'We gaan de gaskamer niet uit de weg'

Hein Hoffmann (44) is regisseur van 13 in de Oorlog, een 13-delige serie over de Tweede Wereldoorlog, waarin kinderen centraal staan....

Waarom wilde u speciaal voor kinderen een serie over de Tweede Wereldoorlog maken ?

‘Ik wilde een serie maken naar de nieuwste inzichten. In oudere programma’s over de oorlog heerst nog erg het zwart-wit denken; je was goed, of je was fout. Nu is veel duidelijker dat een oorlog uit grijzen bestaat. De zaken liggen genuanceerder. Op 10 mei 1940 werden niet meteen alle Joden weggevoerd en we zaten niet direct onder zware repressie. Duitse soldaten speelden met kinderen en als ze iets kochten in de winkel betaalden ze gewoon.

‘Later gebeurden er natuurlijk wel grote dingen die gevolgen hadden voor kinderen. Dat laten we ook zien.’

Hoe is de serie gemaakt?

‘Elke aflevering draait om het verhaal van één kind. Dat verhaal wordt ondersteund door archiefmateriaal. Lisa Wade, presentator van Het Klokhuis staat op plekken waar het is gebeurd: Auschwitz, de Hollandsche schouwburg, het Muiderpoortstation, en zij praat drama- en archiefbeelden aan elkaar.’

Weten kinderen te weinig van de oorlog?

‘Ik weet niet goed wat kinderen nog weten over de oorlog. Ze kennen Adolf Hitler natuurlijk, en Anne Frank. Maar dan houdt het ook wel op. Het is ook erg een klok-klepel verhaal. Volgens mij krijgen ze zes uurtjes geschiedenisles over de oorlog in groep 8. Dat vind ik niet zo veel.’

Wat moeten kinderen weten, volgens u?

‘Sommige begrippen en namen moeten kinderen gewoon kennen. Wat is een razzia, wie is Adolf Hitler, wie is Seyss-Inquart? Maar we proberen ook de gevolgen voor het leven van kinderen te tonen. In de eerste aflevering gaat het over het jongetje Dirk uit Rotterdam, wiens vader wordt gemobiliseerd. Dirk vindt dat leuk en spannend. Maar dan overlijdt zijn moeder in het bombardement van de stad en zijn vader komt terug om voor hem te zorgen. Dat is niet wat je verwacht.’

Laat u ook dingen weg?

‘We zijn heel eerlijk. Kinderen gaan dood, vaders gaan dood, opa’s gaan dood. Het is bepaald geen gemakkelijke boodschap. In de aflevering over de vernietiging van de Joden staat een gezin uiteindelijk ook echt in de gaskamer. Dat doen we wel heel verstild, maar we gaan het ook niet uit de weg.’

Waarom is het belangrijk dat kinderen nog steeds over de oorlog leren?

‘Het is aan de ene kant heel lang geleden gebeurd. Aan de andere kant, mijn zoons zijn 5, 7 en 11 en hun opa’s die de oorlog hebben meegemaakt, zijn er nog. Het is dus ook ‘pas’ zestig jaar geleden. En het was heel ingrijpend.

‘Ik vind dat kinderen moeten weten wat er is gebeurd. Wij laten in deze serie het buitenste randje zien, het schilletje. Ze moeten zelf besluiten wat ze er verder mee willen. Maar als je niet weet wat je verleden is, kun je je toekomst niet kennen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden