Wat vonden de filmcritici van Amy?

Wekelijks maakt de Volkskrant de balans op: hoe beoordeelden de filmrecensenten de nieuwste filmreleases. Deze week de fascinerende en aangrijpende documentaire Amy van Asif Kapadia, over het korte leven van Amy Winehouse (1983-2011). 'Meeslepend voor de geïnteresseerde leek, onmisbaar voor fans.'

Still uit Amy.Beeld .

Waarom keken we naar die paparazzibeelden? Waarom doen we het nu opnieuw? Wat telt zwaarder: de muzikale erfenis van Winehouse of haar persoonlijke ellende? Dat zijn volgens Volkskrant-recensent Pauline Kleijer belangwekkende vragen die de documentaire Amy van regisseur Asif Kapadia oproept. 'Kapadia houdt een hartstochtelijk pleidooi voor het eerste, maar kan net zo goed een zoveelste aasgier zijn, peurend in haar ongeluk. Die twee gezichten in één film, bewust opgezocht door de regisseur, maken Amy fascinerend.'

Vier sterren krijgt Amy van Kleijer, die Kapadia 'een filmmaker zonder camera' noemt, omdat hij uitsluitend bestaand, grotendeels nooit eerder vertoond beeldmateriaal gebruikt, die hij ondersteunt met geluidsfragmenten van de talloze interviews die hij afnam. Kapadia toont zich heer en meester over de berg ruw materiaal, vindt Kleijer. 'In twee uur tijd verslapt de film geen moment. Amy grijpt de kijker steeds steviger bij de strot.'

Fascinerend, maar ook aangrijpend is de film, vindt Gijsbert Kamer in zijn profiel van de zangeres 'die behalve een van de allerbeste, ook een van de getroebleerdste popsterren van deze eeuw mag worden genoemd'. Een film met een paar hoogtepunten maar vooral veel ellende. Die ellende is door Kapadia uitvoerig in beeld gebracht, schrijft Kamer.

Asif KapadiaBeeld AFP

Interview Asif Kapadia

Hoe kon Amy Winehouse zo sterven, pal voor onze ogen? Die vraag dreef Asif Kapadia. Bor Beekman sprak de maker van documentaire Amy.

Manipulatief

Trouw noemt in dat opzicht Amy zowel oprecht als manipulatief. 'Zul je huilen? Ja. Is het een eerlijke weergave van de feiten? Moeilijk te zeggen.' Volgens de recensent gaat Amy de sensatie daarbij niet uit de weg en kan het bijna niet wachten om in het tweede uur de smerige details te presenteren die de weg naar het einde inluiden en die de meesten van ons al lang kennen. 'Soms wringt dat. Tegelijk vraagt Kapadia's film in alle ernst of deze tragedie, en de tragedies van sterren die nog zullen komen, te voorkomen was geweest. Het siert de film dat het antwoord niet zonder meer ja is.' Drie sterren.

In de viersterrenrecensie vindt NRC dat Amy vooral gaat over de beeldvorming rondom sterrendom, en vragen rondom privacy en openbaarheid. 'Kapadia maakte eerder een vergelijkbare film over coureur Ayrton Senna en wil niet moraliseren, maar met zijn esthetische strategie roept hij zijn publiek ter verantwoording. We hebben allemaal Amy's platen gekocht, meegezongen met Rehab ('They tried to make me go to rehab but I said, 'No, no, no.') als een protestsong die haar particuliere verslaving oversteeg, maar ook te lang gekeken naar haar teloorgang. En nu doen we het met deze film weer. Fascinerend en onthutsend.'

Amy Winehouse backstage bij een optreden op muziekfestival Coachella, 2007.Beeld Jennifer Rocholl

Een overrompelend intiem portret, schrijft Het Parool over Amy, een film die je hart breekt, maar ook een ongemakkelijke zit is. 'Je wilt wegkijken, en waarschijnlijk was dat precies Kapadia's bedoeling. Want dit is niet alleen een film over Amy Winehouse, het is ook een film over de morele grens van voyeurisme. Wie zijn wij dat we dit proces mochten zien?' Vijf sterren.

Volgens Cinema.nl is het wel voorstelbaar dat Amy's ouders en ex-echtgenoot Blake Fielder-Civil niet te spreken zijn over het eindresultaat. 'Vooral pa Winehouse, die aanvankelijk dreigde de makers voor de rechter te slepen, komt er niet al te best van af. Heeft Mitch Winehouse een punt, wordt hij eenzijdig belicht? Besteedt de docu te veel aandacht aan de negatieve aspecten van Winehouse' carrière en te weinig aan de positieve? Is het bovendien verdedigbaar dat Kapadia zo veel paparazzibeelden gebruikt; verandert de lading van zulk gewraakt materiaal vanzelf als de context verandert? Daar valt allemaal over te twisten. Vast staat wel dat Amy een zeer vakkundig vertelde film is; meeslepend voor de geïnteresseerde leek, onmisbaar voor fans.' Vier sterren.

Kijk niet weg

The Guardian geeft vier sterren en vindt dat Kapadia met zijn controversiële documentaire wegblijft van de sensatie, ten faveure van moeilijke vragen, en beelden die hartverscheurend zijn dat de recensent bekent regelmatig even weg te hebben gekeken.

Ook The Rolling Stone (vier sterren) noemt het laatste deel van de film een horrorshow. 'Maar kijk niet weg, want in de film is Amy hartveroverend en voelbaar menselijk. Het zijn haar woorden, haar muziek, haar voicemails, haar home-video's, haar vrienden, haar familie, haar beulen en haar tijdloze gloed. Kijk, luister en huil.'

Amy is volgens Vulture een documentaire over de dodelijke gevolgen van beroemd zijn, een die afwisselend spannend en overweldigend is, waarbij je het laatste uur kijkt naar de meest supernaturally begaafde zangeres van haar generatie en haar jacht naar vergetelheid.

Amy, Documentaire. Regie: Asif Kapadia. 127 min., in 60 zalen.

Still uit Amy.Beeld .
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden