Recensie Klassiek

W.A.L.L., een stuk vol buitenissige klanken, is industrial in zijn intelligentste verschijningsvorm ★★★★☆

Componist en gitarist Aart Strootman bouwde de 7,5 meter brede marimba zelf.

De reusachtige marimba van Aart Strootman. Beeld Anna van Kooij

W.A.L.L.

★★★★☆

Klassiek

Door Aart Strootman, met Slagwerk Den Haag en Temko.

4/9, Gaudeamus Muziekweek, TivoliVredenburg, Utrecht.

Nog voor er een noot is gespeeld, heeft componist en gitarist Aart Strootman het publiek al voor zich gewonnen. Voor we zijn nieuwste werk gaan horen, W.A.L.L., wordt er een korte documentaire vertoond. We zien Strootman in een houthandel waar hij op zoek gaat naar materiaal voor zijn 7,5 meter brede marimba – in de traditie van de Amerikaanse componist Harry Partch acht hij het bestaande instrumentarium niet toereikend voor wat hij in zijn hoofd heeft, dus bouwt hij zijn instrumenten zelf. Hij zaagt en freest de klankstaven uit. Als hij zijn eerste toets klaar heeft: ‘Dat is nummer één van 320.’

Componist en gitarist Aart Strootman na de première van W.A.L.L.. Beeld Anna van Kooij

Het is goed gekomen, weten we: onder het scherm in de Hertz-zaal van TivoliVredenburg is het resultaat te zien. De toetsen zijn bevestigd aan vier rechtopstaande panelen. Waarom het ding zo groot is: er zitten niet twaalf, maar zestig tonen in het octaaf. Het instrument ziet eruit als een muur, en muren vormden ook de inspiratie voor dit stuk: incheckpoortjes, firewalls, de beoogde muur van Donald Trump.

Aan Trump ontkom je niet in de eerste minuten. Vier slagwerkers – acht handen, zestien stokken – van Slagwerk Den Haag en Temko lijken de muur op te klauteren (ze slaan van onder naar boven), om steeds weer naar beneden te storten. We horen een soort kwarttonensirene, een helikoptersound. Naast slagwerkers zijn er drie elektrisch gitaristen (inclusief de componist zelf) en een basgitarist.

Aart Strootman (rechts) bij de première van W.A.L.L.. Beeld Anna van Kooij

Strootman verenigt op de openingsavond van de Utrechtse Gaudeamus Muziekweek, het festival voor jonge muziekpioniers, het ambachtelijke, het akoestische, het pure, met radicaal vervormde gitaren die je nauwelijks nog als zodanig herkent. Goed is dat het stuk geen showcase is geworden voor zijn bijzondere instrument; dat behoudt een dienende rol. 

De ontwikkeling die het 50 minuten durende werk doormaakt, is misschien iets minder sterk: W.A.L.L. is in de eerste plaats een stuk vol buitenissige klanken, met buisklokken die in toonhoogte maar een fractie van elkaar verschillen. Maar daar valt op zich al genoeg van te genieten – of te sidderen. Het is industrial in zijn intelligentste verschijningsvorm.

Gaudeamus duurt nog tot en met zondag 8 september. W.A.L.L. wordt hernomen op 12 oktober in Den Haag (tijdens de Dag in de Branding) en op 8 november in Den Bosch (op November Music). En daarna mag het de wereld over.

W.A.L.L. is terug te luisteren op radio4.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden