Warme muziek uit een ijshoorn

De Noorse ijsmuzikant Terje Isungset reist met zijn ijsmuziek de hele wereld over.

Terje Isungset en zijn ijsinstrumenten. Beeld Emilie Holba

Terje Isungset (52) is een pionier op het gebied van ijsmuziek. Al zestien jaar lang maakt hij muziek op instrumenten van natuurijs. Hij maakte zeven ijsmuziekalbums en richtte een platenlabel voor ijsmuziek op, All Ice Records.

28 oktober staat hij met zijn instrumenten in de Doelen in Rotterdam, 29 oktober in muziekgebouw Eindhoven. Vanuit zijn woonplaats in Bergen staat hij V via Skype te woord.

Welke instrumenten neem je mee naar Nederland?

'In mijn tour door Engeland, België en Nederland neem ik percussie, drum, klokkenspel, een soort marimba en drie hoornen mee, allemaal van ijs. Ik maak de instrumenten zelf. Ik wacht tot het winter wordt en zaag natuurijs uit. Ik gebruik bijvoorbeeld ijs van dichtgevroren meren in Noorwegen. Ik heb ook eens ijs gebruikt van gletsjers van de Noord- en Zuidpool, dat ik gekregen had van het Noorse Poolinstituut. Thuis snijd en hak ik het uit met een zaag of mes.'

Waarom maak je de instrumenten van natuurijs?

'IJs uit een machine klinkt gewoon niet, dat klinkt als een stuk hout. Ik heb machine-ijs uit veel verschillende landen van alle continenten gebruikt en het is altijd hetzelfde. Ik heb ook overal natuurijs geprobeerd, dat is nooit hetzelfde. Het is moeilijk om goed klinkend ijs te vinden; ik heb een aantal geheime plaatsen.'

Hoe neem je ze mee?

'Het lastige is: ijs smelt. En je moet het voorzichtig behandelen. We reizen met een vriestrailer met daarin de instrumenten. De instrumenten kunnen tijdens het vervoer breken, ze breken als ik ze te hard vastpak en ze kunnen ook op het podium barsten. De belichting mag ook niet te warm zijn, dan smelten de instrumenten. We hebben een paar reserveonderdelen, maar we hebben veel ervaring, dus waarschijnlijk gaat het wel goed.'

Smelten de instrumenten niet in de concertzaal?

'Ja, dat zal gebeuren. Daarom is het ook zo ingewikkeld. Er is iemand die de instrumenten constant van en op het podium brengt en in de vriezer zet. Van sommige instrumenten weet ik dat ze twee minuten meegaan, sommige wat langer. Ik heb ook buitenconcerten gehouden. De koudste was bij -38 graden in Noord-Canada, dan kunnen we meer instrumenten meenemen. Ik heb bijvoorbeeld ook ijsviolen en ijsharpen, maar om die mee te nemen voor binnenconcerten, hebben we meer mensen en een grotere vriestrailer nodig.'

Je speelt ook ijshoorn, bevriezen je lippen dan niet?

'Dat ligt aan de temperatuur van het ijs. Als het maar 5 graden onder 0 is, is het geen probleem, maar als het 20 of 30 graden onder 0 is, kan het gevaarlijk zijn. Dan gebruik ik een klein stukje leer ter bescherming.'

Is je muziek een gimmick of is het serieus?

'Serieus. Dat is het altijd geweest. Ik doe het echt voor de muziek; als componist vind ik het interessant om met verschillende geluiden te werken. En ijs heeft een bijzondere klank. De klanken resoneren prachtig, het geluid kun je soms zelfs warm noemen.'

Terje Isunget, Ice Music, 28/10, de Doelen, Rotterdam.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden