Volendamse zanger bereikt eerste plaats Top-40 uit het niets; Nachtegaaltje Jantje Smit evenaart The Beatles

Er kwinkeleert weer een gouden keeltje aan de boorden van het IJsselmeer...

Van onze verslaggever

Rob Gollin

AMSTERDAM

Op 'n dag vertelde mijn lieve oma/ dat zij op weg ging, hééél alleen

Voor haar allerlaatste reis/ naar een heel mooi paradijs

Het nachtegaaltje is elf jaar, komt uit Volendam, heet heel gewoon Jantje Smit (Jan Mop voor de buurt, want het wemelt van de Smitten in het dorp) en deze week evenaart hij zo maar even een krachttoer die leek voorbehouden aan The Beatles en Procol Harum: van niets op één in de Top-40.

Ik zing dit lied voor jou alleen verliet de afgelopen twee weken meer dan 55 duizend keer de platenwinkel. Eén optreden in RTL's Nederland Muziekland ontketende een ware stormloop. Het liedje is inmiddels goud.

In een warm bed van mandoline-achtigen en trompetten klinkt het:

Ik zing dit lied voor jou alleen/

breng witte rozen voor je mee

Oh lieve oma waar 'k van hou/

't is hier zo eenzaam zonder jou

Zanger Jan Keizer van BZN schettert de loftrompet. Jantje pakt de tonen vlekkeloos 'op de kop' en 'hángt werkelijk in de band'. Zo jong, en dan al zo zuiver en precies op de tel. Keizer, mede-BZN'ers Jan Tuyp en Jack Veerman en producer Roy Beltman ontfermden zich over de scholier. Op de laatste cd van BZN excelleerde Jantje al in een duet, Mama, met Carola Smit. Toen Keizer en Tuyp op de lokale omroep een golden oldie uit Duitsland hoorden - Ich zeige dir mein Paradis, vertolkt door de dochter van Udo Jürgens - wisten ze het gelijk: dit is geknipt voor Jantje.

Met eigen tekst, natuurlijk.

Bij oma thuis logeren met al m'n vriendjes, wat was dat toch een móóóie tijd

We speelden scrabble en Yahtzee, en altijd deed mijn oma mee.

Het verhaal is uit het leven gegrepen, vindt Keizer. Wie heeft er niet bij oma gelogeerd? De tekst is 'verfijnd', vindt producer Beltman. Niet dat meedogenloze.

Natuurlijk speelt zijn leeftijd een rol in het succes. Hij vertedert. Maar er is vooral gevóel, vinden ze. Jantje zingt met het hart. In En droog m'n tranen keer op keer zit een prachtig verborgen snik. Zomaar. Na het voltooien van de opnames, liet een van de zangeressen in het achtergrondkoortje de tranen de vrije loop. Bij alle anderen stond het kippenvel op de armen. Beltman wist toen dat het goed zat.

Keizer zag Jantje voor het eerst toen hij met een Volendams Jeugdkoor optrad tijdens een feest in hotel Spaander. Dirigent Evert Beumer had al geknipoogd: let op. Hij zong solo in een Italiaans liedje. Keizer was meteen plat.

Voor talen draait Jantje trouwens zijn hand niet om. Op het singeltje staat C'est le hero, op een onmiskenbare country-deun. Zijn eind deze maand te verschijnen cd is al even internationaal, weet platenmaatschappij Mercury.

'Jan zong altijd meer dan hij praatte.' Moeder Gerda Smit weet nog dat haar zoon La France van BZN meezong toen 'ie nog geen twee was. Hij houdt ook van Helmut Lotti en Frans Bauer, maar voetballen en vliegeren hebben ook zijn passie.

'We hopen op groot succes en een fraaie carrière, maar proberen er wel voor te zorgen dat alles zijn gewone gang kan blijven gaan.' In het dorp van de palingsound moet dat wel lukken, denken de begeleiders van Jantje. Daar kijken ze niet op van een artiest meer of minder.

Manager Jaap Buijs en de ouders weten dat de arbeidsinspectie het vizier scherp stelt. Heintje, de nachtegaal van Bleijerheide, en Danny de Munk, straatschoffie uit Amsterdam, lagen ook geregeld overhoop met die instantie. Volgens de wet mag een 'kunstkind' - de terminologie is van Sociale Zaken - tussen de zeven en dertien jaar twaalf en in uitzonderlijke situaties vijftien keer per jaar optreden. Voor elke uitvoering is een vergunning nodig.

Op het bureau van hoofdinspecteur Jacob Engwerda van de arbeidsinspectie regio noordwest dwarrelen de aanvragen binnen. Radio, tv, kranten; wie wil Jantje eigenlijk niet? Maar lang niet alles zal worden gehonoreerd. Zelfs interviews gelden als 'werk'. Engwerda: 'Voor ons weegt gezondheid van lichaam en geest het zwaarst. Kinderen moet je beschermen tegen exploitatie.'

Ouders en begeleiders van het Volendammertje zullen dat niet tegenspreken. Maar dat Jantje begin deze week niet eens zijn eigen gouden plaat tijdens een partijtje in café Van der Hogen in ontvangst mocht nemen, dat vonden ze bij voorbeeld wel erg sneu. En wat wordt er allemaal niet voor talentvolle voetballertjes geregeld?

Jan zingt voort.

Oh lieve oma 'k hou van jou.

Dan vlak voor de laatste toon, fortissimo en een octaaf hoger: Vaán jou!

Jan kent zijn klassiekers.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden