Wagemans laat vette tuba's triomferen

Muziek..

Knus luisteren naar musici en componisten van eigen bodem en ondertussengezellig je collega's ontmoeten. In Utrecht was het weer zover, tijdens deNederlandse Muziekdagen. Vroeger ging dat zo: een prominente muziekmanspeelde drie dagen voor burgemeester (aan één vrouw werd het festivalnooit toevertrouwd). De gekozen burgemeester verdedigde zijn programma ininterviews en gaf de dagen een persoonlijk stempel. Zo kreeg de vorigeeditie kleur door de eigenzinnige visies van Willem Breuker.

Maar de jongste, vijftiende editie was er een van de verwarring. Nu eensvoerde Vredenburg-programmeur Peter Tra het woord, dan weer de componistPeter-Jan Wagemans, als 'schaduwprogrammeur'. Daarnaast bleken er nog vierprogrammerende heren te zijn, en een vrouw, Jessica de Heer.

Aha, dit zevenkoppige team heeft de touwtjes in handen, denk je dan,maar op de radio maakte de componist en causeur Leo Samama zondag deverwarring compleet. Na een strijkkwartet van Tristan Keuris kondigdeSamama zijn nieuwe boek aan over Nederlandse Muziek van de 20e eeuw. Keurisis daarin opgenomen als de zesde 'grote componist', naast onder anderenEscher en Ton de Leeuw. Was het dan Samama's idee drie werken van Keurisin deze muziekdagen op te nemen? Je zou het denken, maar Samama heeft zijnbeurt als programmeur van de Muziekdagen allang gehad.

Wie het ook bedacht, er zaten lijnen in het programma. In drieverschillende premières kregen de componisten Hanna Kulenty, Sumire Nukinaen Ron Ford het geen van drieën voor elkaar de solist goed uit de verf telaten komen. In Kulenty's eenvormig doordreinende pianoconcert werd hetbalansprobleem tussen orkest en piano gecompenseerd door versterking, metrondzingende microfoons als rampzalig gevolg. De acteur en trompettist HansDagelet brulde in Filosofeer van Sumire Nukina dapper boven het MetropoleOrkest uit, maar bleek kansloos tegenover Nukina's orkestgeweld, ontketendmet een herhaald citaat uit Strauss' Also sprach Zarathustra.

In Ron Fords De reisgenoot, naar Andersen, was de declamatie van FarukDikici alleen volledig verstaanbaar op de radio. Selma Beuger wist haarnoten daarentegen charmant rond de dicties van de actrice Nienke de la RiveBox te plooien, in het muzikale hoorspel U bevindt zich hier. Haar jongeTurkse collega Sadik Ugras Durmus tekende eveneens voor eenuitgebalanceerde première met declamatie.

Voor vakwerk en overdonderende muziek zorgde Wagemans. Een bevlogen HansLeenders leidde het Radio Filharmonisch Orkest in diens Zevende Symfonie.Wagemans laat het orkest met overmoed de mouwen opstropen in een symfoniedie on-Nederlands is in haar overdaad, zwanger van Beethoven, Ives enMessiaen. Met excessief gebruik van slagwerk, moddervette tuba's en decontrabasklarinet trekt Wagemans zijn voorgangers door het vuil van devorige eeuw, als betrof het figuranten in een boek van Céline. De een vondhet niks, anderen vielen in katzwijm. Uitgesproken muziek kortom. Precieswat de Nederlandse muziekwereld nodig heeft.

Huib Ramaer

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden