Waarom is Nickelback de meest gehate band ter wereld?

Fluitconcerten en flessen kregen ze naar hun hoofd. Vanavond staat in Ziggo Dome een van de grootste rockbands ter wereld: Nickelback uit Canada. Waar komt die aversie vandaan?

Als je op Google de zoekopdracht 'Nickelback rocks' invoert, is het eerste resultaat niet helemaal wat je ervan verwacht. Het is een video op YouTube van een optreden van de Canadese rockformatie op het Portugese hardrockfestival Ilha do Ermal. Midden in het tweede nummer legt frontman Chad Kroeger (39) zijn gitaar weg en stopt de muziek abrupt. Reden: er worden stenen naar het podium gegooid. Door het publiek. 'Hebben we Nickelbackfans in Portugal?', schreeuwt Kroeger in de microfoon. Er wordt gejoeld. 'Weten jullie het zeker? Het is aan jullie. Willen jullie rock-'n'-roll horen of willen jullie naar huis?' Meer gejoel, meer gefluit. Als Kroeger zich omdraait, wordt zijn hoofd geraakt door een plastic fles, waardoor zijn lange haar even opveert. 'See ya', hij zet zijn microfoon terug in de standaard, loopt kwaad weg en steekt zijn middelvinger op naar het publiek.

Toen in 2011 bekend werd dat Nickelback het pauzeprogramma zou verzorgen tijdens een belangrijke wedstrijd in de Amerikaanse National Football League, initieerden fans van de thuis spelende Detroit Lions een petitie om het optreden af te gelasten. 'Deze wedstrijd komt op de nationale televisie', staat in een brief aan de organisatie, 'willen we echt dat de rest van de Verenigde Staten Detroit associeert met Nickelback?' Meer dan vijftigduizend mensen ondertekenden de petitie.

Eerder werd op Facebook een oproep gedaan een fanpagina voor augurken meer likes te bezorgen dan de 1,4 miljoen op de fanpagina van Nickelback. Dat lukte.

Een augurk kreeg meer likes dan NickelbackBeeld -

50 miljoen albums
Nickelback is een van de grootste rockbands ter wereld. Ze verkochten meer dan 50 miljoen albums en waren de op een na beste verkopende buitenlandse act in de Verenigde Staten in de jaren 2000, met alleen de Beatles voor zich. Hun hit How You Remind Me werd door het gezaghebbende Amerikaanse tijdschrift Billboard verkozen tot rocksong van het decennium. Ook vanavond zal de Ziggo Dome in Amsterdam volstromen met duizenden fans die de hits luidkeels zullen meezingen.

Toch is dit de meest gehate band op aarde. Het internet loopt over van Nickelback-memes (internetgrappen), ze worden verfoeid door muziekliefhebbers en zijn een dankbare kop van Jut in de muziekwereld. Ook bij collega's: 'Rock-'n'-roll sterft omdat mensen het oké vinden dat Nickelback de grootste band ter wereld is', zei Patrick Carney van The Black Keys eens tegen het tijdschrift Rolling Stone. In 2010 verloor een radio-dj uit Nieuw-Zeeland een weddenschap. Hij moest als tegenprestatie een tatoeage op zijn billen laten zetten van Chad Kroeger. Die niet in een microfoon zingt, maar in een in inkt getekende halfstijve penis.

Waarom wordt Nickelback zo gehaat?
Waarom? Waarom wordt Nickelback zo gehaat? En waarom juist zij? The Black Eyed Peas, Coldplay, Justin Bieber of Katy Perry kennen - naast miljoenen fans - ook wel een schare trouwe haters, maar zij worden tijdens optredens niet met stenen bekogeld en eindigen niet als in een geslachtsdeel zingende tatoeage.

Wie de haat en de bespotting jegens Nickelback wil begrijpen, moet terug in de tijd. Terug naar 2001, de dag dat de vliegtuigen het WTC in vlogen. Op 11 september verscheen het derde album van de Canadezen. Hun eerste twee albums waren vrij geruisloos de revue gepasseerd, maar Silver Side Up werd een regelrechte hit. Het album belandde op één in Canada, Oostenrijk, Ierland en het Verenigd Koninkrijk en scoorde uiteindelijk zes keer platina in de Verenigde Staten. Het succes was vooral te danken aan de hit How You Remind Me, een lied over een gebroken hart en het missen van een geliefde. De toon was een combinatie van verdriet en woede. How You Remind Me werd daarom voor veel Amerikanen hun lijflied na 9/11. Het nummer zou als inspiratiebron dienen voor andere rocknummers van Nickelback zelf.

Patrick Carney van The Black KeysBeeld ANP
 
Rock-'n'-roll sterft omdat mensen het oké vinden dat Nickelback de grootste band ter wereld is
Patrick Karney van The Black Keys
Vlnr. Ryan Peake, Chad Kroeger, Daniel Adair en Mike KroegerBeeld anp

Muziektijdschrift Rolling Stone zag echter toen al weinig heil in de band. 'Als je op zoek bent naar originaliteit, wil je misschien het volledige aankoopbedrag terug in plaats van een Nickelback' schreef het magazine in een tweesterrenrecensie.

Die opmerking slaat op het begin van de band. Bassist Mike Kroeger had een baantje bij koffieketen Starbucks waar hij zijn klanten vaak 5 cent moest teruggeven. 'Here's your nickel back', zei hij dan. En voilà: de bandnaam.

Imitatie
De kritiek van Rolling Stone is een veelgehoorde. De muziek van Nickelback is een kunstleren imitatie van bands als Nirvana en Pearl Jam. Het gorgelende, kreunende stemgeluid van Chad Kroeger klinkt als een parodie op het timbre van Eddie Vedder, de gierende, overstuurde gitaren zijn zorgvuldig afgekeken van grungebands als Soundgarden en Alice In Chains.

Technisch is het geluid van de band in orde; hun nummers zijn haast perfect geproduceerd. Dat is prima als je Justin Timberlake of Katy Perry heet, maar is een beetje vreemd voor een rockband die eigenlijk moet piepen en kraken en composities als weerhaken zou moeten hebben. Temeer omdat Nickelback werd binnengehaald door Roadrunner, een label dat in de jaren tachtig en negentig naam maakte met extreme - en bij fans zeer gewaardeerde - heavymetalacts als Biohazard, Sepultura en Slipknot. Muziek die niet is bedoeld voor watjes.

'Ik bestudeerde elk liedje; het geluid, op tekstniveau, muzikaal, de structuren van de akkoorden', zei zanger Chad Kroeger eens in een interview met Canadian Musician, 'ik ontleedde elk liedje dat ik op de radio hoorde of elk nummer dat het ooit goed had gedaan in de hitlijsten en stelde de vraag: waarom werkt dit?' De reden dat How You Remind Me volgens Kroeger zo goed verkocht? Het liedje had een universeel thema: een romantische relatie, en drie herkenbare hooks, waaronder de 'yeah-eh' na het refrein, aldus Kroeger in hetzelfde interview.

'Schaamteloos consistent, zo niet fantasieloos'
Die klinische benadering van hits scoren is veel liefhebbers uit de rockwereld - waar alles zo authentiek, ruig en eerlijk mogelijk moet zijn - tegen het zere been. 'Schaamteloos consistent, zo niet fantasieloos', schreef Rolling Stone over het album The Long Road uit 2003. Over opvolger All The Right Reasons uit 2005 oordeelde het magazine Tiny Mix Tapes: 'Net als alle albums van Nickelback is All The Right Reasons gemaakt om alle verkeerde redenen en volgt het alle formules en clichés waardoor je je inmiddels doodverveelt.'

 
Als je op zoek bent naar originaliteit, wil je misschien het volledige aankoopbedrag terug in plaats van een Nickelback
Rolling Stone Magazine
Beeld ANP
 
Ik ontleedde elk liedje dat ik op de radio hoorde of elk nummer dat het ooit goed had gedaan in de hitlijsten en stelde de vraag: waarom werkt dit?
Nickelback-zanger Chad Kroeger
Beeld anp

Nickelback als de Starbucks van de rockwereld. Muziek niet gemaakt uit liefde, maar uit een formule die keer op keer wordt gekopieerd. Dat komt treffend naar voren in een video op YouTube waarin uit het ene geluidskanaal How You Remind Me klinkt en uit het andere Someday. De samengesmolten nummers klinken nagenoeg hetzelfde. Het kwam Nickelback op de kritiek te staan dat ze zichzelf plagiëren. Alsof dat niet erg genoeg is, noemde het Canadese NOW Magazine het album Dark Horse uit 2008 'another soundtrack for date rapists everywhere'.

Je zou bijna medelijden krijgen met de vier mannen uit het Canadese Vancouver, maar ondertussen verdient alleen Chad Kroeger al bijna 10 miljoen dollar per jaar en niet alleen met Nickelback. Kroeger is ook mede-eigenaar van het platenlabel dat vorige zomer de megahit - en oorwurm - Call Me Maybe uitbracht van Carly Rae Jepsen.

Daarbij: Nickelback ziet eruit zoals Nickelback eruit ziet. De hoon en spot die de Canadezen ten deel vallen, is niet alleen gebaseerd op hun muziek, maar voor een net zo groot gedeelte op hun hele voorkomen. Van het hoesje van hun best-of-album (een gehavende stalen bankkluis) tot de gezichtsbeharing van Kroeger. Ze doen hun best ruig en rock-'n-roll over te komen, maar bij hen werkt dat juist averechts. De pretenties van Nickelback werken voor muziekliefhebbers als een rode lap op een stier. Hetzelfde gebeurt bij bands als Creed - die ooit zo'n slecht optreden gaven dat ze na afloop door hun eigen fans werden aangeklaagd - en Limp Bizkit. Het is een fatale combinatie van ongeloofwaardigheid, geëxalteerdheid en een groot gebrek aan zelfspot.

'Altijd aan het andere kant van het spectrum'
Eigenaardig genoeg ziet Chad Kroeger zichzelf als trendsetter. 'Ik wilde lang haar toen dat nog niet cool was', zegt hij in een interview met het blad Men's Health, 'nu heb ik mijn haar kort en nu heeft iedereen een baard, een geruit overhemd, skinny jeans en lang haar. Ik sta altijd aan het andere kant van het spectrum. Dat vind ik leuk.'

Lange tijd liet Nickelback alle hoon en spot van zich afglijden, maar vorig jaar begon de band op Twitter van zich af te bijten. 'Door Nickelback wil ik mijn oren eraf hakken', twitterde een meisje. 'Heb je het al gedaan?', was het antwoord. 'Waarom nog niet?'

'Mensen haten Nickelback omdat ze Nickelback haten', schreef Chuck Klosterman, columnist voor ESPN, Esquire en The New York Times Magazine en auteur van boeken over popcultuur. 'Soms is het leuk om zomaar dingen te haten en het is alom geaccepteerd om Nickelback te haten.'

Gelukkig voor de band begint dat een beetje af te nemen. Nickelback haten was lange tijd een manier om je af te zetten tegen de mainstream, maar anno 2013 is dat zelf mainstream geworden. Ondertussen zijn grappen over Nickelback verworden tot de Nickelback onder de grappen. De band is een te makkelijk doelwit, net als tatoeages op onderruggen en Patty Brard.

Wellicht wacht de band uit Canada in de toekomst een ander, dankbaarder lot. Een lot dat het werk van meerdere artiesten uit de krochten van de jaren negentig inmiddels ten deel is gevallen; tot cult verworden muziek waar we stiekem heel graag naar luisteren.

'Zijn we misschien', vraagt Kroeger zich af in Men's Health, 'de grootste guilty pleasure ter wereld?'

Mocht-ie willen.

YouTube: Nickelback - How You Remind Me

Beeld afp
V.l.n.r.:Daniel Adair, Ryan Peake, Chad Kroeger en Mike KroegerBeeld epa
 
Mensen haten Nickelback omdat ze Nickelback haten. Soms is het leuk om zomaar dingen te haten en het is alom geaccepteerd om Nickelback te haten
Chuck Klosterman, columnist voor ESPN
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden