte op zijn debuutalbum The College Dropout in 2004 al gospel in het nummer Jesus Walks, maar op geen enkel hiphop-album hoor je de euforische gospelmuziek zo nadrukkelijk terug als op Coloring Book. Je voelt aan alles dat Chance The Rapper met dat uitbundige gospelgebruik weleens een nieuw hoofdstuk in de hiphopgeschiedenis zou kunnen beginnen - vergelijkbaar met wat Public Enemy bijna dertig jaar geleden deed met samples van James Browns drums en Kanye West met die uit de soulmuziek.

Strak geregisseerd geheel

Eigenlijk kun je zijn nieuwe album Coloring Book geen mixtape meer noemen. Strikt genomen is een mixtape een album dat gratis is, zodat je je minder zorgen hoeft te maken om samples en auteursrechten. Maar het heeft vaak ook iets van plaatjes-draaien-en-daar-wat-leuks-mee-doen. Daarvoor klinkt de muziek op Coloring Book véél te verzorgd. Het charmante maar wat rommelige geluid van Acid Rap heeft plaatsgemaakt voor een strak geregisseerd geheel. Kanye West mag in openingsnummer All We Got als wederdienst de woorden 'music is all we got' meerappen. Waarna een keur aan gastrappers van wereldformaat voorbijkomt: Lil' Wayne, 2 Chainz, Young Thug en Future leveren een zinnige bijdrage. Zoals Young Thug, wiens eigen carrière onlosmakelijk verbonden is met het uitbrengen van mixtapes.

En in No Problem horen we een liedje waarin Chance de platenindustrie waarschuwt hem met rust te laten; we horen Lil' Wayne klagen over zijn eigen sores met zijn platenmaatschappij. Met zoveel overtuiging hebben we Lil' Wayne lang niet gehoord. Iedere gast krijgt precies die plek waar ze de liedjes meerwaarde geven. Aardig is ook de gastrol van Justin Bieber in Juke Jam, die in al zijn glijerige opgewondenheid een perfecte ode aan R. Kelly lijkt.

'It seems like blessings keep falling down my lap', zingt Chance The Rapper. Alles lijkt hem op Coloring Book te lukken. Het is een opmerkelijk rijk en afwisselend hiphopalbum - over dat zeer dansbare, door de überhippe Kaytranada geproduceerde disconummer All Night hebben we het nog niet eens gehad.

Het resultaat: met 57,3 miloen streams, dat volgens Amerikaanse chartberekeningen gelijk staat aan 38 duizend verkochte albums, denderde Coloring Book de Amerikaanse toptien in.

En dat dus zonder platenmaatschappij. Chance The Rapper heeft zich aan zijn belofte gehouden nooit bij een maatschappij te tekenen en zodoende volledig baas te blijven van zijn eigen muziek. Al wordt in de muziekindustrie wél algemeen aangenomen dat Apple Music voor hun twee weken exclusiviteit betaald heeft. De streamingdienst als een soort platenmaatschappij - dát is dus ook een noviteit.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden