Tv-recensie Mevrouw Faber

Wat de mensen in Wommels wel niet zouden denken van een transgender? Niet zo veel, blijkt in Mevrouw Faber

. Beeld .

‘Wat een verrassing!’, zegt vrachtwagenchauffeur Harriëtte als ze van haar zus Maaike hoort dat toch één persoon in het dorp een pietsje bekrompen reageerde op haar transitie: kon ze als transgender niet beter verhuizen naar Amsterdam? Nou nee, zien we in de documentaire Mevrouw Faber, in het Friese Wommels weet ze haar weg prima te vinden.

Natuurlijk was ze er wel doodsbenauwd om, toen ze nog Harm heette, wat de mensen wel niet zouden denken. Toen haar vrouw Siepie eenmaal de rode pumps achterin in de kast had gevonden, bleven de lamellen nog een paar jaar stevig dicht. Maar wat bleek: de mensen leken helemaal niet zo veel te denken. De ouders van Harriëtte, gezeten achter een punt vanilleslagroomtaart: ‘Het is zoals het is.’

Daar kan iedereen het mee eens zijn, en dus gaat Harriëtte onverstoorbaar naar dezelfde blubberrijke stockcar-evenementen als voorheen en blijft ze geduldig mensen corrigeren die per ongeluk ‘Harm’ tegen haar zeggen. Mevrouw Faber is nadrukkelijk het verhaal van iemand die wil laten zien dat een transitie geen lijdensweg hoeft te zijn. Dat ligt overigens ook aan Harriëttes vrolijke karakter en inschikkelijke aard. Met kroeggasten die grappen dat haar testikels straks bij de Chinees in de ku lo yuk zullen worden verwerkt, lacht ze gul mee – die grap kan ze later hergebruiken. Harriëttes transitie is soms ronduit feestelijk, als de sportclub een geboortetaart en poesiealbum voor haar heeft gemaakt.

Als ze achter de snackkraam staat bij het buitenbad, waar ze graag zelf eens in badpak zou verschijnen, vertelt ze een bekende waarom dat niet gaat: ‘Dat ziet er gek uit, met zo’n bultje daar.’ Het zijn dit soort alledaagse onderonsjes die de film licht en vertederend maken. Voor ze die geslachtsveranderende operatie kan ondergaan, moet ze afvallen, dus gaat ze hup aan de shakes en de steps-aerobics. En dan is het ‘hakkie takkie weg zakkie’, zegt Harriëtte. Jammer dat de uiteindelijke duik in het bad na haar operatie als symbool wordt gebruikt voor haar wedergeboorte – nogal afgeleefde beeldtaal.

De filmmakers (en de kijker) willen natuurlijk wel weten of dat voor alle betrokkenen een kwestie van hakkie takkie is, maar dat wordt niet helemaal duidelijk. Siepie viel 33 jaar geleden op Harm, de stoere sjekrokende trucker, en heeft nu een relatie met Harriëtte, een Hollandse tante met rood leren jackie, kekke laarsjes en roodbruine lokken. Ze staan samen sterk, maar Siepie zegt ook: ‘Misschien dat we beiden ooit een man treffen’. Pijnlijk, noemde Harriëtte die uitspraak vrijdag in De Wereld Draait Door.

Het voelt soms alsof een deel van het verhaal van Mevrouw Faber zich achter de noordelijke nuchterheid en het-is-zoals-het-is schuilhoudt. Toch is de film ook dankzij die nuchterheid zo’n frisse toevoeging aan de bekende verhalen over transities. In het ziekenhuis, na de geslachtsoperatie, vist zus Maaike nog eens naar de gedachten van moeder Faber, die er weinig woorden aan vuilmaakt. Wat zou vader er dan van hebben gevonden? ‘Ik kan zijn gedachten niet lezen’, zegt ze beslist. Je weet niet wat de mensen zullen denken, maar goddank houden ze dat soms lekker voor zichzelf.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden