‘Wat me kwaad doet houdt me in stand’

Een van de hoogtepunten in Remco Camperts nieuwe dichtbundel, Nieuwe herinneringen, is een reeks van vier gedichten die zijn opgedragen aan zijn in 1984 overleden uitgever en vriend Geert Lubberhuizen....

Peter Swanborn

Een ander in memoriam-gedicht, voor illustrator Willem van Malsen, eindigt eveneens met een beeld dat aangeeft dat de dode mogelijk niet echt dood is: ‘Willem tovert ons/ zijn laatste kunstje voor’. Het typeert de dwarse en ondanks al zijn melancholie levenslustige Campert dat voor hem de dood een bovenal onverteerbaar gegeven is.

In Nieuwe herinneringen wordt veel afscheid genomen, niet alleen van weggevallen vrienden, maar vooral van een tijd waarin het leven nog gekleurd werd door free jazz en mooie meisjes. De paradox is dat er met het ouder worden steeds meer nieuwe herinneringen naar boven komen, een rijkdom die het gemis van nieuwe ervaringen moet verzachten.

De bundel is een logisch vervolg op Camperts eerdere werk, veel thema’s zijn vertrouwd. De verwantschap met de schilderkunst, het zien in het voorbijgaan, de zelfspot, de erotiek die altijd iets treurigs heeft.

Toch lijkt de toon de afgelopen tien jaar, na het verschijnen van Camperts vorige bundel, Ode aan mijn jas, , scherper te zijn geworden.

Vergelijk bijvoorbeeld het gedicht ‘Antwerps meisje’ met ‘Het raadsel van de Overtoom’ uit de bundel Straatfotografie (1994). Beide gedichten gaan over een vluchtige ontmoeting met een jong meisje. Maar waar Campert het oudere gedicht beëindigt met de verklaring dat het meisje ‘natuurlijk de oplossing’ van het raadsel was, schrijft hij nu: ‘Antwerps meisje/ dat ik in mijn hart draag/ wat heb ik toch gedaan/ met mijn leven.’

Het is een wanhopige verzuchting die ook de woedende en zeven pagina’s lange ‘Solo in een drankzuchtige aprilnacht’ verklaart. Voor het te laat is, moet het allemaal gezegd zijn, en het liefst zo scherp mogelijk: ‘wat me kwaad doet houdt me in stand’.Peter Swanborn

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden