Wat vonden de critici deze week (2) van de bioscoopfilms?

Wekelijks selecteert de Volkskrant nieuwe films die u volgens de filmrecensenten niet mag missen. En een aantal die u met gerust hart kunt overslaan. Deze week: Romeo en Julia in Molenbeek in Black, de 'controversiële' transgenderfilm The Danish Girl en documentaire-roadmovie Sketches of Siberia.

Eddie Redmayne als Elinar Wegener in The Danish Girl.Beeld ap

Black

Tieners Mavela (Martha Canga Antonio) en Marwan (Aboubakr Bensaihi) wonen in Brussel en leiden een bendeleven. Maar verder dan blowen, tasjes jatten, een beetje rondhanden en wat waarschuwingen gaat het niet. Tot de twee verliefd op elkaar worden. Dit brengt een probleem met zich mee want ze zijn beiden lid van een andere bende. Deze relatie is verboden en heeft vergaande consequenties.

Een geactualiseerde versie van Romeo en Julia dus. Zo geactualiseerd, dat de recente aanslagen in Parijs de rauwe film over de harde wereld waarin jongeren in de Brusselse randgemeente Molenbeek opgroeien toch wel heel echt maken. Bioscopen zouden de film zelfs niet durven draaien uit angst voor ongeregeldheden.

Daarbij zijn de acteurs door regisseurs Adil El Arbi en Bilall Fallah van de straat geplukt. Dit vindt Volkskrant-recensent Floortje Smit 'een dappere keuze die zich uitbetaalt. Niet eens omdat het de film realistischer zou maken, maar vooral omdat de twee jonge hoofdrolspelers, Aboubakr Bensaihi en Martha Canga Antonio, samen een heerlijke chemie hebben. Hun amoureuze gepingpong geeft de film aanvankelijk de lucht die het ook nodig heeft.' Martha Canga Antonio kreeg voor haar rol als Mavela op het Black Nights Festival in Tallinn zelfs de prijs voor beste actrice.

Martha Canga Antonio als Mavela in Black.

Nietsontziend en rauw

Smit geeft deze misdaadfilm vier sterren en benadrukt het werk van de regisseurs. 'El Arbi en Fallah dienen het verhaal, gebaseerd op de boeken van Dirk Bracke smakelijk op; ze hebben goed gekeken naar Amerikaanse gangsterfilms... Als nietsontziende, rauwe film over de schaduwkant van een grote stad als Brussel is Black zeer geslaagd.'

De recensent van het NRC is iets minder positief en geeft de film drie sterren. 'Het script, gebaseerd op een puberroman, mist allround personages en originele plotwendingen. Hollywood betekent voor het duo actie en groepsverkrachtingen op een vette beat verkiezen boven het uitbouwen van karakters. Televisiebeelden over kindsoldaten waar een bendeleider naar staart voldoen als verklaring voor psychopathisch groepsgedrag.' Daarentegen benadrukt deze recensent ook de chemie tussen de twee tieners die 'zelden zo oprecht voelde.'

Schrijver Dirk Bracke: 'Tot de aanslagen in Parijs was er nooit aandacht voor deze jongeren.'

De recente aanslagen in Parijs geven de rauwe film over de harde wereld waarin jongeren in de Brusselse randgemeente Molenbeek opgroeien onvermoed urgentie. Regisseurs en schrijver van Black leggen uit waar het hun eigenlijk om te doen was. Lees hier het interview (+).

De werkwijze van de regisseurs wordt ook door de recensent van het Parool aangekaart: 'Aanstormende regisseurs Adil El Arbi en Bilall Fallah brengen de opbloeiende verliefdheid, en de uiterst gewelddadige gevolgen die dat zal hebben, energiek in beeld. Hun rusteloze camera houdt de vaart erin en met de stevig aangezette emoties doen de twee duidelijk een gooi naar Hollywood. Ze zoeken stilistisch het randje op en vliegen soms net uit de bocht.' Vier sterren.

Black. Misdaad. Regie: Adil El Arbi, Bilall Fallah. Met Aboubakr Bensaihi, Martha Canga Antonio. 95 min., in 20 zalen.

The Danish Girl

The Danish Girl opent met beelden van een gelukkig stel. Eddie Redmayne speelt de Deense landschapsschilder Elinar Wegener (Redmayne is zojuist genomineerd voor een Oscar voor de vertolking van deze rol). Wanneer zijn vrouw, portretschilder Gerda (Alicia Vikander, tevens genomineerd voor een Oscar - als beste bijrol), hem vraagt te poseren voor een van haar schilderijen, wordt er iets losgemaakt in Elinar.

'Bijzonder slim en zorgvuldig, hoe de Britse regisseur Tom Hooper (The King's Speech, Les Misérables) Elinars binnenwereld zo vroeg in zijn film inzichtelijk maakt', schrijft Volkskrant-recensent Berend Jan Bockting. 'Wat begint als een spel, in Kopenhagen anno 1926, wordt een zoektocht naar een nieuwe vorm van zijn. Met pruik, dieprode lippenstift, fraaie jurk, hoge hakken en ietwat verlegen naar beneden gerichte blik, wordt Elinar Lili, voor de buitenwereld zijn zus. Het verhaal is gebaseerd op de gelijknamige roman uit 2000 van de Amerikaanse David Ebershoff, een grotendeels gefictionaliseerd relaas van een transgendervrouw die als een van de eersten een geslachtsoperatie onderging.'

Geboetseerd melodrama

Bockting geeft het drama drie sterren omdat de film zijn eigenheid verliest. 'Van existentieel portret transformeert The Danish Girl tot geboetseerd melodrama, dat zijn publiek juist op afstand houdt.'

De recensent van The Guardian noemt The Danish Girl zelfs iets te smaakvol. 'De fascinerende waarheid wordt getransformeerd in een smaakvol en veilig drama. Wie Lili Elbe werkelijk was, komt niet goed naar voren. Het is een goedbedoelde poging om het verhaal van Lili Elbe te vertellen aan een algemeen publiek, maar een groot deel van de glans van Elbe is verloren gegaan.' Desalniettemin geeft hij het drama drie sterren.

2015: Het jaar van de transgender

Meer kennis en begrip, minder discriminatie. Bruce Jenner werd Caitlyn, en haalde daarmee het wereldnieuws. 2015 was hét jaar waarin de transgender in de popcultuur werd omarmd. Een belangrijke stap op weg naar emancipatie. (+)

Redmayne en Vikander in The Danish Girl.Beeld Universal Pictures

Het acteertalent van de Redmayne en Vikander wordt door de recensent van Trouw geprezen, maar deze geeft het drama drie sterren, omdat de nobele film uiteindelijk spanning mist. 'Hoopers focus is gezien de hoofdrolspeler, in het prijzencircuit alom geprezen, wel begrijpelijk. De Engelse Redmayne is met zijn sierlijk tengere lichaam en brede mond perfect als een man die ontdekt dat vrouwelijkheid vooral betekent: veel glimlachen. Een van de mooiste scènes in deze fraai vormgegeven film is in een Parijse peepshow, waar Einar de bewegingen van sexy übervrouwen observeert. Zweedse rijzende ster Vikander is mooi als zijn eigengereide levenspartner.'

Tenslotte noemt VPRO Cinema The Danish Girl een 'sensitief portret van een van de eerste transgendervrouwen uit de geschiedenis is gebaseerd op ware gebeurtenissen en werd in handen van regisseur Tom Hooper (The King's Speech) een overtuigend en oprecht verhaal over
onvoorwaardelijke liefde.' Vier sterren.

The Danish Girl. Drama. Regie Tom Hooper. Met: Eddie Redmayne, Alicia Vikander, Amber Heard, Ben Whishaw, Matthias Schoenaerts, Sebastian Koch. 120 min., 65 zalen.

Censuur

The Danish Girl blijkt controversieel. Niet overal mag de film (in zijn geheel) worden vertoond. Lees hier het achtergrondverhaal over censuur van de transgenderfilm. (+)

Sketches of Siberia

Ben van Lieshouts documentaire-roadmovie Sketches of Siberia begint als een reconstructie van de reis die Fridjtof Nansen (1861-1930) maakte. Deze ontdekkingsreiziger verliet in 1913 Noorwegen om door Siberië te trekken. Sketches of Siberia bestaat uit een combinatie van voordrachten uit diens dagboek en videobeelden van het hedendaagse landschap.

'Hoe dieper Van Lieshout het land in trekt, hortend en stotend over de eindeloze weg naar het goudwinningsgebied, hoe meer de Siberische taiga als een modderig, met gloeiende berkenbossen bezaaid wonderland verschijnt', schrijft Volkskrant-recensent Kevin Toma. 'De veelal met stilstaande camera gemaakte opnamen laat hij vooral voor zichzelf spreken, zonder met beeld en geluid naar een allesomvattende climax of moraal toe te werken', vervolgt Toma. 'Zelfs wanneer je een stuk pure hel onder ogen komt, blijft Sketches of Siberia licht en fluisterend en ook ietwat vluchtig als een dagdroom.' Vier sterren geeft Toma deze documentaire.

Still uit Sketches of Siberia.

Goudstof

'Van Lieshout is de kroniekschrijver van vergeten plekken', schrijft de recensent van NRC Next die hem vergelijkt met gelauwerde filmmakers: 'De vrouwen die in de goudmijn de goudkorrels uit de modder zeven: uren kun je naar ze kijken. Op deze momenten staat de film in de traditie van andere filmmakers die arbeid in real time willen laten zien, om ons weer besef van tijd en duur te geven, zoals Sharon Lockhart of Kevin Jerome Everson. Aan het einde van de dag worden de werkneemsters met een metaaldetector afgetast of er geen smokkelwaar mee naar huis gaat. Het goudstof dat aan de film is blijven kleven neemt niemand ons meer af. Drie sterren.

De recensent van Trouw (drie sterren) benadrukt de onafhankelijke werkwijze van Van Lieshout, die al een aantal decennia kranig bouwt aan een eigen, experimenteel oeuvre. 'Van Lieshout wekt aan de hand van Nansens dagboekaantekeningen en foto's het prerevolutionaire Rusland tot leven, en laat dit versmelten met het hier en nu. Soms verlaat hij de rivierboot om vrachtwagenchauffeurs te volgen, ploeterend in de blubber. Even fascinerend is de gigantische graafmachine waar hij halt houdt, en waar struise Russinnen onder strenge bewaking in roestige bezinkingsbakken werken, en speuren naar gouddeeltjes tussen zand en grind. Hier komt weer even de Siberische goudkoorts tot leven. Overrompelende beelden, zeker als je ziet hoe arm het gebied zelf is gebleven.'

Sketches of Siberia. Documentaire. Regie: Ben van Lieshout. 74 min., in 7 zalen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden