Waarom kreeg De Staat een miljoen subsidie?

Pinkpop, die clip, Muse, en, yes, Lowlands: het was dit jaar één grote stijgende lijn voor De Staat. En toen kwam dat miljoen subsidie. Leg eens uit, Torre Florim?

De Nederlandse rockband De Staat. Beeld anp

Een vlucht was het niet, want de Duitse festivaloptredens van De Staat afgelopen weekend, stonden al lang in de agenda. Maar het kwam wel goed uit, na de 'hoop shit' die de band volgens voorman Torre Florim vorige week over zich heen kreeg. 'Mails waarin we bloedzuigers genoemd worden en Twitter dat ontploft van haat', nee dat was niet leuk.

En dat terwijl de dag (vorige week dinsdag) zo mooi begon. De Staat kreeg van het Fonds Podiumkunsten het bericht dat de band tot de 84 gezelschappen behoorde die een vierjaarlijkse subsidie van in hun geval 236.200 euro per jaar kregen toegekend. 'Wow dacht ik', vertelt Florim vanuit het Duitse Plauen, waar hij moet optreden op het Rampa Zampa Festival, 'eindelijk kunnen we al die plannen die al jaren in dat koppie van me zitten gaan uitvoeren.' Maar al vrij snel verdampten de euforische gevoelens. 'De blije dag sloeg om in een heel donkere situatie.'

Florim en zijn band kregen nogal wat over zich heen. De Staat was zo groot geworden, die kon zichzelf toch wel bedruipen? Waarom zou de overheid daar in vier jaar bijna een miljoen aan moeten spenderen? Graaiers waren het.

(Tekst gaat verder onder foto).

De Staat tijdens een liveconcert. Beeld anp

Sociale media

De vooral op sociale media gespuide woede richtte zich op het feit dat popmuzikanten subsidie krijgen. En dat de overheid die ook nog e ens uitkeert aan een band die betrekkelijk succesvol is - en dus geen bijdrage nodig zou hebben - dat was helemaal ongehoord. Maar volgens Florim zijn er grote misverstanden over de inkomsten van popmuzikanten in Nederland. 'Je houdt niks over en moet blijven investeren.'

Natuurlijk, 'het gaat ook hartstikke goed', zegt Florim, nauwelijks bekomen van de ontstane heisa. Hij heeft De Staat de laatste jaren zien uitgroeien tot een van de succesvollere rockbands van Nederland. Florim richtte de band negen jaar geleden op in Nijmegen. Het robuuste stoner-rockgeluid van het album debuut Wait For Evolution (2009) is op het meest recente album O verrijkt met elektronica en kent in veel nummers een onweerstaanbare groove. Alle recente optredens waren uitverkocht, op Pinkpop was de tent overvol en moesten duizenden mensen buiten meeluisteren. Al kregen ze een dag later een herkansing toen De Staat inviel voor Ghost.

'Geslaagde run'

'Een heel geslaagde run', zo benoemt Florim de afgelopen periode. De run begon met de videoclip van Witch Doctor (Florim als middelpunt van een massa kale mannen die als een draaikolk om hem heen beweegt), toen volgde de enthousiaste ontvangst van en het feit dat De Staat flink op 3FM gedraaid wordt. Alles bij elkaar was het voor Florim een 'optelsom van overwinningen'. Culminerend in een show volgende week op Lowlands ('toch hét festival voor mij, daar ging ik zelf als bezoekeral heen') dat een nieuw hoogtepunt moet worden.

En dan was er in mei ook nog de Europese tournee met de Britse rockband Muse, op wiens uitnodiging De Staat een maand lang het voorprogramma verzorgde. Morgan Nicholls, toetsenist en vierde man van Muse, bleek bekend met De Staat. 'Hij stelde ons voor aan de band, die vervolgens samen allemaal filmpjes van ons op YouTube ging kijken. Ze bleken onze muziek echt goed te kennen, heel tof.'

(Tekst gaat verder onder foto).

De Staat tijdens de tweede dag van festival Down the Rabbit Hole. Beeld anp

Meestal, zo legt Florim uit, worden de voorprogramma's van grote bands ingevuld door platenmaatschappijen of agenten. Maar Muse koos zelf voor De Staat.

Leuk, die zestien optredens in onder meer Italië, Spanje, Portugal en Duitsland. Maar ook kostbaar. 'We kregen een vergoeding van de band, wat al bijzonder is, maar het heeft ons toch al gauw 10 duizend euro gekost.'

Een dure nightliner-bus voor vervoer, 'want anders haal je het volgende optreden niet.' En extra crewleden, 'want je hebt maar een paar minuten voor de opbouw, soundcheck en afbouw. Alles moet meteen kloppen.'

Internationale promotie

Het was het waard, want behalve een geweldige ervaring ook goed voor de internationale promotie van De Staat. Maar, zo zegt Florim. 'Het is me numet al die heisa over de subsidie wel duidelijk dat er erg veel misverstanden bestaan over popmuziek en geld verdienen. We houden niks over aan het spelen met Muse, ook al staan we voor tweehonderdduizend man. En nee, je krijgt niet betaald voor een optreden op de radio of in De Wereld Draait Door.'

Natuurlijk, De Staat koos er zelf voor om hun Nederlandse clubshows visueel te laten ondersteunen door grote schermen met LED-verlichting, maar alleen al het vervoer ervan is duur omdat er een extra bus nodig is. 'We willen steeds een treetje hoger en werken met echte licht-professionals, maar dat kost geld. Ik ben ook heel blij dat we door de subsidie al die boys kunnen betalen die alles alleen maar deden omdat ze De Staat zo vet vonden.'

De Staat tijdens de tweede dag van festival Down the Rabbit Hole. Beeld anp

Een bijdrage leveren aan de kosten van de steeds ambitieuzere live-plannen van De Staat, dat is waar de toegekende subsidie voor wordt aangewend. Het eerste wat Florim doet als het geld is overgemaakt, is ook met die hele crew om de tafel gaan zitten en alle plannen goed doornemen. Plannen die hij liever niet in detail wil delen. Florim vindt het jammer dat er in het verslag van de subsidietoekenning van het Fonds Podiumkunsten al wordt gerefereerd aan V, als beoogde titel van het nieuwe album van De Staat. 'Al zal het Fonds vast niet boos worden als die titel nog verandert', vermoedt Florim.

'Er staat ook iets te lezen over bejaardentehuizen, waarmee we voor ons Speeldoosproject met zangeres Roos Rebergen van Roosbeef willen samenwerken. Meteen hingen er een paar bejaardentehuizen aan de lijn die interesse toonden. Dat vond ik wel weer grappig.' Bij het Speeldoos-project maakten de muzikanten eerder gebruik van teksten van geestelijk gehandicapten. Iets vergelijkbaars willen ze met bejaarden doen.

Een beter lichtplan, een nieuwe cirkelvormige podiumopstelling in het midden van de zaal: allemaal ideeën die nog moeten worden uitgewerkt. Maar ook plannen die voor het Fonds Podiumkunsten interessant genoeg waren om per gepland optreden een bijdrage te leveren.

'Doen we minder shows dan krijgen we ook minder geld', zegt Florim, die maar al te goed de verantwoordelijkheid voelt die de toekenning van zo'n groot bedrag met zich meebrengt.

Zeker na alle commotie zal iedereen meekijken, 'maar over de definitieve besteding op korte termijn kan ik gewoon nog niet veel zeggen.' Eerst concentreert de band zich nog op Lowlands, dan staat in februari de grote show in de Heineken Music Hall op stapel.

Of die concerten worden afgesloten met Witch Doctor, durft Florim niet te beloven. Al lijkt het inmiddels vaste prik: aan het eind van de show begeeft Florim zich naar het midden van de zaal of het veld. Daar wordt hij het centrum van een in cirkelvorm dansende mensenmassa, die zich op de straffe beat van Witch Doctor voortbeweegt. Die cirkels worden ieder optreden groter, zo stelt Florim vast. Steeds meer publiek wil zich in de cirkels begeven en meerennen, wat ook meer gevaar met zich meebrengt.

Biffy Clyro

We vergeten het wel eens, maar de Schotse band Biffy Clyro is een van de grootste rockbands van Europa. De net verschenen plaat Ellipsis schoot bij de release een maand geleden naar nummer één in vele landen. Mooi dat ze op Lowlands staan, op hetzelfde affiche als Muse. Biffy Clyro speelde vaak in het voorprogramma van Muse en kan zich dus thuisvoelen op primetime vrijdagavond in de Bravo, nét even voor Muse in de Alpha. Op Ellipsis staan genoeg stadionrockliedjes die ook Lowlands in de stemming kunnen brengen. Animal Style nog niet gehoord? Even checken graag, want dat is best een fijn meezingtrackje: 'Why do you waste your time with me? I'm just a fucking animal.'

Niet te voorspelbaar

'Voor ieder optreden kijk ik even of het wel kan. Of er geen oneffenheden of obstakels in de vloer zitten. In sommige zalen zijn nare valpartijen onvermijdelijk. De tent op Pinkpop was eigenlijk ook te vol.'

Voorlopig speelt hij Witch Doctor nog graag maar Florim wil niet dat alles te voorspelbaar wordt. 'Voor je het weet word je zoals die gids in het Van Gogh Museum die zich ergert aan bezoekers die alleen maar interesse hebben in de Zonnebloemen.'

Beeld Daniel Cohen

Of hij over vier jaar nog altijd als een duivelsuitdrijver het midden van de zaal opzoekt, weet hij dus niet. 'Best gek eigenlijk, dat langetermijndenken. We moesten het doen voor de subsidieaanvraag. Wij bestaan al negen jaar, en hebben ook onze crises wel gehad. Momenten dat je denkt: hoe lang houden we dit nog vol? Je balanceert constant op de rand van wat mogelijk is. Voor de meeste bands is een plan voor vier jaar opstellen te veel. Die kunnen niet verder vooruit denken dan de komende tour of nieuwe plaat, daar hangt alles van af. Het is ons met heel veel moeite gelukt en geloof me, dat geld wordt goed besteed.'

De Staat speelt zaterdag 20/08 om 14:35 uur in de Alpha-tent op Lowlands, Biddinghuizen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden