Waarom de mukbangs het internet overnemen

In een goede mukbang wordt gesmakt, geslurpt, gebabbeld en uitgebuikt. De eetfilmpjes waarin 'bj's' exorbitante hoeveelheden eten, zijn een wereldwijde hit. Denk aan drie taarten en zes kilo gefrituurde kip.

Niets is te gek voor een mukbang Beeld Youtube

In beeld zien we Shoogi: een bloedmooi en tenger Zuid-Koreaans meisje, dat ons met lieflijke glimlach vertelt wat ze allemaal gaat eten. Voor haar staan vier borden en kommen, rijkelijk gevuld met Koreaanse lekkernijen. Hoewel het lijkt alsof ze hiermee een weeshuis kan voeren, zien we Shoogi in het filmpje dat volgt de exorbitante hoeveelheid in haar eentje verorberen. Met smaak slurpt ze een noedel naar binnen, waarna zonder gêne een boertje volgt. Ondertussen babbelt ze over koetjes en kalfjes. Dicht bij haar mond staat een microfoon, zodat we niks van de kauw- en smakgeluiden hoeven te missen.

Eten en praten. Het recept is simpel en toch is het een gigantisch succes: mukbang. Het Zuid-Koreaanse fenomeen - letterlijk vertaald: eetuitzending - verovert langzaam maar zeker de wereld. Met bijna vijf miljoen views per filmpje is Shoogi een internetsensatie. Wat is de aantrekkingskracht van dit fenomeen?

Rond 2010 werd mukbang populair in Zuid-Korea. Op Afreeca tv, een Koreaans internetplatform, begonnen gebruikers hun eetmomenten live uit te zenden. Al gauw ontpopten zich ware 'broadcast jockeys', kortweg bj's, die elke dag op vaste tijden dineren met hun digitale volgers. Tijdens het eten communiceren ze via een chatbox met hun fanbase.

De bj's zijn er in grofweg in twee varianten: mooie, schattige meisjes en grappige, mollige jongens. Bewonderaars doneren kleine bedragen aan deze sterren; door de grote hoeveelheid fans kan het inkomen van de sterren daardoor oplopen tot 8.000 euro per maand. Een mukbang duurt een paar uur, waarvan meestal een half uur wordt gegeten. De rest van de tijd wordt er uitgebuikt. Dat is nodig, want de porties zijn bijna altijd enorm: denk aan drie hele taarten, 6 kilo gefrituurde kip of vijf pakjes instantnoedels. Vaak wordt het eten afgehaald en worden de bj's gesponsord door restaurants. Mukbang is een combinatie van een vlog, een reclame en een eetwedstrijd.

Tekst gaat verder onder de video.

Een berg krab en mossels is een taaie uitdaging Beeld Youtube

Pizza of mac 'n cheese

Via YouTube waaide de trend over naar de Verenigde Staten. Zelfde concept, iets anders uitgevoerd: waar het in Korea vaak om kimchi en bibimbap draait, wordt in Amerika pizza of mac 'n cheese geconsumeerd. Filmpjes met een overdaad aan bacon en smeltende kaasdraden zijn hier favoriet.

Ook Nederlandse vloggers blijven niet achter. Mascha Feoktistova (30), bekend als Beautygloss, heeft meer dan een half miljoen volgers op YouTube. Onlangs heeft ze drie mukbangs gemaakt, die tot de best bekeken filmpjes van haar kanaal horen. In de recentste werkt ze samen met Rutger Vink (27), oftewel Furtjuh, een andere Nederlandse YouTube-gigant. De maaltijd bestaat uit pom met groente, tempé, vegetarische nasi, gebakken groente, witte rijst, een bara, een broodje bakkeljauw, groente op zuur en gebakken banaan. Twee roze kokosdrankjes worden genuttigd om het eten mee weg te spoelen. Het filmpje, waarin ze een half uur eten en keuvelen, is in drie weken bijna 200 duizend keer bekeken.

Tekst gaat verder onder de video.

Hoe kan het dat iets wat op papier zo oninteressant klinkt, blijkbaar zoveel mensen fascineert? Liesbeth van Rossum, internist-endocrinoloog en hoogleraar gezond gewicht in het Erasmus MC in Rotterdam, vertelt dat we het als mens veelal prettig vinden om te kijken naar etende mensen. 'Het zien van voeding brengt een hormonale reactie teweeg in ons lichaam. Onze speekselaanmaak wordt bevorderd, het maag-darmkanaal begint te werken en als we dan ook zelf erbij eten, kan er een geluksgevoel loskomen.'

Iedereen kent dit gevoel, aldus van Rossum. 'Denk bijvoorbeeld aan wanneer je in de stad langs een stroopwafelkraam loopt. Je ziet de wafels, ruikt de geur en ziet iemand er eentje eten. Het lichaam verwerkt al deze signalen en daar krijg je honger van. Als je vervolgens een stroopwafel koopt en opeet, krijg je een - weliswaar kortstondig - lekker gevoel. Een soortgelijk gevoel kan je mogelijk krijgen bij het kijken naar mensen die eten.'

Veel, divers en amusant

Voor een succesvolle mukbang zijn drie aspecten cruciaal: hoeveelheid, diversiteit en amusement. Er moet veel worden gegeten, zodat fans iets hebben om zich over te verwonderen en de video lang genoeg duurt. Het is ook van belang dat er genoeg variatie in het eten zit, opdat de bj kan uitweiden over smaken en texturen. Ten slotte moet de video vermakelijk zijn. Het expressieve eten - met luid gesmak, geslurp en geboer - is een manier om te laten weten dat de maaltijden hebben gesmaakt.

Dit verklaart wellicht het succes van kookprogramma's zoals Masterchef of Heel Holland bakt, maar nog niet de specifieke mukbang trend. Van Rossum denkt dat het 'shock-effect' van de overdaad aan eten hier eveneens aan bijdraagt. 'Het heeft iets weg van een circusact. Net zoals een slangenmens zich in allerlei bochten kan wringen, kan een BJ gigantische hoeveelheden eten. Het is fascinerend, omdat ze iets kunnen wat wij niet kunnen.'

Prettige geluiden

Liefhebber Seojeong Yoon (23), afkomstig uit Seoul, studerend in Den Haag, zegt dat mukbangs in Korea ongekend populair zijn. Zijzelf vindt het vooral ontspannend om de filmpjes te kijken. 'Ik kijk ze voor het slapen gaan, dan word ik helemaal relaxed.'

Yoon heeft het gevoel dat ze haar favoriete bj's echt kent, omdat ze tijdens het eten over allerlei persoonlijke dingen praten. Ze kijkt vooral naar filmpjes waarin het eten 'prettige geluiden' maakt. 'Selderij bijvoorbeeld, dat kraakt zo lekker.'

Er kan van alles gegeten worden in een mukbang Beeld Youtube

Max de Thouars (24), onlangs afgestudeerd in culturele studies, kijkt mukbangs om een andere reden. 'Het is gezellig, alsof je bij iemand aan tafel zit.' Hij kijkt ze als hij alleen is en zelf zit te eten. 'Ik neem dan meer de tijd voor m'n maaltijd. Het voelt alsof je samen met iemand eet in plaats van alleen.'

Zijn favoriete mukbangs komen uit Korea, omdat hij van Koreaans eten houdt en het kleurrijke voedsel er mooi uit vindt zien. Dat hij de bj's niet kan verstaan, maakt hem niet uit: 'Het is gewoon gebrabbel op de achtergrond. Je hoeft er niet over na te denken of op te letten. Tussendoor doe ik ook andere dingen.'

De Thouars denkt dat mukbangs ook Nederland zullen veroveren. 'Het is een welkome afwisseling: soms een serie, soms een vlog, en soms een mukbangetje.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden