Wat maakt DJ Khaled zo goed?

DJ Khaled is extreem beroemd, maar rapt niet, zingt niet en maakt geen beats. Wat kan hij dan wel zo goed? Hint: het heeft bepaald iets met Snapchat te maken. En met netwerken.

Khaled tijdens een optreden in juni, met zijn zoontje Asahd. Beeld afp

Sinds zijn geboorte op Snapchat werd uitgezonden, eind vorig jaar, leidt Asahd Khaled een glamoureus bestaan, omringd door sterren als Rihanna en Jay Z. Hij gaat gekleed in maatpakjes en designer-rompertjes, draagt gouden kettingen en armbanden. Nu, 8 maanden oud en 1,1 miljoen Instagramvolgers rijk, staat hij op de hoes van het tiende album van zijn vader, DJ Khaled. Baby Khaled staat tevens genoemd als uitvoerend producent van datzelfde album, Grateful, dat op nummer 1 staat in Amerika en op 22 in Nederland.

'In de studio doet hij een beetje zo', zei Khaled tegen ABC-talkshowhost Jimmy Kimmel , terwijl hij imiteerde hoe zijn zoon zijn hoofd wiegt op de beat. 'Dat betekent: dit wordt een megahit.'

En wat betekent kotsen of poepen dan, vroeg Kimmel.

'Dat zijn juist superzegeningen', zei Khaled, tot hilariteit van het publiek. 'Dat zijn de beste liedjes.'

Hoe DJ Khaled zijn eigen zoon verheerlijkt op sociale media en publicitair inzet, zegt veel over hoe deze typisch 21ste-eeuwse beroemdheid alles in zijn leven aangrijpt om zijn faam en succes te vergroten. Als de Trump van de muziekindustrie weet hij de aandacht van miljoenen vast te houden met zijn opvallende verschijning en zijn decadente, schaamteloze en vaak vermakelijke gedrag. 'No filming', riep de moeder van Asahd vlak nadat haar zoon ter wereld was gekomen. Oké, alleen geluid dan, zei vader Khaled terwijl hij zijn forse lijf en zijn olijke hoofd met ringbaard filmde in de kraamkamer, met gehuil op de achtergrond.

Dat zijn zoontje een producer-credit krijgt, zegt veel over hoe de 41-jarige Khaled Mohamed Khaled, zijn volledige naam, denkt over creativiteit en auteursrecht. Khaled rapt of zingt niet, maakt geen beats, en toch staan de groten der aarde in de rij om een gastoptreden te verzorgen op zijn soloplaten. Zijn eigen bijdrage aan de werkelijke liedjes blijft meestal beperkt tot het hard roepen van zijn naam, gevolgd door zijn twee lijfspreuken 'We the best' en 'Another one' (vrij vertaald: 'Weer een hit!'). De rest wordt voor rekening genomen van producers en artiesten als Drake, Beyoncé, Justin Bieber, Calvin Harris en Alicia Keys. Wat doet DJ Khaled dan wel zelf? En hoe is hij zo onvoorstelbaar beroemd geworden?

Arab Attack

DJ Khaled noemt zichzelf een moslim van het progressieve soort. Hij bidt, maar hij omringt zich ook met halfnaakte vrouwen en hij drinkt graag wodka (waar hij ook reclame voor maakt).

Op zijn vierde album staat Allah overigens als uitvoerend producent vermeld.

In het begin van zijn carrière noemde Khaled zichzelf Arab Attack, maar na de aanslagen van 11 september 2001 leek hem dat niet zo handig meer.

Cultfiguur

Het leven van DJ Khaled is in te delen in twee tijdperken: voor en na Snapchat. 'Als je iets wilt begrijpen van Snapchat, het idioot snelgroeiende en - voor mensen geboren voor 1990 - idiote platform, moet je bij DJ Khaled zijn', schreef zakenblad Bloomberg in maart vorig jaar. Vrijwel zijn hele leven documenteert dit larger than life-figuur op sociale media, met name op Snapchat dus, waar zijn afzonderlijke video's worden gezien door zo'n vier miljoen mensen, voornamelijk jonger dan 25.

De updates op zijn sociale kanalen zijn een mengeling van banaliteiten, zoals wanneer hij zichzelf filmt tijdens het tuinieren, douchen of ontbijten. Zijn wijsheden en zelfhulpleuzen zijn van het afgezaagde of onnozele soort ('The key to more success is to have a lot of pillows') en zijn zeer aanstekelijke maar even onbenullige levensmotto's en oneliners ('Bless up' of 'They don't want you to win'), promotie voor zijn muziek en merchandise of voor andere merken, en extravagante avonturen uit zijn rijkeluisleven.

Zo beleefde Khaled zijn doorbraak op Snapchat toen hij, op een avond in december 2015, op zijn jetski over de wateren rond zijn woonplaats Miami naar zijn vriend rapper Rick Ross voer en op de terugweg in het donker verdwaald raakte. Terwijl hij zichzelf moed insprak ('The key is to never give up') en de jetski bestuurde, zond hij het voorval rechtstreeks uit. Miljoenen tieners, onder wie veel nieuwe volgers, bekeken zijn filmpje. Sindsdien zijn ze verknocht geraakt aan cultfiguur Khaled.

Hij kent de kracht van herhaling. Als je online met genoeg overtuiging en bravoure bepaalde kreten en hashtags blijft gebruiken, weet Khaled, gaan mensen je vanzelf napraten. Zelfs Justin Bieber, Taylor Swift en Drake gebruikten zijn taalvondsten. In de virale vermenigvuldigingsmachine die internet vandaag de dag is, is DJ Khaled verworden tot een meme van vlees en bloed - half mens, half gifje. Alles wat hij doet leent zich ervoor om gekopieerd en geparodieerd te worden, altijd op de grens tussen humor en leedvermaak. En de media doen gretig mee - zie Jimmy Kimmel - aan het ironisch cultiveren van Khaled.

Talentherkenner

Toch was DJ Khaled ook vóór Snapchat, zelfs voor de opkomst van internet, een figuur van belang in de hiphopwereld in Florida. Als hij op Snapchat weer eens vertelt hoe hard hij heeft gebikkeld voor zijn succes, overdrijft hij niet. Nadat de jonge Khaled, zoon van Palestijnse migranten, zich omhoog had gewerkt via een platenzaak in New Orleans, als dj op een piratenzender en in clubs in Miami, kreeg hij in 1998 een plek bij het commerciële radiostation WEDR, waar hij een energieke mix van hiphop en dancehall draaide. Feestmuziek dus. Khaled, die schreeuwend en tierend zijn programma presenteerde, hield van vuistpompende beats, anthems.

Gedurende deze periode deed hij wat hij als geen ander kan: netwerken. Achter de kassa in de platenzaak ontmoette hij Lil Wayne, die een paar jaar later een van de grootste hiphopartiesten van Amerika werd. Ook leerde hij Kanye West kennen voordat die een superster was. In het clubcircuit in Florida raakte Khaled bevriend met bekende rappers als Fat Joe, T.I. en Rick Ross. Dus toen de dj in 2005 bedacht dat hij zijn eigen mixtape zou uitbrengen, wat hem overigens werd afgeraden door zijn radiocollega's, kon hij al zijn vrienden om een gunst vragen: wil je meedoen?

Een jaar later kwam zijn eerste officiële album uit, Listennn... the Album, wederom vol met gastoptredens van de grote urbanartiesten van het moment, zoals John Legend, Akon, Kanye West en Jadakiss, naast bovengenoemde namen. Als artiest maakte Khaled dezelfde muziek die hij als dj draaide: weinig om het lijf hebbende stamphiphop met Caribische invloeden. Hitgevoelig ook: het album kwam binnen op 12 in de Billboard top-200.

In de elf jaar daarna knalde hij er negen albums uit. De meeste werden door critici genegeerd of neergesabeld, maar op elke plaat stonden wel één of twee grote hits. Zowat iedereen die ertoe doet in de hiphop deed mee, waarbij je je telkens kon afvragen: droegen zij bij aan Khaleds faam of was het juist andersom? Met zekerheid kun je stellen dat hij er elke keer vroeg bij was. Hij herkent talent.

Ook schroomt hij niet zich op te trekken aan wat zich al bewezen heeft. Twee liedjes van zijn nieuwe album staan momenteel in de top-40. Op nummer 6 staat het poolpartyhitje I'm the One, waarop Justin Bieber het refrein zingt. En op plek 10 vind je Wild Thoughts, een liedje dat hevig leunt op de kreunzang van Rihanna en een overbekende gitaarsample van Maria Maria van Santana uit 1999. Sterker, ook de baslijn en melodie van het origineel zijn gebruikt voor de track.

Finetuner

Leuke statistiek: in totaal hebben maar liefst 130 verschillende artiesten aan tien DJ Khaled-albums meegedaan. En ook talloze producers worden vernoemd in de hoesteksten van zijn platen. Waardoor steeds vaker dé grote vraag wordt opgeworpen, zoals op tal van internetfora gebeurt: wat doet Khaled eigenlijk, behalve mensen samenbrengen?

Hij is de man van de concepten, zegt Khaled in interviews. Hij bedenkt wat voor sfeer een track moet hebben en kiest daarbij de zangers en producers uit. Soms schrijft hij ook mee aan het refrein of bedenkt hij een melodietje. Ook helpt hij mee aan het finetunen van het eindresultaat.

Neem deze anekdote, die Khaled aan muzieksite Complex vertelde, over de productie van de hit I'm on One, waarop Drake meedoet. 'Drake zei: we moeten iets maken zoals de anthems die jij altijd maakt, maar dan net anders. Uiteindelijk stuurde Drake een refrein en een couplet op een beat van de producer T-Minus. Het was waanzinnig. Toen nam ik contact op met Lil Wayne en Rick Ross. Daarna chatte ik met Drake om te zorgen dat elke ad-lib precies goed was. We filterden mijn stem zodat die klonk als een sample. Het draait allemaal om het perfectioneren van de track. Dat doe ik.'

Dat klinkt eigenlijk als het werk van een anonieme A&R-medewerker van een platenmaatschappij. Maar dit gaat om DJ Khaled, een man die normaal achter de schermen zou werken, maar van zichzelf een merk heeft gemaakt, met bijbehorende merchandise, zoals 'Bless up'-slippers. Iemand die bovendien zo beroemd is geworden dat het nauwelijks meer uitmaakt wát hij maakt, zolang hij zich maar belachelijk blijft gedragen. Of zoals de muzieksite Stereogum schreef: 'Khaled leek altijd een bijzaak van zijn eigen muziek, maar inmiddels is de muziek een bijzaak voor Khaled geworden.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden